探
tham
Hán Việt: tham · Pinyin: tān
Tổng quan
thám hiểm tìm kiếm do thám thăm duỗi ra
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | tān |
|---|---|
| Hán Việt | tham |
| Quảng Đông | daam3 |
| Mân Nam | thàm |
| Nhật Bản | TAN |
| Hàn Quốc | 탐 |
| Chú âm | ㄊㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | thom |
| Baxter-Sagart | l̥ˤ[ə]m |
| Hán ngữ Thượng cổ | l̥ˤ[ə]m |
| Phản thiết | 時占切 |
| Thanh mẫu | 常 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Tìm tòi. Tìm xa. Như {tham bản cầu nguyên} [探本窮源] thăm đến gốc tìm đến nguồn. Thử. Như {tham vấn khẩu khí} [探問口氣] hỏi thử khẩu khí xem sao. Dò xét. Như {khuy tham} [窺探] thăm dòm, {trinh tham} [偵探] rình xét, v.v. Hỏi thăm. Như {tham thân} [探視] thăm người thân, {tham hữu} [探友] thăm…
Nôm
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: phăm Xuất hiện 5 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.試。《論語．季氏》：「見善如不及，見不善如探湯。」 2.伸出。如：「探頭探腦」、「探手出去」。
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 探〈动〉 (形声。从手,羇声。本义摸取) 同本义 探,远取之也。--《说文》。按,远取犹深取也。 探,取也。--《尔雅》。注摸取也。” 必探筹而定分。--《铨言》。注捉筹也。” 则惟尔多方探天之威。--《书·多方》 见不善如探汤。--《论语·季氏》 不待探筹投钩而公。--《荀子·君道》 日中如探汤。--《列子·汤问》 探石发穴。--《聊斋志异·促织》 又如探丸(摸取药丸;又指摸取弹丸以决定谋杀官吏之事);探囊(伸手到袋中摸取) 探求 前来一探。--《徐霞客游记·游黄山记》 又如探本(探求 探tàn ⒈掏，摸取～囊取物。 ⒉测量，寻求，研究～测。～索。～寻…
Eng
- CC-CEDICT to explore|to search out|to scout|to visit|to stretch forward
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤他含切，音貪。【說文】遠取之也。【增韻】伺也，索也。【易·繫辭】探賾索隱。【疏】探謂閱探求取。【書·多方】則惟爾多方，探天之威。【註】自取天威也。【穀梁傳·隱元年】已探先君之邪志。【前漢·董仲舒傳】春秋深探其本。 又【爾雅·釋言】探，試也。【論語】見不善如探湯。【史記·酈生傳】此所謂探虎口者也。 又【集韻】【類篇】【韻會】【正韻】𠀤他紺切，音僋。義同。 又【集韻】時占切，音蟾。亦取也。與撏同。【說文】本作𢲘。今文作探。【周禮】作撢。互見撢字註。
Thuyết Văn
遠取之也。 从手。突聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
探之言深也。易曰。探嘖索隱。 他含切。古音在七部。
【探】 (tham ⟨thám⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 手 (thủ) | Thanh phù (聲符): 突 (đột) Phiên thiết: Tha hàm thiết Thượng tự: 他 (tha) | Hạ tự: 含 (hàm) Trung cổ thanh mẫu: 透母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'th' + vận mẫu 'am' Suy luận: tham (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: viễn (Xa) thủ (Chịu lấy. Như {nhất ) chi (Chưng) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 撢 · 𢲘 · 撢