解

Nghĩa

Việt

• Thiều Chửu Bửa ra, mổ ra. Dùng cưa xẻ gỗ ra gọi là giải mộc [解木]. Mổ xẻ người để chữa bệnh gọi là giải phẩu [解剖]. Cởi ra. Như cố kết bất giải [固結不解] quấn chặt không cởi ra được. Tiêu tan mối thù oán cũng gọi là giải. Như khuyến giải [勸解] khuyên giải, hòa giải [和解] giải hòa, v.v. Tan. Lòng người lìa tan gọi là giải thể [解體]. Có khi gọi là thổ băng ngõa giải [土崩瓦解] đất lở ngói tan, nói ví dụ sự nhân tâm ly tán như nhà đổ vậy. Phân tách cho rõ lẽ rõ sự. Như tường giải [詳解] giải nghĩa tường tận, điều giải [條解] phân tách ra từng điều v.v. Hiểu biết, nhận rõ được ý cũng gọi là giải. Vì thế ý thức gọi là kiến…

Nôm

• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển cổi 解 ◎ Nôm: 檜 Đọc theo âm HHV PJ Duong 2013: 158]. AHV: giải. “Cổi: lột ra. Cổi áo ra. Cổi dêi ra” [Rhodes 1651 tb1994: 65]. Sau này đọc thành cởi. Chữ “giải” trong tiếng Hán trỏ việc dùng dao (刀) bổ đôi sừng trâu (牛角), sau mới cho nghĩa phái sinh là “cởi bỏ” (untie). Ss đối ứng kot (7 thổ ngữ Mường), kɤj (6 thổ ngữ) [NV Tài 2005: 201]. ① đgt. <từ cổ> tháo nút buộc, đọc theo âm THV. Nghìn dặm xem mây nhớ quê, chẳng chờ cổi ấn gượng xin về. (Bảo kính 155.2)‖ Xin về xưa cổi ấn Ngu Khanh. (Bảo kính 169.4)‖ dịch chữ giải ấn từ quan. ② đgt. <từ cổ> dịch chữ giải sầu 解愁, giải phiền 解煩, giải ưu 解憂…
• Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) giải giải buồn; giải nghĩa; giải vây [Eng: to relieve the tedium; to elucidate; to help out of danger]
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] biểu lý chẳng trừ chửa giải chửa xong
• Bảng Tra Chữ Nôm giãi giãi bầy [Eng: to make know one's feelongs]
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: giãi Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều 1902
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: giãi Xuất hiện 10 lần trong Truyện Kiều 1871
• Lục Vân Tiên Âm Nôm: giãi Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

• MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.分割、剖分。如：「解剖」。《左傳．宣公四年》：「宰夫將解黿。」《莊子．養生主》：「庖丁為文惠君解牛。」 2.分裂、分散。如：「瓦解」、「溶解」、「難分難解」。 3.打開、鬆開、鬆脫。如：「解扣子」、「解開繩子」、「寬衣解帶」。 4.免除、消除。如：「解圍」、「解悶」、「解救」、「解渴」、「調解」。《戰國策．趙策三》：「所貴於天下之士者，為人排患、釋難、解紛亂而無所取也。」 5.陳述、說明。如：「講解」、「解釋」、「辯解」。 6.曉悟、明白、清楚。如：「理解」、「了解」、「費解」、「大惑不解」。 7.排出汗水或大小便。如：「小解」。漢．王充《論衡．寒溫》：「人中於寒，飲藥行解。」《警世通言．卷二一．趙太祖千里送京娘》：「於路只推腹痛難忍，幾遍要解。」 8.會、能夠。晉．陶淵明〈九日閑居〉詩：「酒能祛百慮，菊解制頹齡。」唐．李白〈月下獨酌〉詩四首之一：「月既不解飲，影徒隨我身。」 [名] 1.文體名。古代文體之一，旨在辯論解說。晉．張華《博物志．卷六．文籍考》：「賢者著述曰傳、曰記、曰章句、曰解、曰論、曰讀。」《新唐書．卷一七六．韓愈傳》：「乃作進學解以自諭。」 2.答案。如：「不得其解」。 3.見識、看法。如：「獨到的見解」。

Mainland

• Tân Hoa Tự Điển 解 (会意。从刀,从牛,从角。表示用刀把牛角剖开。本义分解牛,后泛指剖开) 同本义 解,判也,从刀,判牛角。--《说文》 鹿角解。--《吕氏春秋·仲夏》 皆众理解也。--《汉书·贾谊传》 解牛之时。--《庄子·养生主》 所解数千。 磔然已解。 四肢解尽。--清·方苞《狱中杂记》 又如解腕(断腕); 解手刀(随身携带的小佩刀。又称解腕尖刀); 解角(锯取鹿角); 解破(解剖) 解体,离散 解,散也。--《广雅》 恐天下解也。--《汉书》 又如土崩瓦解; 解札(裘毛败坏散落); 解泽(散布恩泽); 解落(散落分 解（觧）jiě ⒈剖开，分割病理尸体～剖。庖丁～牛。 ⒉分开，融化难分难～。土崩瓦～。二月冰～。 ⒊放开，打开～缆。～包袱。 ⒋清除，废除，除去～口渴。～除职务。即行～约。～仇雪恨。 ⒌调和，为人排忧释难调～。排～⊥～。 ⒍说明，分析清楚～答。～释。 ⒎懂，明白了～。大惑不～。简明易～。 ⒏演算代数方程中未知数的值～方程。方程的～。 ⒐排泄大小便～手。小～。 ⒑ ①推翻反动政权，使人民大众不再受压迫和剥削。 ②解除束缚，使获得自由或发展～放思想。～放生产力。 解（觧）jiè ⒈押送～款。～犯人。 ⒉ 解xiè ⒈姓。 ⒉〈古〉通"懈"。

Eng

• CC-CEDICT surname Xie
• CC-CEDICT to divide, to break up, to split, to separate, to dissolve, to solve, to melt, to remove, to untie, to loosen, to open, to emancipate, to explain, to understand, to know, a solution, a dissection
• CC-CEDICT to transport under guard
• JMdict solution (of an equation, inequality, etc.)
• JMdict root (e.g. of a polynomial)
• JMdict solution (to a given problem)
• JMdict answer
• JMdict explanation

ja

• JMdict 解（かい）

other

• Nguồn khác Nghỉ ngơi. 劄能解呌仍哢㤕 Xộp nẳng giải kẻo nhằng roọng xót (Kh.Q.) Thụp ngồi xuống nghỉ ngơi tai còn nghe con sáo gọi thiết tha
• Nguồn khác Cởi bỏ, giải thoát. 恩夫妇求生解尅 Ân phu phụ cầu sinh giải khắc (Ph.Tr.) (Nhờ ơn chồng, vợ đi cúng bái cầu xin bày ra việc giải thoát cái khắc). Khắc, theo quan niệm dân gian Tày, con người thường bị cái khắc (sự kiểm chế, giam hãm) làm khổ, nên phải giải khắc
• Nguồn khác Nghỉ ngơi. 招𫨰茶󱷏解边兴 Diều pây giá tặng giải vần hâng (C.S.) Chèo thuyển đi chớ ngừng tay nghỉ ngơi nên chậm