夏
hạ
Hán Việt: hạ · Pinyin: jiǎ
Tổng quan
nhà Hạ khoảng 2000 TCN Hạ của Thập Lục Quốc (407-432) họ [Xia4] mùa hè
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | jiǎ |
|---|---|
| Hán Việt | hạ |
| Quảng Đông | gaa2 |
| Mân Nam | hā |
| Nhật Bản | NATSU |
| Hàn Quốc | 하 |
| Chú âm | ㄒㄧㄚˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | ghrah |
| Baxter-Sagart | [ɢ]ˤraʔ |
| Hán ngữ Thượng cổ | [ɢ]ˤraʔ |
| Phản thiết | 胡故切 |
| Thanh mẫu | 匣 |
| Vận | 馬 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Mùa hè, lịch tây định từ 6 tháng 5 đến 8 tháng 8 là mùa {hè}, lịch ta định tháng 4, 5, 6 là mùa hè. Một âm là {giạ}. Giữa nước gọi là {giạ}. Như {Hoa giạ} [華夏] ý nói nước Tàu là nước văn minh ở giữa, ngoài ra là mán mọi. To lớn. Như {giạ ốc} [夏屋] nhà to. Nhà {Giạ}, vua Võ [禹] chị…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: hè Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1871
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: hè Xuất hiện 3 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 參見「夏楚」條。
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 夏 (会意。据小篆字形,从页,从臼,从攵。页,人头。臼,两手,攵,两足∠起来象人形。本义古代汉民族自称) 同本义。也称华夏、诸夏 夏,中国之人也。--《说文》。朱骏声曰就全地言之,中国在西北一小隅。故陈公子少西字夏,郑公孙夏字西。” 泛指中国 蛮夷猾夏。--《书·舜典》。孔传夏,华夏。” 春秋内其国而外诸夏。--《公羊传·成公十五年》。注诸夏外土诸侯也。谓之夏者,大总下上言之辞也。” 此之谓夏声。--《左传·襄公二十九年》。服注与诸夏同风。” 东夏之命。--《吕氏春秋·察今》。 夏xià ⒈一年四季里的第二季～天。～种。 ⒉中国的古称华～。 ⒊朝代名。夏…
Eng
- CC-CEDICT the Xia or Hsia dynasty c. 2000 BC|Xia of the Sixteen Kingdoms (407–432)|surname Xia
- CC-CEDICT summer
ja
- JMdict summer
- JMdict Xia dynasty (of China; ca. 2070-1600 BCE; possibly mythological)|Hsia dynasty
- JMdict summer (on the lunisolar calendar: 16th day of the 4th month to the 15th day of the 7th month)
Nguồn gốc
top-mid-bottom
Khang Hy
〔古文〕：𡔰、𠍺、昰、𡕾【唐韻】【正韻】胡駕切【集韻】【韻會】亥駕切，𠀤音暇。四時，二曰夏。【釋名】假也。寬假萬物，使生長也。【前漢·魏相傳】南方之神炎帝，秉禮，執衡，司夏。 又【廣韻】胡雅切【集韻】【韻會】【正韻】亥雅切，𠀤音下。中國曰華夏。【書·康誥】用肇造我區夏。【詩·周頌】肆于時夏。 又國號。禹受舜禪，易虞爲夏。 又國名。【史記·大宛傳】大夏，在大宛西南二千餘里。【晉史】赫連勃勃。【宋史】李元昊，𠀤僭國號曰夏，屬今寧夏。 又澤名。【書·禹貢】雷夏旣澤。 又大夏，禹樂名。【周禮·春官】大司樂舞大夏，以祭山川。鍾師掌金奏，凡樂事，以鐘鼓奏九夏。【杜子春曰】王出入奏王夏，尸出入奏肆夏，牲出入奏昭夏，賔客至奏納夏，臣有功奏章夏，夫人祭奏齊夏，族人侍奏族夏，客醉而出奏裓夏，公出入奏驁夏。齊音齋，裓音陔，驁音遨。○按九夏，有聲無辭，註疏以《雅》《頌》諸篇强分配之，非。 又大屋曰夏。【宋玉·招魂】冬有穾夏。 又大俎曰夏。【詩·秦風】於我乎，夏屋渠渠。【禮·檀弓】見若覆夏屋者矣。【註】大俎，一名大房，半體之俎，足下有跗，如堂房也。 又五色曰夏。【書·禹貢】羽畎夏翟。【註】羽畎，羽山之谷。夏翟，雉具五色中旌旄之飾。【周禮·春官·𣑱人之職】秋𣑱夏。服車五乘，孤乘夏篆，卿乘夏縵，蓋取諸此。 又【集韻】舉下切，音賈。地名。負夏，衞地。【禮·檀弓】曾子弔于負夏。又陽夏，在開封。【史記·高祖紀】追項王至陽夏。 又木名。【禮·學記】夏楚二物，收其威也。【註】夏，榎也。楚，荆也。【詩·大雅】不長夏以革。【王博士云】夏用木，革用皮，皆鞭扑之𠛬。 又，胡可切，音荷。【𨻰琳·瑪瑙勒賦】四賔之筵，播以淳夏。色奪丹烏，明照烈火。 又叶創舉切，音楚。【揚雄·城門校尉箴】昔在先世，有殷有夏。癸辛不德，而設夫險阻。又叶胡故切，音互。【賈誼·鵩賦】單閼之歲，四月維夏。庚子日斜，鵩集余舍。【春秋釋例】除春夏之夏，餘皆戸雅切。【正字通】按古先有四時之夏，餘義皆假借。○按《正字通》此字下有畟字，重田部，今刪。
Thuyết Văn
中國之人也。 从夊。从頁。从臼。臼、㒳手。夊、㒳足也。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
以別於北方狄、東北貉、南方蠻閩、西方羌、西南焦僥、東方夷也。夏、引伸之義爲大也。 胡雅切。古音在五部。
【以】 (dĩ) Nghĩa:
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 昰 · 夓 · 𠀼 · 𠌘 · 𠍺 · 𡔰 · 𡕭 · 𡕻 · 𡕾 · 𡖃 · 𣋗 · 𤴞