黠
hiệt
Hán Việt: hiệt · Pinyin: xiá
Tổng quan
(phiên âm) xảo quyệt
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | xiá |
|---|---|
| Hán Việt | hiệt |
| Quảng Đông | git3 |
| Mân Nam | hat8 |
| Nhật Bản | KATSU |
| Hàn Quốc | 힐 |
| Chú âm | ㄒㄧㄚˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | ghret |
| Baxter-Sagart | [g]ˤri[t] |
| Hán ngữ Thượng cổ | [g]ˤri[t] |
| Phản thiết | 古屑切 |
| Thanh mẫu | 見 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Sáng, thông tuệ. Như {hiệt trí} [黠智] hoặc {tuệ hiệt} [慧黠] thông minh, minh mẫn. Cũng như ta nói {trí tuệ} [智慧] vậy.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [形] 1.聰明、機靈。如：「慧黠」、「黠智」。北齊．顏之推《顏氏家訓．教子》：「此黠兒也，當有所成。」明．徐弘祖《徐霞客遊記．卷三下．粵西遊日記二》：「余急呼其中一黠者，攜餘炬，令導為劉公洞遊。」 2.奸詐、狡猾。如：「黠鼠」、「狡黠」、「黠獪」。《後漢書．卷二．顯宗孝明帝紀》：「人冤不能理，吏黠不能禁。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 黠 (形色。从黑,吉声。本义坚黑色) 坚 黠,坚黑也。--《说文》 狡猾、含有内心险恶、耍弄小聪明来伪装之意 以尤桀黠,皆斩之。--《汉书》 吏黠不能禁。--《后汉书·明帝纪》 黠民共为冠。--《汉书·匈奴传》 狼亦黠矣。--《聊斋志异·狼三则》 又如黠灵(狡猾);黠鼠;狡黠的敌人;黠奴(狡猾的奴婢) 聪慧;机伶 驱我令去,小黠大痴。--韩愈《送穷文》 又如黠灵(聪明);黠儿(聪慧的小儿) 黠xiá ⒈狡猾狡～。 ⒉聪明慧～。
Eng
- CC-CEDICT (phonetic)|crafty
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【正韻】胡八切【集韻】【韻會】下八切，𠀤音䕸。【說文】黠，堅黑也。 又【揚子·方言】黠，慧也。趙魏之閒謂之黠。 又人名。曹爽小字黠。 又叶古屑切，音結。【仲長統·覈性賦】蠢爾一槩，智不相絕。推此而談，孰癡孰黠。
Thuyết Văn
堅黑也。 从黑。吉聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
黑之堅者也。石部曰。硈石堅也。亦吉聲也。引申爲奸巧之偁。貨殖列傳云。桀黠奴。謂其性堅而善藏也。方言曰。慧、自關而東趙魏之閒謂之黠。或謂之鬼。 胡八切。十二部。
【黠】 (hiệt) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 黑 (hắc) | Thanh phù (聲符): 吉 (cát) Phiên thiết: Hồ bát thiết Thượng tự: 胡 (hồ) | Hạ tự: 八 (bát) Trung cổ thanh mẫu: 匣母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'h' + vận mẫu 'at' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: hạt (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: kiên (Bền chặt.) hắc (Sắc đen) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Lệ thư
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư