隧
toạiNôm toại
Hán Việt: toại · Pinyin: suì · Nôm: toại
Tổng quan
Đường hầm. Lễ tang vua ngày xưa đào hầm rước cữu (hòm) xuống huyệt gọi là toại. Nay các con đường xe hỏa nào mắc núi mà phải đào hầm đi qua cũng gọi là {toại…
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | suì |
|---|---|
| Hán Việt | toại |
| Âm Nôm | toại |
| Quảng Đông | deoi6 |
| Mân Nam | suī |
| Nhật Bản | MICHI |
| Hàn Quốc | 수 |
| Chú âm | ㄙㄨㄟˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | zsyih |
| Baxter-Sagart | sə-lu[t]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | sə-lu[t]-s |
| Phản thiết | 徐醉切 |
| Thanh mẫu | 邪 |
| Vận | 至 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Đường hầm. Lễ tang vua ngày xưa đào hầm rước cữu (hòm) xuống huyệt gọi là toại. Nay các con đường xe hỏa nào mắc núi mà phải đào hầm đi qua cũng gọi là toại đạo [隧道]
Nôm
- Giản Dị Hán Nôm toại toại đạo (đường hầm) [Eng: trenches]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.墓道。《玉篇．阜部》：「隧，墓道也。」唐．范傳正〈贈左拾遺翰林學士李公新墓碑〉：「猗歟琢石為二碑，一藏幽隧一臨歧。」 2.地下通道。《左傳．隱公元年》：「大隧之中，其樂也融融。」 3.通路、要道。《左傳．襄公二十五年》：「初，陳侯會楚子伐鄭，當陳隧者井堙木刊。」《禮記．曲禮上》：「升降不由阼階，出入不當門隧。」 4.古代邊塞上守烽火的亭子。通「燧」。《文選．班彪．北征賦》：「登鄣隧而遙望兮，聊須更以婆娑。」三國魏．王粲〈七哀〉詩三首之三：「登城望亭隧，翩翩飛戍旗。」 [動] 挖掘地道。《新唐書．卷一三六．李光弼傳》：「思明宴城下，倡優居臺上靳指天子，光弼遣人隧地禽取之。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 隧 (形声。从阜,遂声。阜指土山,从阜的字有的与建筑有关。本义墓道,古墓中运送棺材到墓室的通道) 同本义 以度为丘隧。--《周礼·冢人》 上数幸嶷第,宋长宁陵隧道出第前路,上曰我便是入他家墓内寻人。--《南史·豫章文献王嶷传》 又如隧户(墓道的门); 隧口(墓道的入口处) 地道 君何患焉?若阙地及泉,隧而相见,其谁曰不然?--《左传·隐公元年》 请隧弗许。--《左传·僖公二十五年》。注阙地通路曰隧。” 又如隧洞(隧道); 隧埒(深沟与高墩); 隧炭(填 隧suì 隧zhuì 1.坠落。
Eng
- CC-CEDICT tunnel, underground passage
other
- Nguồn khác 【Dịch nghĩa】Lỗ mắt đấm chuông 【Khang Hi】[Ngọc thiên 玉篇] 墓道也。 Mộ đạo dã. (Đường mộ) 【Phiên thiết】〔Cổ văn 古文〕𨽡 [Quảng vận 廣韻] [Tập vận 集韻] [Vận hội 韻會] [Chính vận 正韻] 徐醉切，音遂。 Từ túy thiết, âm Toại. 【Bộ】Phụ阜
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
〔古文〕：𨽡【廣韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤徐醉切，音遂。【玉篇】墓道也。【左傳·隱元年】闕地及泉，隧而相見。【註】隧，若今延道。又【僖二十五年】晉侯朝王，王饗醴，命之宥，請隧弗許。【註】闕地通路曰隧。【周禮·春官·冢人】及竁以度爲丘隧。【註】隧，羨道也。 又道也。【詩·大雅】大風有隧。【禮·曲禮】出入不當門隧。【魯語】具舟除隧。【前漢·匈奴傳】起亭隧。【註】隧，謂開小道而行，避敵鈔𡨥也。 又【左傳·襄七年】叔仲昭伯爲隧正。【註】隧正，主役徒。 又【周禮·冬官考工記·鳧氏】于上之攠，謂之隧。【註】隧在鼓中，窐而生光，有似夫隧。 又草名。【爾雅·釋草】出隧，蘧蔬。【疏】菌類也。一名出隧，一名蘧蔬。 又【正字通】高麗國左有大穴，曰神隧。 又地名。【戰國策】吳見伐齊之便，而不知干隧之敗也。【註】干隧，吳地。 又縣名。【前漢·地理志】河閒國武隧縣。 又轉也，回也。【莊子·天下篇】若磨石之隧。【註】隧，音遂，回也。 又【集韻】直類切，音懟。落也。與墜同。【荀子·儒效篇】至共頭而山隧。【班固·幽通賦】眷峻谷曰勿隧。【註】可以免於顚隧。【前漢·王莽傳】不隧如髮。 又【集韻】雖遂切，音粹。與邃同。深遠也。【周禮·冬官考工記·輿人】參分車廣，去一以爲隧。【註】鄭司農云：隧謂車輿深也，讀如鑽燧攺火之燧。康成謂：讀如邃宇之邃。 又【集韻】杜罪切，音𦶏。【左傳·襄二十五年】當𨻰隧者，井堙木刊。【註】隧，徑也。徐邈讀上聲。【廣韻】俗作璲。 考證：〔【班固·幽通賦】養峻谷曰勿隧。〕 謹照原文養改眷。
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 𡑞 · 𨗅 · 𨺅 · 𨽛 · 𨽡 · 𡑞