巨

jùcựNôm cự

Hán Việt: cự · Pinyin: jù · Nôm: cự

Tổng quan

To lớn. Cùng nghĩa với chữ cự [巨]

Pinyin
jù
Hán Việt
cự
Âm Nôm
cự
Chú âm
ㄐㄩˋ
Unicode
U+5DE8
Bộ thủ
工
Số nét
4
Thương Hiệt
SS

巨䴓 · 巨万 · 巨乳 · 巨亨 · 巨人 · 巨像 · 巨儒 · 巨兽

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinjù
Hán Việtcự
Âm Nômcựa
Quảng Đônggeoi6
Mân Namki7
Nhật BảnOOKII
Hàn Quốc거
Chú âmㄐㄩˋ
Hán ngữ Trung cổgiox
Phản thiết求於切
Thanh mẫu群

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Lớn. Như cự thất [巨室] nhà có tiếng lừng lẫy. Số nhiều gọi là cự vạn [巨萬]. Há, cùng nghĩa với chữ [詎]

Nôm

  • Giản Dị Hán Nôm cự cự phách, cự phú [Eng: prominent figure, millionaire]
  • Giản Dị Hán Nôm cựa cựa gà; cựa mình; cựa quậy; cứng cựa; kèn cựa [Eng: to cock spur to stir; to fidget; very hard; to envy (someone) from the smallest thing]
  • Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] tam hoàng cự thắng thang
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: cự Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều bản 1866

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.量方正的器具。通「矩」。《說文解字．工部》：「巨，規巨也。」 2.姓。如漢代有巨覽。 [形] 大。通「鉅」。如：「巨款」、「巨人」。唐．李白〈古風〉詩五九首之三三：「北溟有巨魚，身長數千里。」宋．蘇軾〈後赤壁賦〉：「舉網得魚，巨口細鱗。」 [副] 豈。通「詎」。《漢書．卷一．高帝紀上》：「沛公不先破關中兵，公巨能入乎？」唐．顏師古．注：「巨，讀曰詎。詎，猶豈也。」

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 巨 (象形。金文字形,是矩”的本字,象人持矩形。本义画直角方形用的工具) 同本义◇作矩” 巨,规巨也。--《说文》 是以君子有挈巨之道也。--《礼记·大学》 成功之术,必有巨砮。--《管子·宙合》 又如巨砮(法度。同矩砮”) 通距”。距离 守为台城,以临羊黔,左右出巨,各二十尺。--《墨子》 姓 巨 大; 很大 巨,大也。--《小尔雅》 力士举巨囊。--《公羊传·哀公六年》 右巨指钩弦。--《仪礼·大射仪》 穹崖巨谷。--宋·沈括《 巨（钜）jù ⒈大～国。～资。～型军舰。 ⒉〈古〉通"讵"。 巨jǔ 1.规矩，法度。

Eng

  • CC-CEDICT very large; huge; tremendous; gigantic, (coll.) very; extremely
  • CC-CEDICT variant of 巨[ju4]

Nguồn gốc

Khang Hy

 〔古文〕：𢀑、㠪、𠫕【唐韻】其呂切【集韻】臼許切，𠀤渠上聲。【說文】䂓巨也。从工，象手持之。 又【玉篇】大也。【孟子】爲巨室。 又巨萬，數也。【史記·平準書】京師之錢累巨萬。【註】巨萬，今萬萬。 又姓。【何氏姓苑】巨氏出南昌。【廣韻】漢有巨武，爲荆州刺史。又巨毋，複姓。【前漢·王莽傳】有奇士，長丈，大十圍，自謂巨毋霸。莽更其姓，曰巨母氏。謂因文母而霸王符也。【後漢·光武紀】作巨無霸。 又【韻會】通作鉅。【前漢·食貨志】庶人之富者累鉅萬。【李賀·高軒過詩】文章鉅工。 又與詎同。【前漢·高帝紀】公巨能入乎。【師古曰】巨讀曰詎，猶豈也。 又【類篇】求於切，音蕖。未央也。【韻會】亦作渠。詩小雅庭燎註，夜未渠央。義與遽同，言未便至夜也。

Thuyết Văn

規巨也。 从工。象手持之。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

周髀筭經曰。圜出於方。方出於矩。矩出於九九八十一。故折矩以爲句廣三。股脩四。徑隅五。旣方其外。半之一矩。環而共盤。得成三四五。㒳矩共長二十有五。是謂積矩。用矩之道。平矩以正繩。偃矩以望高。覆矩以測湥。臥矩以知遠。環矩以爲圓。合矩以爲方。方屬地。圓屬天。天圓地方。方數爲典。以方出圓。按規矩二字猶言法度。古不分別。規圜矩方者、圜出於方。圜方皆出於矩也。夫部曰。規、有法度也。不言圜曰規。考工記。斬轂之道必矩其陰陽。注。矩謂刻識之也。凡識其廣長曰矩。故凡有所刻識皆謂之矩。 謂也。其吕切。五部。按後人分別巨、大也。矩、法也、常也。與說文字異。其吕切、唐韵也。廣韵作矩、榘。入九麌。俱雨切。又云。說文又其吕切。此出說文音隱。

【巨】 (cự ⟨há⟩) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 工 (công (Khéo)) Nghĩa: quy (Cái khuôn tròn.) cự (Lớn. Như cự thất [) vậy

Tự hình

  • Kim văn
  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 㠪 · 𠫕 · 𢀑 · 𢀓 · 鉅 · 钜