丘
khâu
Hán Việt: khâu · Pinyin: qiū
Tổng quan
họ [Qiu1] gò đất gò đống từ dùng cho ruộng đồng mô đất (biến thể của 丘[qiu1])
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | qiū |
|---|---|
| Hán Việt | khâu |
| Quảng Đông | jau1 |
| Mân Nam | khiu |
| Nhật Bản | OKA |
| Hàn Quốc | 구 |
| Chú âm | ㄑㄧㄡˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | khiu |
| Baxter-Sagart | [k]ʷʰə |
| Hán ngữ Thượng cổ | [k]ʷʰə |
| Phản thiết | 祛尤切 |
| Thanh mẫu | 溪 |
| Vận | 尤 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cái gò, tức là đống đất nhỏ. phép tỉnh điền ngày xưa chia bốn tỉnh là ấp, bốn ấp là {khâu}. Hợp, ngày xưa gọi sách địa dư là {cửu khâu} [九丘] nghĩa là các thứ trong chín châu đều hợp cả ở đấy. Nhớn, ngày xưa gọi chị dâu trưởng là {khâu tẩu} [丘嫂]. Tên đức Khổng tử, vì thế sách nhà…
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm kheo khẳng kheo [Eng: skinny]
- Bảng Tra Chữ Nôm khưu khưu (mạng sơ sơ vào chỗ vải rách) [Eng: to mend ragged shirt]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.小土山、小土堆。如：「沙丘」、「丘陵」、「丘垤」。唐．柳宗元〈愚溪詩序〉：「愚溪之上，買小丘為愚丘。」 2.墳冢、墳墓。《文選．司馬遷．報任少卿書》：「亦何面目復上父母丘墓乎？」 3.姓。如元代有丘處機。 [形] 大、長。
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 丘 (会意兼指事。甲骨文字形,象地面上并立两个小土峰。本义自然形成的小土山) 同本义 丘,土之高也。非人所为也。从北,从一。一,地也。人居在丘南,故从北。--《说文》 小陵曰丘。--《广雅·释丘》 丘中有麦。--《诗·王风·丘中有麻》 丘中有李。 是降丘宅土。--《书·禹贡》 北陵坟衍。--《周礼·大司徒》 以君之力,曾不能损魁父之丘,如太行、王屋何?--《列子·汤问》 性本爱丘山。--晋·陶渊明《归园田居》诗 从小丘西行。--唐·柳宗元《至小丘西小石潭记》 苫蔽成丘。--清·蒲松龄《聊斋 丘qiū ⒈土堆，小山土～。～陵。 ⒉姓（"邱"〈古〉也作"丘"…
Eng
- CC-CEDICT surname Qiu
- CC-CEDICT mound|hillock|grave|classifier for fields
- CC-CEDICT hillock; mound (variant of 丘[qiu1])
ja
- JMdict hill|height|knoll|rising ground|bonus points awarded to the winner at the end of a game
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
〔古文〕：㘳【廣韻】去鳩切【集韻】【韻會】祛尤切【正韻】驅尤切，𠀤音蚯。阜也，高也。四方高，中央下曰丘。【爾雅·釋丘】非人爲之曰丘。 又前高後下曰旄丘。【博雅】小陵曰丘。 又【周禮·春官·大司樂】凡樂，冬日至，于地上之圜丘而奏之。夏日至，于澤中之方丘而奏之。【疏】土之高者曰丘。因高以事天，故於地上。因下以事地，故於澤中。 又地名。帝丘，本顓頊之墟，今澶州濮陽縣。又營丘，商丘，楚丘，靈丘，葵丘，咸丘，虎丘，皆地名。 又三丘。【張衡·思玄賦】過少昊之窮野兮，問三丘乎句芒。【註】蓬萊，方丈，方壺，三者皆羣仙所居。 又【前漢·𠛬法志】四井爲邑，四邑爲丘。丘，十六井也。 又【春秋·成元年】作丘甲。【胡傳】益兵也，卽丘出一甲，則一甸之中，共百人爲兵矣。 又聚也。【孔安國·尚書序】九州之志，謂之九丘。言九州所有，皆聚此書也。 又崇丘，亡詩篇名。言萬物得極其高大也。 又大也。【前漢·楚元王傳】高祖微時，嘗與賓客過其丘嫂食。【註】長嫂之稱。 又空也。【前漢·息夫躬傳】寄居丘亭。 又丘里。【莊子·則陽篇】少知問太公調曰：何謂丘里之言。曰：丘里者，合十姓百名，以爲風俗也。 又比丘。【魏書·釋老傳】桑門爲息心，比丘爲行乞。 又姓。又左丘，龍丘，咸丘，虞丘，梁丘，母丘，陶丘，浮丘，麥丘，水丘，吾丘，皆復姓。 又【韻補】叶祛其切，音欺。【詩·衞風】送子涉淇，至于頓丘。叶下媒期。【小雅】楊園之道，猗于畝丘。叶下詩之。【左傳·僖十五年】史蘇占之曰：不利行師，敗於宗丘。叶上姬旗。 又叶苦高切，音尻。【楚辭·九懷】玄鳥兮辭歸，飛翔兮靈丘。望谿兮蓊鬰，熊羆兮呴嘷。 又叶丘於切，音區。【𨻰琳·大荒賦】過不死之靈域兮，仍羽人之丹丘。惟民生之每每兮，佇盤桓以躊蹰。古丘區聲通。【顏師古曰】古語丘區二字音不別，今讀則異。互見匚部區字註。【集韻】本作丠，亦作𡊣。
Thuyết Văn
土之高也。 非人所爲也。 从北。从一。 一、地也。 人凥在丠南。故从北。 中邦之凥在昆侖東南。 一曰四方高中央下爲丘。 象形。 凡丠之屬皆从丠。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
大司徒注曰。土高曰丘。 釋丘曰。非人爲之丘。謂非人力所爲也。 會意。去鳩切。古音在一部。讀如欺。漢時讀入今之尤韵。故禮記嫌名注曰。宇與禹、丘與區之類。漢時區亦去鳩切也。 釋从一之意。 釋从北之意。 昆侖下當有丘字。嫌人居不必在丘南。故言倉頡造字之初取意於此。 淮南墬形訓注曰。四方而高曰丘。 與上會意別。
【丘】 (khâu ⟨khiêu⟩) Lục thư: Tượng hình Cấu trúc: Tượng hình — Từ: 北 (bắc (Phương bắc.)), 一 (nhất (Một)), 北 (bắc (Phương bắc.)), 丠 (khâu) Phiên thiết: Khứ cưu thiết Thượng tự: 去 (khứ) | Hạ tự: 鳩 (cưu) Trung cổ thanh mẫu: 溪母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'kh' + vận mẫu 'ưu' Suy luận: khưu (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: thổ (Đất. Như {niêm thổ} ) chi (Chưng) cao (Cao. Trái lại với th) vậy。 phi…
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Lệ thư
- Khải thư
- Cổ văn
- Hành thư
Dị thể: 坵 · 丠 · 㐀 · 㘳 · 𠀈 · 𠀉 · 𠀌 · 𠤢 · 𡊣 · 𤤘 · 业 · 丠