盥
quán
Hán Việt: quán · Pinyin: guàn
Tổng quan
rửa (đặc biệt là tay)
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | guàn |
|---|---|
| Hán Việt | quán |
| Quảng Đông | fun2 |
| Mân Nam | kuan3 |
| Nhật Bản | KAN |
| Hàn Quốc | 관 |
| Chú âm | ˋ ㄋ |
| Hán ngữ Trung cổ | kuanh |
| Phản thiết | 古緩切 |
| Thanh mẫu | 見 |
| Vận | 緩 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Rửa tay. Như {quán mộc} [盥木] gội rửa, ý nói làm việc cung kính không dám coi thường. Cái chậu rửa.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.洗手。《說文解字．皿部》：「盥，澡手也。」漢．王充《論衡．譏日》：「且沐者，去首垢也；洗，去足垢；盥，去手垢；浴，去身垢，皆去一形之垢，其實等也。」 2.洗滌。唐．白居易〈冷泉亭記〉：「眼耳之塵，心舌之垢，不待盥滌，見輒除去。」 [名] 洗滌用的盛水器皿。北周．庾信〈周安昌公夫人鄭氏墓志銘〉：「承姑奉盥，訓子停機。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 盥〈动〉 (会意。小篆字形,从臼,舂米用的器具,从水,从皿(表示与器皿有关)∠起来表示以手承水冲洗而下流于盘(皿)。本义洗手) 同本义 盥,澡手也。从臼水临皿。--《说水》 奉協沃盥。--《左传·僖公二十三年》 宣子盥而抚之。--《左传·僖公十九年》 盥而不荐。--《易·上观》 咸盥漱。--《礼记·内则》 沐者,去首垢也。洗去足垢,盥去手垢,浴去身垢。--《论衡·讥日》 如盥手(洗手);盥沐(洗脸);盥帨(洗手后用的擦手布) 洗涤 述尽心视湯药,饮食心尝而后进,衣不解带不盥栉者累旬。--《南史 盥guàn洗手，洗脸～洗间。
Eng
- CC-CEDICT to wash (especially hands)
ja
- JMdict tub|washbasin|washbowl
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤古玩切，音貫。【說文】澡手也。【增韻】以盤水沃洗曰盥。【易·觀卦】盥而不薦。【註】盥，將祭而潔手也。【左傳·僖二十三年】奉匜沃盥。【禮·鄉飲】【酒義】盥洗揚觶。【魏書·武帝紀】臨祭就洗，以手擬水而不盥。 又【集韻】灌祭也。或作灌。【正韻】通作祼果。 又【廣韻】古滿切【集韻】【韻會】【正韻】古緩切，𠀤貫上聲。義同。【說文】从臼水臨皿。【正字通】澡滌者兩手掬水。象形。
Thuyết Văn
澡手也。 从臼水臨皿也。 春秋傳曰。奉匜沃盥。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
水部曰。澡、洒手也。禮經多言盥。內則。每日進盥。五日請浴。三日具沐。其閒面垢請靧。足垢請洗。是則古人每旦必洒手。而洒面則不必旦旦爲之也。大學有湯之盤。卽特牲、內則之盥槃。故其銘曰日日新。凡洒手曰澡、曰盥。洒面曰頮。濯髮曰沐。洒身曰浴。洒足曰洗。 會意。皿者、禮經之所謂洗。內則之所謂槃也。內則注曰。槃、承盥水者。禮經注曰。洗、承盥。洗者、棄水器也。古玩切。十四部。 左傳僖卄三年文。匜者、柄中有道可以注水。內則亦云。請沃盥。沃者、自上澆之。盥者手受之而下流於槃。故曰臼水臨皿。此引傳說字形之意。特牲經曰。尸盥。匜水實于槃中。簞巾在門內之右。注。設盥水及巾。尸尊不就洗。又不揮。謂不就洗。故設匜水。水實於匜。匜實於槃也。不揮故設巾。巾實於簞也。古之盥手者用匜澆手。水下流於洗。洒爵者用匜澆爵中。覆水於洗。盥連揮手令乾而已。故禮經盥不言帨手。尸尊則帨。敬老則盥卒授巾也。匜之水勺於罍。少牢注曰。凡設水用罍。沃盥用枓。禮在此也。是則常用爲匜爲槃。禮器爲枓爲洗。又云。洗者、統洗爵而名之也。設水之器。禮器爲罍。常用未聞。
【盥】 (quán) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 臼水臨皿 (cữu thủy lâm mãnh) Phiên thiết: Cổ ngoạn thiết Thượng tự: 古 (cổ) | Hạ tự: 玩 (ngoạn) Trung cổ thanh mẫu: 見母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'c' + vận mẫu 'an' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: cán (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: táo (Tắm) thủ (Tay.) vậy
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 泴 · 𣹉 · 𤃗 · 𥁉 · 泴