翊
dực
Hán Việt: dực · Pinyin: yì
Tổng quan
hỗ trợ sẵn sàng bay tôn kính
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | yì |
|---|---|
| Hán Việt | dực |
| Quảng Đông | jik6 |
| Mân Nam | ik8 |
| Nhật Bản | YOKU |
| Hàn Quốc | 익 |
| Chú âm | ㄧˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | jik |
| Baxter-Sagart | ɢʷrəp |
| Hán ngữ Thượng cổ | ɢʷrəp |
| Phản thiết | 逸職切 |
| Thanh mẫu | 以 |
| Vận | 職 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Kính trọng, giúp đỡ. Bay.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [副] 飛翔的樣子。《說文解字．羽部》：「翊，飛貌。」《漢書．卷二二．禮樂志》：「神之徠，泛翊翊，甘露降，慶雲集。」 [形] 第二的。《漢書．卷九九．王莽傳上》：「越若翊辛丑者，諸生、庶民大和會，十萬眾並集。」宋．蘇軾〈富鄭公神道碑〉：「會翊日有瘳，故緩其事。」 [動] 輔助。如：「匡翊」、「輔翊」。《晉書．卷三五．裴秀傳》：「呂望翊周，蕭張佐漢。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 翊 (形声。从羽,立声。本义飞的样子) 同本义 翊,飞貌。--《说文》 同翌”。明日(年) 越若翊辛丑,诸生庶民大和会。--《汉书·王莽传上》。颜师古云翊,明也。” 又如翊日(明日) 翊 通翼”。辅佐 翊赞季兴。--《三国志·吕凯传》 左内史更名左冯翊。--《汉书》 又如翊天(辅佐天子);翊戴(拥戴辅弼);翊卫(辅佐护卫);翊化(辅佐教化);翊佐(辅佐);翊亮(辅佐);翊从(护卫随从) 恭敬 翊yì辅佐，帮助～赞。～卫。
Eng
- CC-CEDICT assist|ready to fly|respect
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【廣韻】與職切【集韻】【韻會】逸職切，𠀤音弋。【說文】飛貌。 又【前漢·禮樂志】共翊翊合所思。【註】師古曰：翊翊，敬也。 又【類篇】馮翊，郡名。【前漢·地理志】左馮翊。 又【類篇】輔也。 又【韻會】弋入切，音熠。義同。
Thuyết Văn
飛皃。 从羽。立聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
漢郊祀歌。神之來。泛翊翊。甘露降。慶雲集。師古曰。翊音弋入切。又音立。按翊字本義本音僅見於此。經史多假爲昱字。以同立聲也。釋言曰。翌、明也。尙書五言翌日。皆訓明日。一言翌室。訓明室。天寶閒盡改爲翼。凡尙書翼字訓敬、訓輔。與訓明者溷同無別、自衞包始。漢、魏、晉、唐初、皆有翌日無翼日。郭璞、玄應、李善引尙書皆作翌日。自同其字又同其音。以七部立聲之字讀一部異聲之與職切。字書韵書承譌襲繆。小顏弋入、力入之音無有採者矣。又吳都賦云翋𦑶。廣雅。翋𦑶、飛也。力荅徒合二切。翋同翊。此亦翊之本義本音也。 大徐用唐韵與職切。非也。
【翊】 (dực) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 羽 (võ) | Thanh phù (聲符): 立 (lập) Phiên thiết: Dặc nhập thiết Thượng tự: 弋 (dặc) | Hạ tự: 入 (nhập) Trung cổ thanh mẫu: 以母 — thứ trọc (次濁) Quy tắc: thanh mẫu 'd' + vận mẫu 'ip' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: dịp (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: phi (Bay. Loài chim và lo) mạo
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư