養

Nghĩa

Việt

• Thiều Chửu Nuôi lớn. Như ông Mạnh Tử [孟子] nói Cẩu đắc kỳ dưỡng vô vật bất trưởng [苟得其養無物不長] nếu được nuôi tốt không vật gì không lớn. Bồi bếp, đầy tớ cũng gọi là tư dưỡng [廝養]. Sinh con. Dưỡng khí, chất dưỡng. Một nguyên chất trong hóa học (oxygène, O2), là một chất hơi không sắc không mùi, người ta nhờ có nó mới sống, lửa có nó mới cháy, là một phần kết thành ba loài động vật, thực vật, khoáng vật rất cần có vậy. Một âm là dượng. Dưới dâng biếu người trên. Như phụng dượng [奉養] (ta nói là phụng dưỡng), cung dượng [供養] cúng dâng, v.v. Dị dạng của chữ 养

Nôm

• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển dưỡng 養 ① đgt. trồng, chăm bón. Muốn ăn trái, dưỡng nên cây, ai học thì hay mựa lệ chầy. (Bảo kính 137.1)‖ (Hoàng tinh 234.1). ② đgt. chăm chút. (Ngôn chí 4.5)‖ Cỏ xanh cửa dưỡng để lòng nhân, trúc rợp hiên mai quét tục trần. (Ngôn chí 12.1). ③ đgt. nuôi, chăn. Dài hàm nhọn mũi cứng lông, được dưỡng vì chưng có thửa dùng. (Trư 252.2). ④ đgt. cho ăn lộc. Đất thiên tử dưỡng tôi thiên tử, đời thái bình ca khúc thái bình. (Thuật hứng 65.3). ⑤ đgt. tu dưỡng, sửa mình. Dụt xông biếng tới áng can qua, địch lều ta dưỡng tính ta. (Ngôn chí 18.2)‖ (Mạn thuật 29.4)‖ (Thuật hứng 46.4, 59.1)‖ (Tự thán…
• Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) dưỡng bảo dưỡng; dưỡng bệnh; dưỡng thai; nuôi dưỡng [Eng: to look after somebody; to be in convalescence; embryotrophic; to bring up]
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] hành khí dưỡng huyết nhuận tràng
• Bảng Tra Chữ Nôm dẳng dai dẳng [Eng: prawn-out; long lasting]
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: dưỡng Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều 1871
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: dưỡng Xuất hiện 2 lần trong Truyện Kiều 1902
• Lục Vân Tiên Âm Nôm: dưỡng Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

• MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.撫育、照顧。如：「撫養」、「養民」。《禮記．大學》：「未有學養子，而後嫁者也。」《史記．卷一一二．平津侯主父列傳．主父偃》：「百姓靡敝，孤寡老弱不能相養。」 2.生育。如：「養子不教誰之過。」 3.指哺乳。如：「哺養」。 4.經收養、扶養或相認構成的非親生親子關係。如：「養子」、「養女」、「養父」、「養母」。 5.教導、教育。《周禮．地官．保氏》：「保氏掌諫王惡，而養國子以道，乃教之六藝。」《孟子．離婁下》：「中也養不中，才也養不才，故人樂有賢父兄也。」《漢書．卷八八．儒林傳．序》：「或言孔子布衣，養徒三千人。」 6.陶冶、薰陶。如：「修養品德」、「修身養性」。《孟子．盡心下》：「養心莫善於寡欲。」 7.治療、醫治。如：「調養」、「養病」、「療養」。《儒林外史》第五回：「再折些須銀子給他養那打壞了的腿。」 8.增加、助長。《左傳．昭公二十年》：「私欲養求，不給則應。」唐．孔穎達．正義：「私有所欲，長養其情，求物共之，民不共給，則應之以罪。」 9.保養、保持。如：「養顏」、「頤養天年」、「養精蓄銳」。 10.培植、飼養。如：「養蘭」、「養雞」、「養殖」。《周禮．夏官．圉人》：「圉人，當養馬芻牧之事。」 [名] 1.修養、涵養。如：「學養」、「素養」。 2.姓。如春秋時楚國有養由基。

Eng

• CC-CEDICT to raise (animals), to bring up (children), to keep (pets), to support, to give birth