階
giai
Hán Việt: giai · Pinyin: jiē
Tổng quan
cấp bậc hoặc bước cầu thang
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | jiē |
|---|---|
| Hán Việt | giai |
| Quảng Đông | gaai1 |
| Mân Nam | kai |
| Nhật Bản | KAI |
| Hàn Quốc | 계 |
| Chú âm | ㄐㄧㄝˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | krai |
| Baxter-Sagart | kˤrij |
| Hán ngữ Thượng cổ | kˤrij |
| Phản thiết | 堅奚切 |
| Thanh mẫu | 見 |
| Vận | 皆 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Bực thềm, thềm cao hơn sàn, phải xây bực lên gọi là {giai}. Cao Bá Quát [高伯适] : {Tiền giai yêu khách chỉ} [前階要客止] (Phạn xá cảm tác [飯舍感作]) Trước thềm kèo nài khách dừng chân. Bắc thang. Như Luận ngữ [論語] nói {Do thiên chi bất khả giai nhi thăng dã} [猶天之不可階而升也] (Tử Trương [子張]) Cũ…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: giai Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: giai Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.用磚、石等砌成的梯形建築物。如：「臺階」、「石階」。唐．杜甫〈蜀相〉詩：「映階碧草自春色，隔葉黃鸝空好音。」唐．白居易〈長恨歌〉：「西宮南苑多秋草，落葉滿階紅不掃。」 2.比喻能藉以得到更高名位的事物。如：「進身之階」。 3.等級。如：「官階」、「軍階」。明．余繼登《典故紀聞》卷四：「凡及兩考，而事蹟顯著者，皆得加授階。」 4.途徑、緣由、憑借。《易經．繫辭上》：「亂之所生也，則言語以為階。」《抱朴子．外篇．尚博》：「近弭禍亂之階，遠垂長世之祉。」
Eng
- CC-CEDICT rank or step|stairs
ja
- JMdict storey|story|floor|stairs|stage (in chronostratigraphy)
- JMdict stairs|stairs at the front of a noh stage
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】古諧切【集韻】【韻會】【正韻】居諧切，𠀤音皆。【說文】陛也。【玉篇】登堂道也，級也。【書·大禹謨】舞干羽于兩階。 又【釋名】階，梯也，如梯之有等差也。【禮·喪大記】復有林麓，則虞人設階。無林麓，則狄人設階。【註】階，所乗以升屋者，梯也。 又【易·繫辭】言語以爲階。【詩·大雅】誰生厲階。 又【禮·少儀】不得階主。【註】階，上進者。【疏】階是等級。人升階，必上進，故以階爲上進。 又星名。【前漢·東方朔傳】願𨻰泰階六符。【註】泰階，三台也。 又官階。【南史·張融傳】融不知階級，階級亦可不知融。【唐書·百官志】文階二十八階，武階二十一階。 又烏階，草名。【爾雅·釋草註】欔，一名烏階。 又州名。【韻會】西戎別種，白馬氐地，魏武州，唐攺階州。 又叶居夷切，音基。【詩·小雅】彼何人斯，居河之麋。無拳無勇，職爲亂階。又【大雅】懿厥哲婦，爲梟爲鴟。婦有長舌，維厲之階。 又叶堅奚切，音稽。【班固·西都賦】雖輕迅與僄狡，猶愕眙而不能階。攀井幹而未半，目眴轉而意迷。
Thuyết Văn
陛也。 从𨸏。皆聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
因之凡以漸而𦫵皆曰階。木部曰。梯、木階也。 古諧切。十五部。
【階】 (giai) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 𨸏 (𨸏) | Thanh phù (聲符): 皆 (giai) Phiên thiết: Cổ hài thiết Thượng tự: 古 (cổ) | Hạ tự: 諧 (hài) Trung cổ thanh mẫu: 見母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'c' + vận mẫu 'ai' Suy luận: cai (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: bệ (Thềm nhà vua.) vậy
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 堦 · 堦 · 阶 · 阶 · 堦 · 阶