沮
tựNôm tử
Hán Việt: tự · Pinyin: jū · Nôm: tử
Tổng quan
Tự như [沮洳] đất lầy, đất trũng
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | jū |
|---|---|
| Hán Việt | tự |
| Âm Nôm | tử |
| Quảng Đông | zeoi1 |
| Mân Nam | tsu7 |
| Nhật Bản | HABAMU |
| Hàn Quốc | 저 |
| Chú âm | ㄐㄩˇ |
| Hán ngữ Trung cổ | chio |
| Baxter-Sagart | [dz]aʔ |
| Hán ngữ Thượng cổ | [dz]aʔ |
| Phản thiết | 在呂切 |
| Thanh mẫu | 從 |
| Vận | 語 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Tự như [沮洳] đất lầy, đất trũng. Một âm là trở. Ngăn cản. Bại hoại, tan nát. Như anh hoa tiêu trở [英華消沮] anh hoa tản mát. Dứt, ngưng lại. Như loạn thứ thuyên trở [亂庶遄沮] loạn mau chóng ngừng lại. Lại một âm là thư. Sông Thư
Nôm
- Giản Dị Hán Nôm tử tử (ngăn chặn) [Eng: prevent, stop]
- Giản Dị Hán Nôm tự tự (đất lầy) [Eng: marsh, bog]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.河川名。源出大陸地區湖北省，東南流至當陽與漳水匯合，南流至江陵注入長江。 2.姓。如漢代有沮授。
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 沮 (形声。从水,且声。①本义古水名。在今陕西省。②阻止) 同阻”。阻止,阻遏; 终止 乱庶斯沮。--《诗·小雅·巧言》 其次,为赏劝罚沮。--《商君书·靳令》 嬖人有臧仓者沮君,君是以不果来也。--《孟子·梁惠王下》 是以为善者劝,为不善者沮,上下一心,三军同力。--《荀子·强国》 沮之以兵。--《礼记·儒行》 溯流转漕,谷恒输沮。--《汉·巴郡太守都亭侯张纳功德叙》 又如沮挠(阻挠; 阻止); 沮丘(背水的山丘); 沮格(阻拦); 沮厄(阻挠遏止); 沮止(阻止,遏止) 畏惧,恐惧 沮之以兵。--《礼记· 沮jǔ ⒈颓丧，丧气～丧。志～。气～。 ⒉败坏，毁坏事～。 ⒊阻止～格（从中阻止）。 ⒋见jù。 沮jù ⒈沮洳，低湿地带。 ⒉见jǔ。 沮jū 1.水名。在陕西省岐山一带。 2.水名。在山东省境内。 3.水名。在陕西省境内，会漆水，东流入渭水，有别于岐周之沮水。 4.水名。一名东沮水。源出陕西省黄陵 县西子午岭，东经县南注入北洛水。 5.水名『水的别源。一名上沮水。出陕西省留坝县西，西南流折东南流至勉县西与汉水南源会。 6.水名。在湖北省中部偏西。源出 保康县西南，东南流与漳水合，又南流经江陵县西境入江。见清顾祖禹《读史方舆纪要．湖广一．封域》。 7.姓。东汉有沮授。见《三国志．魏志．袁绍传》。
Eng
- CC-CEDICT to destroy, to stop
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤子余切，音苴。水名。【說文】水出漢中房陵，東入江。【水經】沮水出東汶陽郡沮陽縣。 又【前漢·地理志】武都郡沮縣沮水，出東狼谷。【水經注】沔水一名沮水。 又漆沮，二水名。【書·禹貢】漆沮旣從。【詩·大雅】自土沮漆。【水經】漆水出扶風杜陽縣兪山，東北入于渭。沮水出北地直路縣北，東入于洛。【十三州志】漆沮，卽洛水也。【詩·地理攷】段氏曰：漆沮有二，皆出雍州，東入于渭，特有上流下流之別。詩漆沮入于渭之上流。書漆沮入于渭之下流。 又【水經注】肥如縣，故肥子國，有大沮水，小沮水。 又沮中，地名。亦作柤。【吳志】赤烏四年，諸葛瑾取柤中。 又【廣韻】側魚切【集韻】臻魚切，𠀤音菹。姓也。黃帝史官沮誦，三國沮授。 又【廣韻】慈呂切【集韻】【韻會】在呂切【正韻】再呂切，𠀤音咀。止也，過也，壞也。【詩·小雅】謀猶回遹，何日斯沮。又【禮·儒行】沮之以兵。【註】沮，謂恐怖之也。 又敗也。【晉語】衆孰沮之。 又沮泄，謂泄漏也。【禮·月令】地氣沮泄，是謂發天地之房。 又丘名。【爾雅·釋丘】水出其後曰沮丘。【註】沮，辭與切。 又【廣韻】疾與切【集韻】象呂切，𠀤音敘。義同。 又【集韻】壯所切，音阻。【漢志】沮陽，縣名。在上谷郡。 又【廣韻】【集韻】【正韻】𠀤將預切，音怚。沮洳，漸濕也。【詩·魏風】彼汾沮洳。【註】沮洳，水浸處，下濕之地。【禮·王制】山川沮澤。【註】沮謂萊沛也。 又【集韻】將先切，音箋。涓沮，小流。
Thuyết Văn
沮水。出漢中房陵。東入江。 从水。且聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
漢中郡房陵、二志同。左傳之麇國。成大心敗麇師於防渚。闞駰曰。防卽防陵也。今湖北鄖陽府房縣是其地。左傳定四年。吳人敗楚及郢。楚子出涉雎。哀六年。昭王曰。江漢雎漳、楚之望也。前志房陵下曰。東山、沮水所出。東至郢入江。應劭南郡臨沮注曰。沮水、出漢中房陵。東入江。水經曰。沮水、出漢中房陵縣東山。東南過臨沮縣畍。又東南過枝江縣。東南入於江。今此水出房縣西南二百里之景山。經當陽縣合南漳水。至荆州府城西南周寅店入江。顧景范曰。其字正作沮。左傳作雎。皆七餘反。後譌爲柤。讀曰租。字與音俱變矣。今襄陽沮水左右地皆曰沮中。亦謂之柤中。襄陽記。柤中在上黃畍。吳志赤烏四年諸葛瑾取柤中。魏志正始四年諸葛瑾攻沮中。正是一事。 子余切。五部。按經典釋文、漢書注皆曰七餘反。
【沮】 (tự ⟨trở, thư⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 水 (thuỷ) , Thanh phù (聲符): 且 (thả) Phiên thiết: Tử dư thiết Thượng tự: 子 (tử) , Hạ tự: 余 (dư) Trung cổ thanh mẫu: 精母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 't' + vận mẫu 'ô' Suy luận: tô (âm hệ: 0 , từ vựng: 0) Nghĩa: tự (Tự như [沮洳] đất lầ) thủy (Nước.)。 xuất (Ra ngoài) hán (Sông Hán.) trung (Giữa) phòng (Cái buồng.) lăng (Đống đất…
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư