嗇

Nguồn gốc

top-bottom

Khang Hy

 〔古文〕：𠻮、𤲝、𤳋、𤲷【唐韻】所力切【集韻】【韻會】殺測切，𠀤音色。【說文】本作𠻮。愛濇也。从來从㐭。來者，㐭而藏之，故田夫謂之嗇夫。【玉篇】愛也，慳貪也。【易·說卦傳】爲吝嗇。【左傳·襄二十六年】嗇于𥚽。【註】嗇，貪也。 又【老子·道德經】治人事天莫如嗇。【註】嗇者，有餘不盡用之意。 又【史記·倉公傳】脈嗇而不屬。 又官名。【書·胤征】嗇夫馳。【註】嗇夫，主幣之官。【詩·小雅·田畯至喜箋】田畯，司嗇，今之嗇夫也。【史記·張釋之傳】虎圈嗇夫。【註】正義曰：掌虎圈，百官表有鄉嗇夫，此其類也。 又與穡同。【儀禮·特牲饋食禮】主人出寫嗇于房。【註】嗇者，農力之成功。【前漢·成帝紀】服田力嗇。

Thuyết Văn

愛濇也。 从來㐭。來者㐭而臧之。故田夫謂之嗇夫。 一曰棘省聲。 凡𠾂之屬皆从𠾂。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

嗇濇㬪韵。廣韵引作歰。歰與濇皆不滑也。大雅云。好是家嗇。力民代食。箋云。但好任用是居家之吝嗇、於聚斂作力之人。令代賢者處位食祿。又云家嗇維寶。代食維好。箋云。言王不尙賢。但貴吝嗇之人與愛代食者而巳。老子曰。治人事天莫若嗇。詩序云。其君儉嗇褊急。 說从來㐭之意也。嗇者、多入而少出。如田夫之務葢藏。故以來㐭會意。嗇夫見左傳所引夏書。漢制十亭一鄉。鄉有三老、有秩嗇夫、游徼、皆少吏之屬。許云。田夫謂之嗇夫者。若郊特牲先嗇、司嗇、報嗇、嗇皆謂農。古嗇穡互相假借。如稼穡多作稼嗇。左傳。小國爲。大國省穡而用之。卽省嗇也。所力切。一部。 來㐭者、會意。棘省聲者、形聲。別一說也。棘省、謂省竝朿爲單朿。來亦象朿。故云棘聲。然少迂矣。

【嗇】 (sắc) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 來㐭 (lai lẫm) + 𠾂 (𠾂) Phiên thiết: Sở lực thiết Thượng tự: 所 (sở) | Hạ tự: 力 (lực) Trung cổ thanh mẫu: 生母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 's' + vận mẫu 'ưc' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: sức (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: ái (Yêu thích. Như {ái m) sáp (grating (of surfaces)) vậy Một thuyết khác: 棘省聲

Tự hình

• Giáp cốt
• Kim văn
• Chữ lụa
• Tiểu triện
• Khải thư
• Hành thư
• Thảo thư

Dị thể: 𠎸 · 𠹫 · 𠻮 · 𠾂 · 𢋦 · 𤲝 · 𤲷 · 𤳋 · 𭍠 · 𭍥 · 啬 · 啬