熾
sí
Hán Việt: sí · Pinyin: chì
Tổng quan
cháy bừng cháy rực rỡ lừng lẫy
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | chì |
|---|---|
| Hán Việt | sí |
| Quảng Đông | ci3 |
| Mân Nam | tshi3 |
| Nhật Bản | SAKAN |
| Hàn Quốc | 치 |
| Chú âm | ㄔˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | chjih |
| Baxter-Sagart | tʰək-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | tʰək-s |
| Phản thiết | 昌據切 |
| Thanh mẫu | 昌 |
| Vận | 志 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Lửa cháy mạnh. Như {sí nhiên bất tức} [熾燃不息] cháy hừng chẳng tắt. Mạnh mẽ, hăng hái. Tô Thức [蘇軾] : {Đạo tặc tư sí} [盜賊滋熾] (Hỉ vủ đình kí [喜雨亭記]) Đạo tặc thêm mạnh.
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm xế xế tà, xế bóng [Eng: old age, decline of day]
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: sí Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: sí Xuất hiện 3 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: sí Xuất hiện 3 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: sí Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [形] 1.火勢旺盛。如：「熾熱」。《韓非子．內儲說下》：「奉熾爐炭，肉盡赤紅。」 2.強盛。《詩經．小雅．六月》：「玁狁孔熾，我是用急。」《資治通鑑．卷二四○．唐紀五十六．憲宗元和十四年》：「晉、宋以來，日益繁熾。」 [動] 燃燒。《左傳．昭公十年》：「柳熾炭于位，將至，則去之。」《水滸傳》第九三回：「李逵從外入來，聽了這幾句說話，心如火熾，口似煙生。」
Eng
- CC-CEDICT to burn|to blaze|splendid|illustrious
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
〔古文〕：𧹹、𤎷【玉篇】【唐韻】【廣韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤昌志切，音幟。【爾雅·釋言】熾，盛也。【詩·小雅】玁狁孔熾。【魯頌】俾爾熾而昌。 又同熺。炊也。【左傳·昭十年】柳熾炭于位。【周禮·冬官考工記】鍾氏染羽，以朱湛丹秫，三月而熾之。 又與俶通。【詩·小雅】俶載南畝。【箋】俶讀爲熾。載讀爲葘。【疏】謂耜之熾而入地，以葘殺其草，故方言入地曰熾，反草曰葘也。又【周頌】俶載南畝。【箋】俶載當作熾葘。◎按正字通云：朱傳：俶，始也。載，事也。箋說非。然箋必非無據，今存之。 又叶昌據切，音處。【揚雄·解嘲】三仁去而殷墟，二老歸而周熾，子𣆁死而吳亡，種蠡存而越伯。伯音布，叶下懼舉。
Thuyết Văn
盛也。从火。戠聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
昌志切。一部。
【熾】 (sí) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 火 (hoả) | Thanh phù (聲符): 戠 (chực) Phiên thiết: Xương chí thiết Thượng tự: 昌 (xương) | Hạ tự: 志 (chí) Trung cổ thanh mẫu: 昌母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'x' + vận mẫu 'i' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: xí (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: thịnh (Thịnh) vậy
Tự hình
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 𢧾 · 𢨙 · 𤎷 · 𤐦 · 𧹹 · 炽 · 炽 · 炽