氣

Nghĩa

Việt

• Thiều Chửu Hơi thở. Cái gì không có hình chất mà cùng cảm ứng với nhau được gọi là khí. Như khí vận [氣運] khí số và vận hội trời đất lưu hành, khí tượng [氣象] những hiện tượng trong không khí như gió mưa nóng lạnh, cái khí khái cử động của người cũng gọi là khí tượng, khí vị [氣味] mùi thơm hoặc hôi, cảnh huống, thần thái, v.v. Theo đông y : Lạnh, nóng, ấm, mát là khí, cay, chua, ngọt, đắng là vị. Khí hậu. Khí, tức hơi, phát tức gọi là động khí [動氣]. Thể hơi. Ngửi. Cùng nghĩa với chữ hí [餼]. Dị dạng của chữ [气]
• Thiều Chửu Tặng lương ăn. Cấp lương. Phép nhà Minh [明], nhà Thanh [清] hễ học trò nào được vào hạng tốt thì nhà nước cấp lương cho ăn thi gọi là lẫm sinh [廩生], được bổ vào hạng lẫm sinh gọi là thực hí [食餼]. Con muông sống. Như sách Luận Ngữ [論語] nói Tử Cống dục khử cốc (cáo) sóc chi hí dương [子貢欲去告朔之餼羊] (Bát dật [八佾]) Thầy Tử Cống muốn bỏ việc dâng dê sống trong lễ Cáo sóc (ngày mồng một) đi. Vì lúc bấy giờ cái lễ Cốc sóc đã bỏ rồi mà vẫn còn chiếu lệ dùng dê sống nên nói thế. $ Cũng đọc là chữ hi. $ Còn đọc là khái

Nôm

• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển khí 氣 ◎ Ss đối ứng kʼi (11 thổ ngữ Mường), bɔk, vɔk, βɔk (12 thổ ngữ) [NV Tài 2005: 231]. dt. hiện tượng tự nhiên. Dỉ sứ chim xanh đừng chốc lối, bù trì đã có khí hồng quân. (Đào hoa thi 228.4, 229.1, 229.4, 230.1)‖ (Cúc 240.1)
• Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) khí khí huyết; khí khái; khí thế [Eng: blood; mettlesome; momentum]
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] ai ai chẳng chịu khí hoà âm dương
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: khí Xuất hiện 8 lần trong Truyện Kiều 1902
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: khí Xuất hiện 8 lần trong Truyện Kiều 1871
• Lục Vân Tiên Âm Nôm: khí Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

• MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.物體三態之一，有別於固體、液體，沒有固定的形狀、體積，能自由流散的物體。如：「空氣」、「水蒸氣」。 2.特指空氣。如：「大氣」。 3.人或動物的呼吸。如：「岔氣」、「氣息奄奄」、「屏氣凝神」。 4.自然界陰晴、冷暖的現象。如：「天氣」、「秋高氣爽」。三國魏．曹植〈泰山梁甫行〉：「八方各異氣，千里殊風雨。」 5.人的情緒或表現出來的精神狀態。如：「脾氣」、「垂頭喪氣」。 6.人內在的才華或表現於行為作風。如：「才氣」、「驕氣」、「客氣」。 7.味道。如：「氣味」、「香氣」、「臭氣」。 8.中醫指充塞於人體中的一種生物能。如：「血氣」、「元氣」。 9.相學上指人的勢道、運命。如：「氣運」、「晦氣」、「氣數」。 [動] 發怒、憤怒。如：「氣惱」、「氣死人！」元．張國賓《合汗衫》第二折：「氣的來有眼如盲，有口似啞。」

Eng

• CC-CEDICT gas; air, smell, weather, to make angry; to annoy; to get angry, vital energy; qi

other

• Nguồn khác Phân. 芭𬙖边氣󰹆 Bâư tẩư vần khỉ sưa (Q.L.) Lá bên dưới bị dây phân hổ
• Nguồn khác Khí huyết. Nguồn sinh lực của người ta. 議來血氣衰 Ngậy lai huyết khí suy (C.V.) Nghĩ nhiều làm cho nguồn sinh lực bị giảm sút