豆

dòu đậu

Hán Việt: đậu · Pinyin: dòu

Tổng quan

cây họ đậu đậu hạt đậu đỗ (biến thể của 豆[dou4]) hạt đậu (lượng từ: 棵[ke1], 粒[li4]) đồ dùng cúng tế có chân

Pinyin
dòu
Hán Việt
đậu
Chú âm
ㄉㄡˋ
Unicode
U+8C46
Bộ thủ
豆
Số nét
7
Cấu trúc
top-mid-bottom
Thương Hiệt
MRT

豆乳 · 豆佉 · 豆包 · 豆奶 · 豆娘 · 豆子 · 豆干 · 豆汁

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyindòu
Hán Việtđậu
Quảng Đôngdau2
Mân Namtāu
Nhật BảnMAME
Hàn Quốc두
Chú âmㄉㄡˋ
Hán ngữ Trung cổduh
Baxter-Sagart[N.t]ˤo-s
Hán ngữ Thượng cổ[N.t]ˤo-s
Phản thiết思留切
Thanh mẫu心

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Bát đậu, cái bát tiện bằng gỗ để đựng phẩm vật cúng hoặc các thức dưa, giấm v.v. {Tự thiên dụng ngõa đậu} [祀天用瓦豆] tế trời dùng bát bằng đất nung. Đỗ, đậu, một loài thực vật để ăn. Như đậu tương, đậu xanh, v.v.;

Nôm

  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: dấu Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.古代盛食品的器皿。器淺似盤，圈足，多數有蓋。盛行於商周時期，後亦作為禮器。《說文解字．豆部》：「豆，古食肉器也。」《詩經．大雅．生民》：「卬盛于豆，于豆于登。」漢．鄭玄．箋：「祀天用瓦豆，陶器質也。」 2.雙子葉植物豆科的泛稱。草本、木本均有。葉多複葉，間或為單葉，互生，通常具托葉。花為蝶形，或兩側對稱，有些為輻射對稱。果為莢果，種子無胚乳，間或含少量胚乳。約一萬六千種，產世界各地。用途極廣，供食用、藥用或觀賞等。 3.姓。如漢代有豆如意，清代有豆文武。 4.二一四部首之一。

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 莣豆 (象形。甲骨文字形,形似高脚盘,或有盖『字部首之一,从豆”的字或与食器有关。或与豆类有关。本义古代一种盛食物的器皿) 同本义。形似高足盘,或有盖。新石器时代晚期开始出现,盛行于商周时,多陶制,也有青铜制或木制涂漆的◇世也作礼器 豆,古食肉器也。--《说文》 卬盛于豆。--《诗·大雅·生民》 又 于豆于登。 笾豆大房。--《诗·鲁颂·閟宫》 木豆谓之豆,竹豆谓之笾,瓦豆谓之登。--《尔雅》 食一豆肉,中人之食也。--《周礼·考工记》 若所市于人者,将以实笾豆奉祭祀、供宾客乎?--明·刘 豆 dòu ①古代盛食物的器具。形状像带高座的盘。 ②豆类植物黄…

Eng

  • CC-CEDICT legume; pulse; bean; pea (CL:顆|颗[ke1],粒[li4]) (variant of 豆[dou4])
  • CC-CEDICT legume; pulse; bean; pea (CL:顆|颗[ke1],粒[li4])|(old) stemmed cup or bowl

ja

  • JMdict legume (esp. edible legumes or their seeds, e.g. beans, peas, pulses)|bean|pea|soya bean (Glycine max)|soybean

Nguồn gốc

top-mid-bottom

Khang Hy

 〔古文〕：𣅋、𤽋、𣅣【唐韻】徒𠋫切【集韻】【韻會】【正韻】大透切，𠀤音竇。【說文】古食肉器也。【爾雅·釋器】木豆謂之豆。【書·武成】執豆籩。【詩·小雅】爲豆孔庶。【公羊傳·桓四年】諸侯曷爲必田狩。一曰乾豆。【註】豆，祭器，狀如鐙。【禮·明堂位】夏后氏以楬豆，殷玉豆，周獻豆。【註】楬，無異物之飾也。獻音娑，疏刻之也。又【禮器】天子之豆二十有六，諸公十有六，諸侯十有二，上大夫八，下大夫六。又【鄕飮酒義】六十者三豆，七十者四豆，八十者五豆，九十者六豆，所以明養老也。【周禮·冬官考工記】旊人爲豆，實三而成觳，崇尺。【註】崇，高也。豆實四升。【史記·樂書】簠簋俎豆，禮之器也。 又【揚子·方言】𨻰、楚、宋、衞謂桮𥯛爲豆籠。【註】盛桮器籠也。【集韻】或作梪、䇺。 又【韻略】穀也。【博雅】大豆，菽也。小豆，荅也。【周禮·天官·大宰·三農生九穀註】黍、稷、秫、稻、麻、大小豆、大小麥爲九穀。【禮·投壷】壷中實小豆焉，爲其矢之躍而出也。【干寶·晉書】駑馬戀棧豆。又【博雅】天豆，雲實也。又巴豆、海紅豆，皆藥名，出巴蜀。又相思子一名紅豆。又土芋一名土豆。皆菽豆別一種也。俗作荳，非。 又【說苑·辨物篇】十六黍爲一豆，六豆爲一銖，二十四銖爲一兩。 又官名。【南齊書·魏虜傳】北魏置九豆和官。 又地名。【北史·周文帝紀】文帝伐魏，至盤豆，拔之。 又州名。【唐書·地理志】隴右道有白豆州。 又姓。漢光武時，關內侯豆如意，後魏長廣王豆代田。又複姓。北周豆盧寧，本姓慕容氏，歸魏，賜姓豆盧氏。又三字姓。北魏次南有紇豆陵氏。 又【正韻】當口切，音斗。【玉篇】量名。【周禮·冬官考工記·梓人】食一豆肉，飮一豆酒。【註】豆，當爲斗。毛居正曰：豆，古斗字。如《左傳·昭三年》豆、區、釜、鍾之類，當音斗。後人誤讀爲俎豆之豆。斗斛之斗又作㪷，蓋譌倂耳。 又【字彙補】思留切，讀作羞。【周禮·天官·腊人】凡祭祀共豆脯。【註】脯非豆實，豆當爲羞，聲之誤也。【釋文】豆，音羞。 又【韻補】叶動五切，音杜。【柳宗元·牛賦】皮角見用，肩尻莫保。或穿緘縢，或實俎豆。豆叶保，保音補。 又叶田故切，讀作渡。【詩·小雅】儐爾籩豆，飮酒之飫。兄弟旣具，和樂且孺。【音學五書】豆叶孺。 又山名。【後漢·郡國志】唐縣有都山。一名豆山。今關中人讀豆爲渡。【說文】豎、侸、裋皆以豆得聲。樹字从壴，亦以豆得聲。 考證：〔【書·武成】執籩豆。〕 謹照原文改執豆籩。〔【禮·明堂位】夏后氏以楬豆，商玉豆，周獻豆。〕 謹照原文商改殷。〔【詩·小雅】儐爾籩豆飮酒之飫。兄弟旣翕，和樂且孺。〕 謹照原文旣翕改旣具。

Thuyết Văn

古食肉器也。 从□。 象形。 凡豆之屬皆从豆。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

考工記曰。食一豆肉。中人之食也。左傳曰。四𦫵爲豆。周禮醢人。掌四豆之食。 音圍。象器之容也。 上一象幎也。特牲。籩巾以綌纁裏。士昏。醯醬二豆。菹醢四豆。兼巾之。士喪。籩豆用布巾。是也。下一象也。祭統注曰。鐙豆下跗。是也。象骹也。祭統曰。夫人薦豆執校。校者、骹之假借字。注云。豆中央直者。是也。豆柄一而巳。㒳之者、望之則㒳也。畫繪之法也。考工記曰。豆中縣。注。縣繩正豆之柄。是也。豆柄直立。故豎侸豈字皆从豆。徒𠋫切。四部。

【瞏】 (quỳnh) Nghĩa:

Tự hình

  • Giáp cốt
  • Kim văn
  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Lệ thư
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 梪 · 䇺 · 𣅋 · 𣅣 · 𤽋 · 𤽔 · 𧯚 · 𧯜 · 梪 · 荳 · 荳 · 荳