擅
thiện
Hán Việt: thiện · Pinyin: shàn
Tổng quan
chen chen chúc, chen lấn, chen chân
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | shàn |
|---|---|
| Hán Việt | thiện |
| Quảng Đông | sin6 |
| Mân Nam | siān |
| Nhật Bản | HOSHIIMAMA |
| Hàn Quốc | 천 |
| Chú âm | ㄕㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | zjenh |
| Baxter-Sagart | [d]a[n]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | [d]a[n]-s |
| Phản thiết | 時戰切 |
| Thanh mẫu | 常 |
| Vận | 線 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Chuyên. Như {thiện quyền} [擅權] chuyên quyền. Chiếm cứ. Như {thiện lợi} [擅利] chiếm lấy lợi riêng.;
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm thiện thiện (chiếm, quyết định); thiện xạ [Eng: to account for, to decide; marksman]
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: chen Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.專斷、獨行、包攬。《韓非子．孤憤》：「當塗之人擅事要，則外內為之用矣。」《漢書．卷四．文帝紀》：「夫以呂太后之嚴，立諸呂為三王，擅權專制。」 2.據有。《戰國策．秦策三》：「且昔者中山之地，方五百里，趙獨擅之。」 3.精於、善於。如：「擅長」、「擅繪畫」、「不擅言談」。 [副] 一味以自己的意思行事。如：「擅離職守」。《商君書．定分》：「有擅發禁室印，及入禁室視禁法令，及禁剟一字以上，罪皆死不赦。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 擅〈动〉 (形声。从手,亶声。本义独揽,专权) 同本义 擅,专也。--《说文》。按,谓媾壹也。 权臣擅命也。--《诗·狡童序》 擅将其兵。--《史记·魏豹彭越传》 今乱世之君臣,区区然皆擅一国之利。--《商君书·修权》 又如擅恣(专权放肆);擅政(独揽朝政);擅柄(独揽权柄);擅朝(独揽朝政) 占有,据有 方五百里,赵独擅之。--《战国策·秦策》 又如擅宠(专宠,特受宠信);擅利(独占利益);擅市(独占市场);擅夕(独占宠爱);擅兵(掌握兵权);擅爱(独占宠爱);擅声(享有名声);擅名(享有名声) 擅shàn ⒈独揽，独占～权。～利。 ⒉自作主张～自决断…
Eng
- CC-CEDICT without authority|to usurp|to arrogate to oneself|to monopolize|expert in|to be good at
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤時戰切，音繕。【說文】專也。【禮·冠義】尊重事，而不敢擅重。事【史記·范睢傳】擅國之謂王。 又【增韻】据也。【戰國策】趙攻中山，取扶柳，五年以擅呼沱。【註】擅言固有之。
Thuyết Văn
專也。 从手。亶聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
專當作嫥。嫥者、壹也。 時戰切。十四部。
【擅】 (thiện) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 手 (thủ) | Thanh phù (聲符): 亶 (đản) Phiên thiết: Thì chiến thiết Thượng tự: 時 (thì) | Hạ tự: 戰 (chiến) Trung cổ thanh mẫu: 常母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'th' + vận mẫu 'iên' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: thiện (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: chuyên (Chuyên) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 𢫔 · 𭣁