選

xuǎntuyểnNôm tuýên

Hán Việt: tuyển · Pinyin: xuǎn · Nôm: tuýên

Tổng quan

Chọn. Tới trong số nhiều mà kén chọn lấy một số tốt đẹp gọi là tuyển. Như tinh tuyển [精選] chọn kỹ

Pinyin
xuǎn
Hán Việt
tuyển
Âm Nôm
tuýên
Chú âm
ㄊㄧˊ
Unicode
U+9078
Bộ thủ
辵
Số nét
12
Phồn thể
選
Giản thể
选
Thương Hiệt
YRUC

選任 · 選兵 · 選友 · 選夫 · 選手 · 選擇 · 選材 · 選礦

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinxuǎn
Hán Việttuyển
Âm Nômtuýên
Quảng Đôngsaat3
Mân Namsuán
Nhật BảnERABU
Hàn Quốc선
Chú âmㄊㄧˊ
Hán ngữ Trung cổsyenh
Baxter-Sagart[s]o[n]ʔ
Hán ngữ Thượng cổ[s]o[n]ʔ
Phản thiết先兗切
Thanh mẫu心
Vận獮
Đẳng3

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Chọn. Tới trong số nhiều mà kén chọn lấy một số tốt đẹp gọi là tuyển. Như tinh tuyển [精選] chọn kỹ. Người hay vật gì đã kén chọn rồi cũng gọi là tuyển. Lọc chọn các bài văn của cổ nhân đóng thành từng quyển cũng gọi là tuyển. Như Lương Chiêu Minh [良昭明] thái tử Tiêu Thống [蕭統] có dọn một bộ văn tuyển [文選] ba mươi quyển, về sau cứ bắt chước lối ấy mà lựa chọn văn thơ, tục gọi là tuyển thể [選體]. Thiểu tuyển [少選] chốc lát (thí nữa). Một âm là tuyến. Chức quan do bộ chọn rồi cử lên gọi là tuyến

Nôm

  • Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) tuyển tuyển mộ [Eng: to recruit]
  • Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] tuyển thay tiểu đạo y gia
  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: tuyển Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.遣送、放逐。《左傳．昭公元年》：「秦后子有寵於桓，如二君於景。其母曰：『弗去，懼選。』」 2.挑揀、擇取。如：「選擇」、「挑選」。《荀子．儒效》：「遂選馬而進。」《禮記．禮運》：「選賢與能，講信修睦。」 [名] 1.挑選編輯成冊的作品。如：《詩選》、《文選》、《小說選》。 2.被挑中的人或物。如：「人選」、「一時之選」。《宋史．卷四七一．姦臣傳一．呂惠卿傳》：「先蒐補守兵而出其選以戰，隨屯置將，具條約上之。」 3.特指選舉活動。如：「普選」、「年底大選」。 [形] 精選的、精良的。《史記．卷七十七．魏公子傳》：「得選兵八萬人。」

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 選tí 1.同"递"。 2.姓。

Eng

  • CC-CEDICT to choose, to pick, to select, to elect
  • JMdict selection
  • JMdict choice
  • JMdict choosing
  • JMdict picking
  • JMdict election

ja

  • JMdict 選（せん）

Nguồn gốc

Khang Hy

【廣韻】先兗切【集韻】【韻會】【正韻】須兗切，𠀤音𥶷。【玉篇】擇也。【詩·邶風】威儀棣棣，不可選也。【禮·禮運】選賢與能。【左傳·襄九年】舉不失選。 又少選，須臾也。【呂覽】少選發而視之。亦曰選閒。 又【正韻】白選，貨貝名。【史記·平準書】白金三品，其一圜之其文龍，名白選。 又【玉篇】去絹切【廣韻】思絹切【集韻】【正韻】須絹切，𠀤音潠。【禮·王制】命鄕論秀士升之司徒，曰選士。【註】選，宣練反。 又【正韻】銓官也。【唐書】有《選舉志》。 又環舞也。【詩·齊風】舞則選兮。 又【字彙補】萬也。【山海經】五億十選九千八百步。【楊愼云】選與萬，古音通，遂借其字。 又選懦仁弱也。【後漢·淸河王傳】選懦之恩，知非國典。【註】選懦，仁弱慈戀，不決之意也。 又選懦、選耎，畏怯之意。【前漢·西南夷傳】議者選耎，復守和議。【後漢·西羌傳】公卿選懦，容頭過身。 又【廣韻】思管切【集韻】損管切，𠀤音算。【集韻】數也。【書·盤庚】世選爾勞。【傳】數也。【左傳·昭九年】弗去懼選。【註】懼數其罪而責之也。 又與算同。【前漢·公孫賀傳贊】斗筲之徒，何足選。音義與算同。 又【集韻】【韻會】𠀤數滑切，音刷。金選，銖兩名。【前漢·蕭望之傳】甫𠛬之屬小過赦，薄罪贖，有金選之品。【應劭註】選，音刷。【正字通】漢讀率，《史記·周本紀》其罰百率。率，如刷。故劭以刷音之。【說文】本作選。俗作選。選字从巺作。 考證：〔【史記·平準書】白金三品，其一圜之以文龍，名白選。〕　謹照原文以文龍改其文龍。〔又與巽通。【後漢·淸河王傳】選懦之恩，知非國典。【註】選懦，仁柔慈惠，不決之意也。〕　謹按淸河王傳選懦不作巽懦，註内亦不音巽，不得云與巽通。今改又與巽通爲又選懦仁弱也。並照原註仁柔慈惠改仁弱慈戀。〔【前漢·公孫賀傳贊】斗筲之人，何足選。〕　謹照原文之人改之徒。

Thuyết Văn

遣也。 从辵巺。 巺、 遣之。 巺亦聲。 一曰擇也。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

選遣曡韵。左傳。秦后子有寵於桓。如二君於景。其母曰。弗去。懼選。鍼適晉。其車千乘。按此選字正訓遣。后子懼遣故適晉。實非出奔也。 句。 逗。 巺爲風。故云遣之。 思沇切。十四部。 此別一義。邶風。不可選也。毛曰。物有其容。不可數也。小雅。選徒嚻嚻。毛云。維數車徒者爲有聲也。數與擇義通。選與算音同。周禮注曰。算車徒謂數擇之也。

【選】(tuyển) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 辵巺 (sước) , Thanh phù (聲符): 之。巺亦 (chi) Phiên thiết: 思沇切 → tư + duyện Nghĩa: 遣 vậy。 từ 辵巺。巺、遣 chi (của) 。巺 cũng là thanh phù。 Một thuyết khác: 擇 vậy。

Tự hình

  • Kim văn
  • Tiểu triện
  • Lệ thư
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 选 · 𨓟 · 𨕖 · 选 · 选 · 选