伯

bà bá

Hán Việt: bá · Pinyin: bà

Tổng quan

Âm Nôm

Pinyin
bà
Hán Việt
bá
Chú âm
ㄅㄛˊ
Unicode
U+4F2F
Bộ thủ
亻
Số nét
7
Cấu trúc
left-right
Thương Hiệt
OHA

伯乐 · 伯仲 · 伯伯 · 伯兄 · 伯公 · 伯力 · 伯劳 · 伯勞

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinbà
Hán Việtbá
Quảng Đôngbaa3
Mân Nampeh
Nhật BảnOSA
Hàn Quốc백
Chú âmㄅㄛˊ
Hán ngữ Trung cổprak
Baxter-Sagartpˤrak
Hán ngữ Thượng cổpˤrak
Phản thiết必駕切
Thanh mẫu幫
Vận陌
Đẳng2

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Bác, anh bố gọi là {bá phụ} [伯父]. Đàn bà gọi anh chồng là {bá}. Tước {Bá}, đời xưa chế ra năm tước là : {Công Hầu Bá Tử Nam} [公侯伯子男]. Cùng nghĩa như chữ {bá} [霸] là một vua chư hầu giỏi, đứng lên đốc suất cả các vua chư hầu về chầu phục thiên tử.;

Nôm

  • Bảng Tra Chữ Nôm bác chú bác [Eng: one's father's sister-in-law, uncle]
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: bá Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: bá Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名]_x000D_ 古稱諸侯的盟主。通「霸」。《左傳．成公二年》：「樹德而濟同欲焉，五伯之霸也。」唐．孔穎達．正義：「伯者，長也。言為諸侯之長也。鄭玄云：『天子衰，諸侯興，故曰霸。霸，把也。言把持王者之政教。』故其字或作伯，或作霸也。」_x000D_ [動]_x000D_ 稱霸、統領。通「霸」。《戰國策．秦策一》：「文王伐崇，武王伐紂，齊桓任戰而伯天下。」《荀子．儒效》：「用萬乘之國，則舉錯而定，一朝而伯。」

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 伯 通霸”。原指春秋时诸侯的首领 穆公任之,强配五伯、六卿施。(五伯,即五个盟主,五霸齐桓公、晋文公、宋襄公、秦穆公、楚庄王。)--《荀子·成相》 又如伯气(霸气) 伯 称霸 一朝而伯。--《荀子·儒效》

Eng

  • CC-CEDICT variant of 霸[ba4]
  • CC-CEDICT one hundred (old)
  • CC-CEDICT father's elder brother|senior|paternal elder uncle|eldest of brothers|respectful form of address|Count, third of five orders of nobility 五等爵位[wu3 deng3 jue2 wei4]

ja

  • JMdict count|earl|chief official of the Department of Worship (under the ritsuryō system)|Brazil

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】【集韻】【正韻】𠀤博陌切，音百。【說文】長也。【釋名】父之兄曰伯父。伯，把也，把持家政也。 又兄曰伯。【詩·小雅】伯氏吹塤。 又第三等爵曰伯。又【周禮·春官】大宗伯之職，以九儀之命，正邦國之位，九命作伯。【註】上公有功德者，加命爲二伯，得征五侯九伯者。【疏】公羊傳，自陝以東，周公主之。陝以西，召公主之。是東西二伯也。言九伯者，九州有十八伯，各得九伯，故云九伯也。 又婦人目其夫曰伯。【詩·衞風】伯也執殳。 又馬祖，天駟，房星之神曰伯。【詩·小雅】旣伯旣禱。【註】以吉日祭馬祖而禱之。 又鳥名。【左傳·昭十七年】伯趙氏，司至者也。【註】伯趙，伯勞也。 又姓。益之後。春秋時有伯宗，伯州犂。 又同陌。【史記·酷吏傳】置伯格長。【註】言阡陌村落皆置長也。 又【正韻】必駕切。同霸。五伯，齊桓，晉文，秦繆，宋襄，楚莊也。伯叔伯長之義，後人恐與侯伯字溷，故借霸字別之。 又叶蒲各切，音博。【詩·大雅】王錫申伯。叶下蹻濯。 又叶壁益切，音必。【史記·敘傳】維弃作稷，德盛西伯。 又叶博故切，音布。【揚雄·解嘲】子胥死而吳亡，種蠡存而越伯。五羖入而秦喜，樂毅出而燕懼。 考證：〔【周禮·春官】大宗伯之職，九命作伯。【疏】公羊傳，自陝以東周公主之。陝以西召伯主之。是東西二伯也。言九伯，九州有十八伯，各得九伯，故云九伯也。〕 謹照原文召伯之伯改公。言九伯下增者字。

Thuyết Văn

長也。 从人。白聲。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

釋詁、正月傳同。載芟傳云。伯、長子也。伯兮傳云。伯、州伯也。一義之引伸也。凡爲長者皆曰伯。古多假柏爲之。 博陌切。古音在五部。

【伯】 (bá) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 人 (nhân) | Thanh phù (聲符): 白 (bạch) Phiên thiết: Bác mạch thiết Thượng tự: 博 (bác) | Hạ tự: 陌 (mạch) Trung cổ thanh mẫu: 幫母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'b' + vận mẫu 'ăc' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: bắc (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: trường (Dài. So hai đầu với ) vậy

Tự hình

  • Giáp cốt
  • Kim văn
  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Cổ văn
  • Hành thư
  • Thảo thư