駟
tứ
Hán Việt: tứ · Pinyin: sì
Tổng quan
đội bốn con ngựa
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | sì |
|---|---|
| Hán Việt | tứ |
| Quảng Đông | sei3 |
| Mân Nam | su3 |
| Nhật Bản | SHI |
| Hàn Quốc | 사 |
| Chú âm | ㄙˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | siih |
| Baxter-Sagart | s.li[j]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | s.li[j]-s |
| Phản thiết | 息利切 |
| Thanh mẫu | 心 |
| Vận | 至 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cỗ xe bốn ngựa. Như {nhất ngôn kí xuất, tứ mã nan truy} [一言既出, 駟馬難追] một lời nói ra, xe bốn ngựa cũng khó đuổi kịp. Cưỡi. Khuất Nguyên [屈原]：{Tứ ngọc cầu dĩ thừa ê hề, khạp ai phong dư thượng chinh} [駟玉虯以乘鷖兮, 溘埃風余上征] (Li Tao [離騷]) Ta cưỡi con Ngọc Cầu hoặc con Phượng Hoàng hề, vụt…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: tứ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: tứ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: tứ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.由四匹馬拉駛的車子。《文選．曹植．七啟》：「駕超野之駟，乘追風之輿。」 2.馬。《墨子．兼愛下》：「人之生乎地上之無幾何也，譬之猶駟馳而遇隙也。」《禮記．三年問》：「若駟之過隙，然而遂之，則是無窮也。」 3.量詞：(1)古代計算四匹馬所拉車輛的單位。相當於「輛」。《戰國策．齊策四》：「遣太傅齎黃金千斤，文車二駟，服劍一。」(2)古代計算馬匹的單位。馬四匹為一駟。《論語．季氏》：「齊景公有馬千駟。」 4.姓。如漢代有駟鈞。 [動] 駕、騎。《楚辭．屈原．離騷》：「駟玉虯以乘鷖兮，溘埃風余上征。」《文選．宋玉．高唐賦》：「王乃乘玉輿，駟倉螭。」
Eng
- CC-CEDICT team of 4 horses
ja
- JMdict four-horse carriage|team of four horses
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】息利切【正韻】息漬切，𠀤音四。【玉篇】四馬一乗也。【詩·鄘風】良馬五之疏王肅云：古者一轅之車駕三馬則五轡，夏后氏駕兩，謂之麗。殷益一騑，謂之驂。周又益一騑，謂之駟。駟者，一乗四馬，兩服兩驂是也。董氏曰：馬在車中爲服，在車外爲驂。 又【左傳·文十一年】富父終甥駟乗。 又【前漢·郊祀志】秦祀四畤，每畤用木寓龍一駟，木寓車馬一駟，各如其帝色。【註】李奇曰：寓寄也，寄生龍形於木也。師古曰：一駟亦四龍也。 又星名。【爾雅·釋天】天駟房也。【註】房四星，謂之天駟。 又地名。【前漢·地理志】琅邪郡駟望縣。【又】樂浪郡駟望縣又姓。【左傳·定十年】郈工師駟赤。又【前漢·文帝紀】齊王舅父駟鈞。 又借作四。【禮·樂記】夾振之而駟伐，盛威於中國也。【註】駟當爲四。每奏四伐，一擊一刺爲一伐。 又【集韻】【韻會】【正韻】𠀤息七切，音悉。義同。 考證：〔【小雅】載驂載駟。【註】王肅云云。〕 謹照所引王肅云云見鄘風干旄疏非小雅註。今照原書將小雅載驂載駟註七字，改爲鄘風良馬五之疏。
Thuyết Văn
一乘也。 从馬。四聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
周禮校人。鄭司農注云。四匹爲乘。按乘者、覆也。車軛駕乎馬上曰乘。馬必四。故四馬爲一乘。不必巳駕者也。引伸之、凡物四曰乘。如乘矢、乘皮、乘韋、乘壺皆是。駟者、馬一乘之名。鄭淸人箋云。駟、四馬也。按詩言四牡、言四騏、言四驖、言四騵、言四駱、言四黃皆作四。下一字皆馬名也。言駟介、言俴駟皆作駟。謂有所以加乎駟者也。今詩作駟驖、駟騵。而干旄疏引異義、公羊隱元年疏、說文驖字下皆不誤。 息利切。十五部。
【駟】 (tứ) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 馬 (mã) | Thanh phù (聲符): 四 (tứ) Phiên thiết: Tức lợi thiết Thượng tự: 息 (tức) | Hạ tự: 利 (lợi) Trung cổ thanh mẫu: 心母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 't' + vận mẫu 'i' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: tí (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: nhất (Một) thừa (Cưỡi) vậy
Tự hình
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 驷 · 驷 · 驷