鉏

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】士魚切【集韻】【韻會】牀魚切，𠀤同鋤。【說文】立薅所用也。从金且聲。【釋文】助也。去穢助苗也。【前漢·賈誼傳】秦人借父耰鉏，慮有德色。 又治田也。【前漢·劉章耕田歌】非其種者，鉏而去之。又【兒寬傳】帶經而鉏。 又【廣韻】誅也。【韓詩外傳】凌轢無罪之民，成威于閭巷之閒者，衆之所誅鋤也。 又地名。【晉語】賜公南陽陽樊溫原州，陘絺鉏欑茅之田。【左傳·成四年】鄭伯伐許，取鉏任冷敦之田。又【哀二十五年】請適城鉏。【註】城鉏，宋邑。【後漢·郡國志】東郡有鉏城。 又鳥名。【爾雅·釋鳥】鷺，舂鉏。【註】白鷺也。一名舂鉏。 又姓。【左傳·宣二年】鉏麑。【註】晉之力士。 又人名。【左傳·莊十六年】刖强鉏。又【僖二十四年】鄭大夫孔將鉏。【史記·齊世家】故從犂鉏之計。【左傳】作犂彌。 又【集韻】宗蘇切，音租。茅藉祭也。【周禮·春官·司巫蒩館註】蒩，讀爲鉏。鉏，藉也，館神所止也。【釋文】鉏，子都反。 又【集韻】詳余切，音徐。人名。【左傳·成十八年】西鉏吾。【註】宋大夫。【釋文】鉏，仕居反，徐在居反。 又國名。【左傳·襄四年】后羿自鉏遷于窮石。【註】鉏羿，本國名。【釋文】鉏，仕居反。 又【集韻】鋤加切，音茬。鉏牙，物傍出也。【周禮·冬官考工記玉人註】二璋，皆有鉏牙之飾。【釋文】鉏，側魚反，沈讀徐加反。又【廣韻】牀呂切【集韻】狀所切，𠀤音齟。鉏鋙，相距貌。【楚辭·九辯】圜鑿而方枘兮，吾固知其鉏鋙而難入。【註】鉏，牀舉反。 又【集韻】牀據切，音助。與耡同。籍稅也。 考證：〔又【廣韻】誅也。【韓書外傳】衆之所誅鋤也。〕 謹照原書韓書改韓詩。

Thuyết Văn

立薅斫也。 从金。且聲。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

斫也各本作所用也。今依廣韵正。薅者、披去田艸也。斫者、斤也。斤以斫木。此則斫田艸者也。云立薅者、古薅艸坐爲之。其器、曰槈。其柄短。若立爲之、則其器曰鉏。其柄長。槈之用淺。鉏之用可深。故曰斫。釋名曰。齊人謂其柄曰橿。橿然正直也。頭曰鶴。似鶴頭也。橿見木部。 士魚切。五部。俗作鋤。按此篆原在下文鉵䥯之閒。非其次也。故今移此。

【鉏】 (sừ ⟨trở|tư⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 金 (kim) | Thanh phù (聲符): 且 (thả) Phiên thiết: Sĩ ngư thiết Thượng tự: 士 (sĩ) | Hạ tự: 魚 (ngư) Trung cổ thanh mẫu: 崇母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 's' + vận mẫu 'ư' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: sừ (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: lập (Đứng thẳng.) hao (to weed/to grip or clutch) chước (Phạt) vậy

Tự hình

• Tiểu triện
• Khải thư

Dị thể: 鋤 · 鋤 · 𬬺 · 鋤