忿
phẫnNôm phẫn
Hán Việt: phẫn · Pinyin: fèn · Nôm: phẫn
Tổng quan
Giận cáu, nhân giận phát cáu, không đoái gì nữa gọi là phẫn. Như phẫn bất dục sinh [忿不欲生] tức giận chẳng muốn sống
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | fèn |
|---|---|
| Hán Việt | phẫn |
| Âm Nôm | buồn |
| Quảng Đông | fan5 |
| Mân Nam | hún |
| Nhật Bản | IKARU |
| Hàn Quốc | 분 |
| Chú âm | ㄈㄣˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | phyonh |
| Phản thiết | 芳問切 |
| Thanh mẫu | 非 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Giận cáu, nhân giận phát cáu, không đoái gì nữa gọi là phẫn. Như phẫn bất dục sinh [忿不欲生] tức giận chẳng muốn sống
Nôm
- Giản Dị Hán Nôm buồn buồn rầu; buồn ngủ [Eng: sad-looking, sorrowful; sleepy]
- Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) phẫn phẫn uất [Eng: be indignant at injustice]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 憤怒、怨恨。如：「忿怒」、「忿恨難平」。《戰國策．秦策五》：「王兵勝而不驕，伯主約而不忿。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 忿〈动〉 (形声。从心,分声。从心”,表示与心情有关。本义愤怒,怨恨) 同本义 忿,悁也。--《说文》 忿,怒也。--《广雅》 君子以惩忿窒欲。--《易·象传》 身有所忿窒。--《礼记·大学》 惩违改忿兮。--《楚辞·怀沙》。注恨也。” 忿慳之气。--《庄子·达生》 忿,恨也,怒也。--《玉篇》 伯主约而不忿。--《战国制·秦策》 将不胜其忿而蚁附之。--《孙子·谋攻》 吾意久怀忿,汝岂得自由。--《玉台新咏·古诗为焦仲卿妻作》 又如忿恨(愤怒怨恨); 忿气(气愤; 生气); 忿怒(愤怒); 忿疾(愤怒厌恶) 忿 fèn怒，怨恨，生气～怒。～恨。不胜其～。～ ～（也写作"愤愤"）不平。
Eng
- CC-CEDICT anger, indignation, hatred
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【唐韻】敷粉切【集韻】【韻會】撫吻切，𠀤音魵。【說文】悁也。【玉篇】恨也，怒也。【書·君𨻰】爾無忿疾于頑。【傳】無忿怒疾之也。 又【集韻】父吻切【韻會】扶粉切【正韻】房吻切，𠀤音𢤬。或作賁。通作憤。【大學】身有所忿懥，則不得其正。【釋文】忿，弗粉反，集韻等書本此讀。 又【玉篇】【廣韻】匹問切【集韻】芳問切，𠀤音湓。義同。 又通作分。【杜甫·送路侍御詩】不分桃花紅勝錦。不分者，不平之意，與忿同。 又叶非律切，音芾。【劉向·九歎】憂心展轉，愁拂鬱兮。寃結未舒，長隱忿兮。◎按此字有依敷母切，有依非母切，有依奉母切，皆輕脣音，大略相近。 考證：〔【大學】身有所忿懥，則不得其正。【註】忿，弗粉反。〕 謹照原書註改釋文。
Thuyết Văn
悁也。 从心。分聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
忿與憤義不同。憤以气盈爲義。忿以狷急爲義。 敷粉切。十三部。
【忿】 (phẫn) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 心 (tâm) , Thanh phù (聲符): 分 (phân) Phiên thiết: Phu phấn thiết Thượng tự: 敷 (phu) , Hạ tự: 粉 (phấn) Trung cổ thanh mẫu: 敷母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'ph' + vận mẫu 'ông' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → hỏi Suy luận: phổng (âm hệ: 0 , từ vựng: 0) Nghĩa: quyên (Tức giận.) vậy
Tự hình
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư