閻
diêm
Hán Việt: diêm · Pinyin: yán
Tổng quan
【Dịch nghĩa】Diêm la 閻羅 là đền dưới địa phủ 【Khang Hi】[Thuyết văn 說文] 里中門。 Lí trung môn. (Cửa trong làng xóm) 【Phiên thiết】[Đường vận 唐韻] [Tập vận 集韻] [Vận hội 韻會] 余廉切，音鹽。 Dư liêm thiết, âm Diêm 【Bộ】Môn門
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | yán |
|---|---|
| Hán Việt | diêm |
| Quảng Đông | jim4 |
| Mân Nam | giâm |
| Nhật Bản | CHIMATA |
| Hàn Quốc | 염 |
| Chú âm | ㄧㄢˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | jem |
| Baxter-Sagart | [ɢ][a]m |
| Hán ngữ Thượng cổ | [ɢ][a]m |
| Phản thiết | 以冉反 |
| Thanh mẫu | 以 |
| Vận | 鹽 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu * Cửa ngõ, cổng làng. Họ {Diêm}. {Diêm Vương} [閻王] trong huyền thoại Phật giáo, Diêm vương là chúa tể của địa ngục [地獄].
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.里中的門。《說文解字．門部》：「閻，里中門也。」《史記．卷三○．平準書》：「守閭閻者食粱肉，為吏者長子孫，居官者以為姓號。」《文選．張衡．西京賦》：「便旋閭閻，周觀郊遂。」 2.里巷。清．王念孫《廣雅疏證．卷七上．釋宮》：「閻謂之衖。」疏證：「衖，與巷同。」《荀子．儒效》：「雖隱於窮閻漏屋，人莫不貴之。」 3.姓。如唐代有閻立本。
Eng
- CC-CEDICT surname Yan (sometimes written 閆|闫[Yan2] in recent years)
- CC-CEDICT (literary) the gate of a lane
Nguồn gốc
surround-above
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】𠀤余廉切，音鹽。【說文】里中門。【後漢·班固傳】閭閻且千。【註】字林曰：閻，里中門也。【史記·越世家】莊生雖居窮閻，然以廉直聞於國。 又【玉篇】巷也。【博雅】閻謂之衖。 又【揚子·方言】閻笘，開也。東齊開戸謂之閻笘。 又勸也。【揚子·方言】食閻，勸也。南楚，凡已不欲喜，而旁人說之，不欲怒，而旁人怒之，謂之食閻。或謂之慫慂。 又【廣韻】姓也。閻職。見【左傳·文十八年】閻敖，楚大夫。見【莊十八年】。 又【集韻】【類篇】𠀤徐廉切，音燅。鬼閻，地名。在潁川。【左傳·昭二十年】戰於鬼閻。【註】潁川長平縣西北有閻亭。【釋文】閻，似廉反。 又縣名。【左傳·昭九年】周甘人與晉閻嘉爭閻田。【註】閻嘉，晉閻縣大夫。【釋文】閻，以廉反。 又【集韻】以贍切，音爓。【說文】好而長也。【五音集韻】美色也。 又衣長也。【史記·司馬相如傳】眇閻易以戍削。【註】閻易，衣長貌。 又【集韻】以冉切，音琰。地名。【左傳·昭二十年】鬼閻。【釋文】又以冉反。【集韻】或作壛。
Thuyết Văn
里中門也。 从門。臽聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
別於閭閈爲里外門也。 余廉切。八部。
【閻】 (diêm) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 門 (môn) | Thanh phù (聲符): 臽 (hãm) Phiên thiết: Dư liêm thiết Thượng tự: 余 (dư) | Hạ tự: 廉 (liêm) Trung cổ thanh mẫu: 常母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'th' + vận mẫu 'iêm' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: thiềm (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: lí (Làng. Chỗ dân ở 25 n) trung (Giữa) môn (Cửa. Cửa có một cánh) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 閆 · 𨴫 · 𨵀 · 𨵁 · 𨵻 · 𨶒 · 𮤥 · 閆 · 阎 · 阎 · 闫 · 閆