垓
cai
Hán Việt: cai · Pinyin: gāi
Tổng quan
ranh giới
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | gāi |
|---|---|
| Hán Việt | cai |
| Quảng Đông | gaai1 |
| Mân Nam | kai1 |
| Nhật Bản | HATE |
| Hàn Quốc | 해 |
| Chú âm | ˉ ㄧ |
| Hán ngữ Trung cổ | kai |
| Phản thiết | 居之切 |
| Thanh mẫu | 見 |
| Vận | 咍 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cai, vạn vạn gọi là {cai}. Chỗ đất bỏ hoang xa ngoài chín châu gọi là {cửu cai} [九垓] {bát duyên} [貟埏] vì thế nên chỗ đất rộng mà xa gọi là {cai duyên} [垓埏]. Một âm là {giai}. Bậc.;
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm gây gây gổ; gây chiến [Eng: be quarrelsome; to wage war on/against somebody]
- Bảng Tra Chữ Nôm cai cai (cõi xa) [Eng: very far]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.荒遠之地。《說文解字．土部》：「垓，兼晐八極地也。」清．段玉裁．注：「兼備八極之地謂之垓。」宋．王安石〈和王微之登高齋〉詩三首之一：「書成不得斷國論，但此空語傳八垓。」 2.界限、邊際。漢．揚雄〈衛尉箴〉：「重垠累垓，以難不律。」 3.數目字。古代以十兆為經，十經為垓。見《太平御覽．卷七五○．工藝部．數》。
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 垓〈名〉 (形声。从土,亥声。本义八极之内的广大土地) 同本义 垓,兼该八极地也。--《说文》。字亦作畡。 天子居九垓之田。--《国语·周语》 设于无垓坫之宇。--《淮南子·俶真》。注垓坫,垠堮也。” 上畅九垓,下埏八埏(艹??八八方极远之地)。--《史记·司马相如列传》 道出一原,通九门,散六衢,设于无垓坫之宇--《淮南子·俶真》 又如垓埏(天地的边际);垓坫(边际);垓极(荒远之处) 域;界限 重垠累垓。--扬雄《卫尉箴》 数词。古代数目名,108 京垓年岁之中,每 垓gāi ⒈〈古〉数目字万万为一～。 ⒉
Eng
- CC-CEDICT boundary
ja
- JMdict 10^20|100,000,000,000,000,000,000|hundred quintillion
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【廣韻】古哀切【集韻】【韻會】【正韻】柯開切，𠀤音該。【說文】兼垓八極地也。引【春秋國語】：天子居九垓之田。【司馬相如·封禪書】上暢九垓。 又數名。【風俗通】十億曰兆，十兆曰京，十京曰垓。 又界也，守也。【揚雄箴】重限累垓，以防暴卒。 又【集韻】居諧切，音皆。級也，重也。【史記·封禪書】大乙壇三垓。【北齊大禘歌】三垓上列，四陛旁升。 又地名。【史記·項羽紀】漢王圍項羽于垓下。【註】垓，堤名，在沛縣。一曰聚邑名。正義，垓是高岡，其聚邑及堤在垓之側，故曰垓。 又叶居之切，音基。【郭璞·遊仙詩】嫦娥揚妙音，洪崖頷其頤。升降隨長煙，飄颻戲九垓。 考證：〔【周語】天子之田九垓。〕 謹照說文原文改爲引春秋國語天子居九垓之田。
Thuyết Văn
兼晐八極地也。 从土。亥聲。 國語曰。天子凥九垓之田。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
晐各本作垓。今正。晐俗作該。日部晐下曰。兼晐也。此用其義釋垓。以㬪韵爲訓也。凡四方所至謂之四極。八到所至謂之八極。淮南書曰。八紘之外乃有八極。非此義也。兼備八極之地謂之垓。 古哀切。一部。 鄭語曰。王者居九畡之田。收經入以食兆民。韋云。九畡、九州之極數也。又楚語。天子之田九畡。以食兆民。韋云。九畡、九州之內有畡數也。食兆民、民耕而食其中也。天子曰兆民。按畡者、垓字之異也。韋云有垓數者、卽風俗通千生萬、萬生億、億生兆、兆生經、經生垓。
【垓】 (cai ⟨giai⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 土 (thổ) | Thanh phù (聲符): 亥 (hợi) Phiên thiết: Cổ ai thiết Thượng tự: 古 (cổ) | Hạ tự: 哀 (ai) Trung cổ thanh mẫu: 見母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'c' + vận mẫu 'ai' Suy luận: cai (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: kiêm (Gồm. Như {kiêm quản}) cai bát (Tám) cực (Cái nóc nhà.) địa (Đất) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 畡 · 𡌟 · 畡 · 陔