肥

féiphìNôm phì

Hán Việt: phì · Pinyin: féi · Nôm: phì

Tổng quan

Béo, phàm các giống động vật thực vật mà có nhiều chất béo gọi là phì. Như phì mĩ [肥美] béo ngậy, ngậy ngon

Pinyin
féi
Hán Việt
phì
Âm Nôm
phì
Chú âm
ㄈㄟˊ
Unicode
U+80A5
Bộ thủ
肉
Số nét
8
Cấu trúc
left-right
Thương Hiệt
BAU

肥东 · 肥乡 · 肥分 · 肥力 · 肥厚 · 肥土 · 肥地 · 肥城

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinféi
Hán Việtphì
Âm Nômphè
Quảng Đôngfei4
Mân Namhuî
Nhật BảnHI
Hàn Quốc비
Chú âmㄈㄟˊ
Hán ngữ Trung cổbyoi
Baxter-Sagart[b][ə]r
Hán ngữ Thượng cổ[b][ə]r
Phản thiết符非切
Thanh mẫu奉

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Béo, phàm các giống động vật thực vật mà có nhiều chất béo gọi là phì. Như phì mĩ [肥美] béo ngậy, ngậy ngon. Đầy đủ, thừa thãi. Như phân phì [分肥] chia của. Bón ruộng, các thứ dùng để bón ruộng đều gọi là phì. Như liệu phì [料肥] đồ bón tốt

Nôm

  • Giản Dị Hán Nôm phè phè phỡn [Eng: to overindulge]
  • Giản Dị Hán Nôm phề đeo cái bụng phề phề (béo mập nặng nề) [Eng: fat, plump]
  • Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) phì phát phì [Eng: to grow fat/plump]
  • Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] hoặc là người trắng béo phì

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [形] 1.脂肪較多，肌肉豐滿。一般用來形容動物。如：「肥胖」、「肥豬」、「肥肉」。《禮記．禮運》：「膚革充盈，人之肥也。」 2.豐裕充足。《禮記．禮運》：「父子篤，兄弟睦，夫婦和，家之肥也。」 3.腴美。唐．韓愈〈送李愿歸盤谷序〉：「盤谷之間，泉甘而土肥。」 4.飽滿。宋．李清照〈如夢令．昨夜雨疏風驟〉詞：「知否，知否，應是綠肥紅瘦。」 5.利益豐厚的。如：「肥缺」。 6.衣服寬鬆。如：「袖子太肥了。」 [動] 在田地上施用養料。如：「肥田」。 [名] 1.肥馬。《漢書．卷二四．食貨志上》：「乘堅策肥，履絲曳縞。」 2.農地的營養劑。如：「施肥」、「有機肥」。 3.利益。如：「分肥」。 4.人、畜的糞便。如：「水肥」、「堆肥」。 5.姓。如漢代有肥親。

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 肥〈形〉 (会意。从肉，本义脂肪多) 同本义 肥,多肉也。--《说文》 坚土之人肥。--《大戴礼记·易本命》 瞻肥瘠。--《礼记·月令》 吾牲牷肥。--《左传·桓公六年》。服注牛羊曰肥。” 庖有肥肉,厩有肥马。--《孟子·梁惠王上》 又如肥猪; 肥肉(喻指有钱的人); 肥腻(含油脂多的食物; 油脂多); 肥汉(肥胖的男子) 引申为肥沃 不爱珍器重肥饶之地。--汉·贾谊《过秦论》 又如这块地肥极了; 肥衍(土地肥沃); 肥饶(肥沃富饶) 茁壮,粗大 桃花流水鳜鱼肥。--唐·张志和《渔歌子》 肥 féi ⒈含脂肪多，跟"瘦"相对～胖。～肉太多。〈引〉粗，茁壮新枝～嫩。 ⒉土质好，富饶～沃的土地。争～饶之地。 ⒊能改良土壤，供给作物养分的物质～料。化～。菌～。 ⒋使田地增加养料用牲畜粪～田。 ⒌衣服、鞋、袜等宽大、太大～大。裤腰太～了。衣袖太～。 肥bǐ 1.谓薄少。 2.鄙而毁之。

Eng

  • CC-CEDICT fat, fertile, loose-fitting or large, to fertilize, to become rich by illegal means, fertilizer, manure
  • JMdict manure
  • JMdict night soil
  • JMdict dung
  • JMdict fertiliser
  • JMdict fertilizer

ja

  • JMdict 肥（こえ）

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤符非切，音腓。【說文】多肉也。从肉从卪，會意。【徐曰】肉不可過多，故从卪寓戒。【禮·禮運】安之以樂，而不達于順，猶食而弗肥也。 又【博雅】肥，盛也。 又【廣韻】肥腯。【蔡邕·獨斷】凡祭宗廟禮，牲之別名，豚曰腯肥。【詩·小雅】旣有肥牡，以速諸舅。【左傳·桓六年】博碩肥腯。 又田有肥瘠。【書·禹貢厥田惟中中傳】田之高下肥瘠。九州之中爲第五。 又馬亦稱肥。【前漢·食貨志】冠蓋相望，乗堅策肥。 又饒裕也。【易·遯卦】上九肥遯。【疏】肥，饒裕也。 又幡名。【吳語】建肥胡。【註】肥胡，幡名。 又鳥名。【山海經】英山有鳥焉，其名曰肥遺。 又蛇名。【山海經】太華之山有蛇焉，名曰肥𧔥。【註】肥，𧔥，皆毒蟲也。 又水之初出同流者名肥。【爾雅·釋水】歸異出同流，肥。【疏】謂小水支分歸入大海則異，其泉源初出，則同流者名肥。 又水名。【詩·衞風】我思肥泉。【疏】肥泉，是衞水也。 又地名。【前漢·地理志】合肥。【註】屬九江郡。應劭曰：夏水出父城東南，至此與淮合，故曰合肥。 又縣名。【史記·高祖功臣年表】肥如侯蔡寅。【註】肥如，縣名，屬遼西。 又國名。【左傳·昭十二年】秋八月壬午滅肥。【註】肥，白狄也。 又姓。【史記·趙世家】先問先王貴臣肥義。 又人名。季康子名肥。見【左傳·哀三年】。 又【集韻】補美切，音秕。薄也。【列子·黃帝篇】口所偏肥，晉國黜之。【註】薄也。 又水名。肥者，通作淝。【詩·衞風】我思肥泉。【釋文】肥，或作淝。

Thuyết Văn

多肉也。从肉卪。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

鉉等曰。肉不可過多。故從卪。符非切。十五部。按各本此篆在部末。葢因奪落而補綴之也。今考定文理。必當廁此。與下文少肉反對。

【肥】 (phì) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 肉卪 (nhục 卪) Phiên thiết: Phù phi thiết Thượng tự: 符 (phù) , Hạ tự: 非 (phi) Trung cổ thanh mẫu: 奉母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'ph' + vận mẫu 'i' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: phì (âm hệ: 0 , từ vựng: 0) Nghĩa: đa (Nhiều.) nhục (Thịt. Là do chất như) vậy

Tự hình

  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 𦘺