塗
đồ
Hán Việt: đồ · Pinyin: tú
Tổng quan
bôi (sơn,...) bôi lem trét xóa viết nguệch ngoạc viết cẩu thả (văn học) bùn đường phố
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | tú |
|---|---|
| Hán Việt | đồ |
| Quảng Đông | caa4 |
| Mân Nam | thôo |
| Nhật Bản | TO |
| Hàn Quốc | 도 |
| Chú âm | ㄊㄨˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | do |
| Baxter-Sagart | lˤa |
| Hán ngữ Thượng cổ | lˤa |
| Phản thiết | 宅加切 |
| Thanh mẫu | 澄 |
| Vận | 麻 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Bùn bửn. Đãi người tàn ác gọi là {đồ thán} [塗炭] lầm than. Đường, cũng như chữ {đồ} [途]. Lấp, xóa đi. Một âm là {trà}. Bôi, mạ. Lấy phẩm mùi (màu) bôi lên trên mặt, đồ cho đẹp gọi là {trà}. Pháp Hoa Kinh [法華經] : {Hương du trà thân} [香油塗身] (Dược Vương Bồ-Tát bản sự [藥王菩薩本事]) (Lấy)…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: đồ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: đồ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: đồ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.泥。清．王念孫《廣雅疏證．卷三下．釋詁》：「塗，泥也。」如：「泥塗」。《莊子．秋水》：「此龜者，寧其死為留骨而貴乎？寧其生而曳尾於塗中乎？」 2.道路。通「途」。《論語．陽貨》：「孔子時其亡也，而往拜之，遇諸塗。」《孟子．梁惠王上》：「塗有餓莩而不知發。」 3.姓。如漢代有塗禪。 [動] 1.粉刷、敷抹。如：「塗飾」。《史記．卷八六．刺客列傳．豫讓》：「乃變名姓為刑人，入宮塗廁，中挾匕首，欲以刺襄子。」宋．陸游〈阿姥〉詩：「猶有塵埃嫁時鏡，東塗西抹不成妝。」 2.擦去、抹去。如：「塗改」、「這幾個字一塗掉，整篇文章便顯得乾淨俐落。」 3.隨意…
Eng
- CC-CEDICT to apply (paint etc)|to smear|to daub|to blot out|to scribble|to scrawl|(literary) mud|street
ja
- JMdict covered with|stained|smeared
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【廣韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤同都切，音徒。泥也。【書·禹貢】塗泥。見土字註。 又【爾雅·釋詁】路旅，塗也。【張衡·西京賦】參塗夷庭。【註】參塗，郭門之三道。【潘岳·藉田賦】啓四塗之廣阡。 又杜也，杜塞孔穴也。【書·梓材】惟其塗墍茨。【詩·小雅】如塗塗附。 又污也。【莊子·讓王篇】夷齊曰：周以塗吾身。不如避之以潔吾行。 又厚貌。【楚辭·九歎】白露紛以塗塗。【謝朓·酬王晉詩】塗塗晚露稀。 又【禮·檀弓】菆塗龍輴以椁。 又塗車，明器也。【禮·檀弓】塗車芻靈。自古有之。 又糊塗，不分曉也。【宋史·呂端傳】太宗欲相端，或言端爲人糊塗。帝曰：端小事糊塗，大事不糊塗。 又塗乙，攺竄也。【隋百官志】給事中掌侍左右分判省事，詔敕有不便者，塗竄奏還，謂之塗歸。【李義山韓𥓓詩】點竄堯典舜典字，塗攺淸廟生民詩。 又塗山，國名。在壽春界巢縣東北。【書·益稷】娶于塗山。【連山易】禹娶塗山氏女，名攸。【史記·夏本紀】禹會諸侯塗山，今山前有禹會村。【蘇軾·有禹會村詩】。俗謂塗山在會稽，渝州，濠州，當塗，九江，及三巴之江州，𠀤非。 又山名。【山海經】天帝山之西南曰臯塗之山。 又三塗，太行轘轅崤澠也。【馬融·廣成頌】右矕三塗。左槩嵩嶽。矕視也。 又姓。見【統譜】。 又【集韻】徒故切，音渡。【張衡·思玄賦】雲師𩅾以交集兮，凍雨沛其灑塗。𨏢琱輿而樹葩兮，擾應龍以服路。 又【廣韻】宅加切【集韻】直加切，𠀤音茶。沮洳也。一曰飾也。【前漢·東方朔傳】諧語曰：老柏塗。【柳宗元詩】善幻迷冰火，齊諧笑柏塗。東門牛屢飯，中散蝨空爬。 又叶他魯切，音土。【史記·龜筴傳】周流天下，還復其所。上至蒼天，下薄泥塗。 考證：〔又三塗，太行轘轅崤澠也。〕 謹照集韻轘改轘。〔【馬融·廣成頌】左矕三塗。右槩嵩嶽。矕音盻。〕 謹照原文左矕改右矕。右槩改左槩。又盻與矕不同音，照原註音盻改視也。〔【柳宗元詩】東門半屢飯，中散蝨空爬。〕 謹照原文半改牛。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 嵞 · 涂 · 𡍼 · 𡒎 · 嵞 · 涂 · 涂 · 凃 · 涂