亂

Nghĩa

Việt

• Thiều Chửu Loạn, bối rối không yên gọi là loạn. Như loạn thế [亂世]. Giặc giã, quân lính đánh giết bừa bãi gọi là loạn. Rối rít. Như loạn ti [亂絲] tơ rối. Tối tăm. Như tinh thần mậu loạn [精神瞀亂] tinh thần tối tăm mê mẩn. Phá hoại. Như hoại pháp loạn kỉ [壞法亂紀] phá hoại phép luật. Dâm tà. Như trong họ chim chuột lẫn nhau gọi là loạn dâm [亂婬]. Trị yên. Như Võ vương hữu loạn thần thập nhân [武王有亂臣十人] vua Võ vương có mười người bầy tôi trị loạn. Chữ dùng cho dứt câu ca nhạc. Như quan thư chi loạn [關雎之亂] cuối thơ quan thư. Tục thường viết là [乱]

Nôm

• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển loạn 亂 / 乱 đgt. tt. trái với trị. Nuôi con mới biết lòng cha mẹ, thấy loạn thì hay đời Thuấn Nghiêu. (Bảo kính 135.6). x. loàn, x. loàn đan
• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển loàn 亂 / 乱 ◎ Đọc âm THV, mối quan hệ giữa thanh hai (THV) và thanh sáu (AHV): 類 loài ~ loại, 露 lồ ~ lộ, 墓 mồ ~ mộ, 媚 (nhu) mì ~ (nhu) mị, 泥 nề (hà) ~ nệ (câu), 念 niềm ~ niệm, 讓 nhường ~ nhượng,… [Huệ Thiên 2006: 385]. AHV: loạn. đgt. tt. <từ cổ> loạn, không có trật tự, không chính đáng. Vận trị cùng loàn, chỉn mặc thì, bằng ta sinh uổng có làm chi. (Tự thán 100.1)‖ (Bảo kính 133.4). x. loạn
• Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) loạn nổi loạn [Eng: confusion, state of chaos; create chaos, revolt]
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] tỳ hư hoắc loạn đau thắt
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] lánh nơi phòng thất mựa loàn phải thương
• Bảng Tra Chữ Nôm loàn lăng loàn [Eng: confusion, state of chaos; create chaos, revolt]

Taiwan

• MOE · 教育部重編國語辭典 [形]_x000D_ 1.無條理秩序的。如：「亂兵」、「混亂」、「快刀斬亂麻」。_x000D_ 2.煩雜、不安寧。如：「心緒煩亂」。南朝宋．鮑照〈採菱歌〉七首之三：「愁心不可盪，春思亂如麻。」_x000D_ 3.動盪、不安定。如：「亂邦」。《詩經．周南．關雎．序》：「亂世之音，怨以怒，其政乖。」_x000D_ 4.有秩序、能治理的。《書經．泰誓中》：「予有亂臣十人，同心同德。」_x000D_ [名]_x000D_ 1.叛變、造反的行為。如：「平亂」。《史記．卷八七．李斯列傳》：「於是楚戍卒陳勝、吳廣等乃作亂。」_x000D_ 2.古代樂曲的最後一章。《論語．泰伯》：「師摯之始，關雎之亂，洋洋乎盈耳哉！」_x000D_ [動]_x000D_ 1.混淆。如：「以假亂真」。《後漢書．卷一一．劉玄劉盆子列傳．劉盆子》：「恐其眾與莽兵亂，乃皆朱其眉以相識別。」_x000D_ 2.破壞、改變。如：「搗亂」。《論語．衛靈公》：「小不忍則亂大謀。」唐．韓愈〈張中丞傳後敘〉：「巡就戮時，顏色不亂，陽陽如常。」_x000D_ 3.發生不正常的性關係。如：「淫亂」。《史記．卷一一○．匈奴列傳》：「義渠戎王與宣太后亂，有二子。」_x000D_ [副]_x000D_ 1.任意、隨便。如：「亂來」、「亂跑」、「亂說話」。_x000D_ 2.很、非常。如：「亂沒原則」、「亂有意思的」。

Eng

• CC-CEDICT in confusion or disorder, in a confused state of mind, disorder, upheaval, riot, illicit sexual relations, to throw into disorder, to mix up, indiscriminate, random, arbitrary