败
bại
Hán Việt: bại
Tổng quan
đánh bại phá hỏng thua (một đối thủ) thất bại héo úa
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | bài |
|---|---|
| Hán Việt | bại |
| Quảng Đông | baai6 |
| Chú âm | ㄅㄞˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | brad |
| Baxter-Sagart | N-pˤra[t]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | N-pˤra[t]-s |
| Phản thiết | 薄邁切 |
| Thanh mẫu | 並 |
| Vận | 夬 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Giản thể của chữ [敗].
- Thiều Chửu Hỏng, đổ nát. Như {vong quốc bại gia} [亡國敗家] làm mất nước nát nhà. Đứa con làm hỏng nhà gọi là {bại tử} [敗子], {nhục bại} [肉敗] thịt đã thiu thối, {bại diệp} [敗葉] lá rụng, v.v. Nghiêng đổ. Như {bại bích} [敗壁] vách đổ. Thua.
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 败 (会意。从贝,从攴。攴,甲骨文象以手持杖,敲击的意思,汉字部首之一。在现代汉字中,攴”大多写成攵”,只有极少数字保留着攴”的写法。从攴”的字多与打、敲、 击等手的动作有关。败,甲骨文左边是鼎”字(小篆简作贝”),右边是攴”,表示以手持棍击鼎。本义毁坏,搞坏) 同本义 败,毁也。--《说文》 无俾正败。--《诗·大雅·民劳》 若唇之与击,空柔相摩而不致败。--《淮南子·说林》 能全天之所生而勿败之。--《吕氏春秋·尊师》 法败则国乱。--《韩非子》 败家丧身。--宋·司马光《训俭 败 bài ①失败残兵～将、成～在此一举。 ②打败大～敌军。 ③搞坏（事…
Eng
- CC-CEDICT to defeat|to damage|to lose (to an opponent)|to fail|to wither
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
〔古文〕：贁、貝、𤖐【廣韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤簿邁切，音浿。【說文】毀也。【爾雅·釋言】覆也。【釋名】潰也。又壞也。【玉篇】破也。【增韻】損也。又頹也。【易·需卦】敬愼不敗也。【書·大禹謨】反道敗德。 又【左傳·文十年司敗註】𨻰楚名司𡨥爲司敗。【論語】𨻰司敗問，昭公知禮乎。 又【爾雅·釋器】肉謂之敗。【註】臭壞。【論語】魚餒而肉敗。 又【廣韻】補邁切【集韻】北邁切【韻會】【正韻】布怪切，𠀤音拜。破他曰敗。【增韻】凡物不自敗而敗之，則北邁切。物自毀壞，則薄邁切。【詩·召南】勿翦勿敗。【音義】敗，必邁反。 又【左傳·莊十一年】凡師敵未𨻰曰敗，大崩曰敗績。【顏氏家訓】江南學士讀左傳，口相傳述，自爲凡例。軍自敗曰敗，打破人軍曰敗，讀補敗反，諸記傳未見補敗反。徐仙民讀左氏，唯一處有此音。又不言自敗敗人之別，此爲穿鑿耳。 又【韻補】叶蒲昧切。【荀子·賦篇】功立而身廢，事成而家敗。棄其耆老，收其後世。
Thuyết Văn
毁也。从攴貝。 賊敗皆从貝。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
會意。貝亦聲。薄邁切。十五部。 二字同意。古者貨貝。故從貝會意。戈部云。賊從戈則聲。與此不合。
【敗】(bại) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 攴貝 (phộc + buổi) | Thanh phù (聲符): 意。貝亦 (ý) Phiên thiết: 薄邁切 → bạc + mại Nghĩa: 毁 vậy。 từ 攴貝。賊敗皆 từ 貝。
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
Dị thể: 贁 · 䢙 · 𣀕 · 𤖐 · 贁 · 败 · 败 · 敗 · 䢙 · 败 · 敗