愾
hi
Hán Việt: hi · Pinyin: kài
Tổng quan
tức giận
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | kài |
|---|---|
| Hán Việt | hi |
| Quảng Đông | hei3 |
| Mân Nam | khai3 |
| Nhật Bản | TAMEIKI |
| Hàn Quốc | 개 |
| Chú âm | ㄎㄞˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | hioih |
| Baxter-Sagart | qʰəp-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | qʰəp-s |
| Phản thiết | 許旣切 |
| Thanh mẫu | 曉 |
| Vận | 未 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Thở dài. Một âm là {khái}. Giận. Lại một âm là {khải}. Đầy dẫy. Lại một âm nữa là {hất}. Đến, cùng nghĩa như chữ [迄].
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 恨、怒。如：「同仇敵愾」。《左傳．文公四年》：「諸侯敵王所愾。」元．王惲〈東征詩〉：「臣牢最愾敵，奮擊不留行。」
Eng
- CC-CEDICT anger
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】𠀤許旣切，音欷。【說文】太息也。【詩·曹風】愾我寤歎。◎按陸德明音義本作苦愛反。 又【廣韻】苦蓋切【集韻】【正韻】丘蓋切，𠀤音磕。【博雅】滿也。【禮·祭義】出戸而聽，愾然必有聞乎其太息之聲。 又【集韻】口漑切，音慨。【玉篇】怒也。【左傳·文四年】諸侯敵王所愾，而獻其功。【註】愾，恨怒也。 又【集韻】許訖切。與迄同。【爾雅·釋詁】至也。本作迄。或作愾。【禮·哀公問】君行此五者，則愾乎天下矣。〇按《說文》从心从氣，氣亦聲，故許旣切最近。
Thuyết Văn
大息皃。 从心。氣聲。 詩曰。愾我寤嘆。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
大各本作太。皃各本作也。皆誤。今正。古無太息連文者。淺人爲之也。口部嘆下曰。大息也。大息者、呼吸之大者也。呼、外息也。吸、内息也。曹風下泉。愾我寤嘆。嘆或作歎者、誤。箋云。愾、嘆息之意。許云大息者謂嘆。云皃者謂愾也。祭義曰入戸而聽、愾然必有聞乎其嘆息之聲是也。若哀公問則愾乎天下矣注云。愾、至也。此叚愾爲訖。 許旣切。陸引說文火旣反。十五部。
【愾】 (hi ⟨khái|khải|hất⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 心 (tâm) | Thanh phù (聲符): 氣 (khí) Phiên thiết: Hứa kí thiết Thượng tự: 許 (hứa) | Hạ tự: 旣 (kí) Trung cổ thanh mẫu: 曉母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'h' + vận mẫu 'i' ⚡ Chỉnh thanh: Thanh điệu suy luận từ âm HV hiện tại (không có nguồn trực tiếp) ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: hí (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Ngh…
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 忾 · 忾 · 忾 · 忾