樞
xu
Hán Việt: xu · Pinyin: shū
Tổng quan
(dạng kết hợp) bản lề điểm then chốt (thường nghĩa bóng)
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | shū |
|---|---|
| Hán Việt | xu |
| Quảng Đông | cyu1 |
| Mân Nam | tshu |
| Nhật Bản | TOBOSO |
| Hàn Quốc | 추 |
| Chú âm | ㄕㄨˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | chjyo |
| Baxter-Sagart | qˤ(r)o |
| Hán ngữ Thượng cổ | qˤ(r)o |
| Phản thiết | 抽居切 |
| Thanh mẫu | 徹 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cái then cửa, cái chốt cửa. Cơ quan ở trung ương, chức quan giữ về quân chính gọi là {xu mật} [樞密]. Cây xu. Sao {Xu}, ngôi sao thứ nhất trong sao bắc đẩu.
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm sù sù sụ [Eng: deep and persistent]
- Bảng Tra Chữ Nôm xô xô bồ [Eng: gross]
- Bảng Tra Chữ Nôm su dây su su [Eng: chayote]
- Bảng Tra Chữ Nôm xù xù lông, bù xù [Eng: to bristle (up); rumpled]
- Bảng Tra Chữ Nôm xũ xũ xuống [Eng: to hang down]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.門戶的轉軸。如：「戶樞」。《莊子．讓王》：「蓬戶不完，桑以為樞而甕牖。」漢．王符《潛夫論．忠貴》：「懼門之不堅而為作鐵樞。」 2.中心部分、重要關鍵。如：「中樞」、「樞紐」。《莊子．齊物論》：「彼是莫得其偶，謂之道樞。」 3.星名。北斗七星的第一顆，在西方為大熊座α星。《呂氏春秋．有始覽．有始》：「夏至日行近道，乃參于上，當樞之下，無晝夜。」《晉書．卷一一．天文志上》：「北斗七星在太微北，……又魁第一星曰天樞，二曰琁，三曰璣，四曰權，五曰玉衡，六曰開陽，七曰搖光；一至四為魁，五至七為杓。」也稱為「天樞」。
Eng
- CC-CEDICT (bound form) hinge; pivot (usu. fig.)
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】昌朱切【集韻】【韻會】春朱切，𠀤音姝。本也。【說文】戸樞也。【爾雅·釋宮】樞謂之椳。 又制動之主曰樞機。【易·繫辭】言行君子之樞機。 又北斗第一星，謂之天樞。【春秋·運斗樞】天樞德見則鳳凰翔。 又五帝之精黃，則含樞紐。【禮·大傳註】禘祭之一。 又要也。【荀子·富國篇】人君者，管分之樞要也。 又本也，中也。【淮南子·原道訓】經營四隅，還返于樞。 又樞密，掌軍政之官也。【宋·司馬光集】文彥博除樞密，詔曰：仍冠中書。 又金樞，月也。【木華·海賦】大明㩠轡於金樞之穴。 又木名。【詩·唐風】山有樞。【草木疏】樞，其針刺如柘，其葉如楡，瀹爲茹，美滑于白楡。【正韻】抽居切。義同。 又【集韻】烏侯切，音謳。【王逸·九思】將喪兮玉斗，遺失兮鈕樞。我心兮煎熬，惟是兮用憂。
Thuyết Văn
戸樞也。 從木。區聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
戸所以轉動開閉之樞機也。釋宮曰。樞謂之椳。 昌朱切。四部。
【樞】 (xu) Nghĩa: hộ xu (Cái then cửa) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Lệ thư
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 摳 · 枢 · 摳 · 枢 · 枢 · 枢