匋

Nguồn gốc

surround-upper-right

Khang Hy

【唐韻】【集韻】【正韻】𠀤徒刀切，音桃。【說文】瓦器也。古者昆吾作匋。从缶，包省聲。【玉篇】今作陶。又【正字通】餘韶切，音遙。與窯同。南山有漢武舊匋。

Thuyết Văn

作瓦器也。 从缶。包省聲。 古者昆吾作匋。 案史篇讀與缶同。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

作字各本無。今依玉篇補。大雅。陶復陶穴。箋云。復穴皆如陶然。正義引說文。匋、瓦器竈也。按穴部云。窯、燒瓦竈也。瓦部云。甄、匋也。然則依玉篇爲長。作瓦器者。䍍之燒之。皆是其事。故匋之字次於䍍。今字作陶。陶行而匋廢矣。陶見𨸏部。再成丘也。 疑作勹聲亦是。皆形聲包會意也。徒刀切。古音在三部。 裴駰曰。出世本。吕覽。昆吾作陶。高云。昆吾、顓頊之後。吳回、黎之孫。陸終之子。己姓也。爲夏伯。制作陶冶。挻埴爲器。按顓頊產老童。老童產黎。左傳云顓頊氏有子曰黎爲祝融是也。帝嚳誅黎。而以其弟吳回爲黎後。奉黎之祀。故高云吳回、黎之孫。實則吳回之孫也。國語。昆吾爲夏伯。韋云。昆吾、祝融之孫。陸終第二子。名樊。爲己姓。封於昆吾衞是也。其後夏衰。昆吾爲夏伯。遷於舊許。按帝繫、世本皆言昆吾者衞是也。昆吾始封在衞。故哀十七年左傳衞矦夢見人登昆吾之觀也。其後遷於舊許。故昭十二年傳楚靈王曰。昔我皇祖伯父昆吾。舊許是宅也。其後滅於湯。商頌云。韋顧旣伐。昆吾夏桀。楚世家曰。昆吾氏、夏之時嘗爲侯伯。桀之時湯滅之是也。據高說是始封之昆吾作匋。據古史考云夏時昆吾氏作瓦。張華博物志云桀作瓦。尸子云夏桀臣昆吾作陶。是謂湯所滅之昆吾與桀作匋。以舜匋河濵而有虞氏上匋𣃔之。則高說是而他說失之也。 許書言案者二條。疑後人所羼入。史篇者、史籒所作大篆十五篇也。詳皕部。讀與缶同者、謂史篇以匋爲缶。古文假借也。匋與缶古音同在三部。故得相假借。據此可知史篇四言成文。如後世倉頡、爰歷之體。

【匋】 (đào) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 缶 (phữu ⟨phẫu|phũ⟩ (Đồ sành. Như cái vò )) Phiên thiết: Đồ đao thiết Thượng tự: 徒 (đồ) | Hạ tự: 刀 (đao) Trung cổ thanh mẫu: 定母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'đ' + vận mẫu 'ao' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: đaò (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: tác (Nhấc lên. Như {chấn ) ngõa (Ngói.) khí (Đồ. Như {khí dụng} [) vậy

Tự hình

• Kim văn
• Chữ lụa
• Tiểu triện
• Khải thư

Dị thể: 陶 · 陶