詔
chiếu
Hán Việt: chiếu · Pinyin: zhào
Tổng quan
Âm Nôm: chiếu Xuất hiện 2 lần trong Lục Vân Tiên
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | zhào |
|---|---|
| Hán Việt | chiếu |
| Quảng Đông | siu6 |
| Mân Nam | tsiàu |
| Nhật Bản | SHOU |
| Hàn Quốc | 조 |
| Chú âm | ㄧˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | cjeuh |
| Baxter-Sagart | taw-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | taw-s |
| Phản thiết | 市召切 |
| Thanh mẫu | 常 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Ban bảo, dẫn bảo. Ngày xưa người trên bảo kẻ dưới là {chiếu}, từ nhà Tần [秦] nhà Hán [漢] trở xuống thì chỉ vua được dùng thôi. Như {chiếu thư} [詔書] tờ chiếu, {ân chiếu} [恩詔] xuống chiếu ra ơn cho, v. v.
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: chiếu Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: chiếu Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: chiếu Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: chiếu Xuất hiện 2 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 告訴、告誡、教導。《莊子．盜跖》：「夫為人父者，必能詔其子；為人兄者，必能教其弟。」《楚辭．屈原．離騷》：「麾蛟龍使梁津合，詔西皇使涉予。」 [名] 古時皇帝所頒發的命令。《文選．諸葛亮．出師表》：「善道察納雅言，深追先帝遺詔。」唐．柳宗元〈尚書戶部侍郎王君先太夫人河間劉氏誌文〉：「然而天子有詔，俾定封邑。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 詔yì 1.快﹔高兴。 2.人名用字。
Eng
- CC-CEDICT (literary) to admonish|(bound form) imperial edict
ja
- JMdict imperial decree|imperial edict
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【廣韻】之少切【集韻】【韻會】【正韻】之笑切，𠀤音照。【說文】吿也。【爾雅·釋詁】導也。【註】敎導之也。【又】勴也。【註】謂贊勉。【疏】敎導，卽贊勉也。【韻會】詔者，上下通用之義。【左傳·成二年】欒伯曰：燮之詔也。書何力之有焉。【註】吿也。【周禮·天官·大宰】以八柄詔王馭羣臣。【註】告也，助也。【莊子·盜跖篇】爲人父者，必能詔其子。【如淳註】敎也。 又【廣韻】上命也。秦漢以下，天子獨稱之。【史記·秦始皇紀】二十六年，秦幷天下，丞相王綰、御史大夫馮劫、廷尉李斯等，議命爲制，令爲詔。【前漢·周勃傳】軍中聞將軍之命，不聞天子詔。 又【廣韻】𦘠也。【正韻】播吿之書也。【文心雕龍】漢命有三品，三曰詔書。詔，吿也。【釋名】詔書。詔，昭也。人暗不見事宜，則有所犯，以此示之，使昭然知所由也。【文中子·問易篇】程元曰：續書之有志，有詔，何謂也。文中子曰：志以成道，言以宣志，詔其見王者之志乎。 又待詔，官名。【前漢·公孫弘傳】待詔金馬門。【應劭註】諸以才伎召未有正官，故曰待詔。【唐書·百官志】明皇初置翰林待詔。 又蠻王曰詔。【唐書·南蠻傳】南詔本哀牢夷後，烏蠻別種也。渠帥有六，自號六詔，曰蒙巂詔、越析詔、浪穹詔、邆睒詔、施浪詔、蒙舍詔。 又【正韻】市召切，音紹。【禮·禮器】禮有𢷤詔。【註】告道賔主者也。詔或爲紹。 又【集韻】之遙切，照平聲。言誘也。 又【韻會】時饒切【正韻】時昭切，𠀤音韶。【禮·禮器】詔侑武方。【註】詔侑或爲韶囿，武當爲無，方猶常也。 又叶朱戍切，音注。【班固·東都賦】申舊章下明詔，命有司頒憲度。
Tự hình
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 詺 · 詺 · 诏 · 诏 · 诏