壽
thọ
Hán Việt: thọ · Pinyin: shòu
Tổng quan
Âm Nôm: thọ Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | shòu |
|---|---|
| Hán Việt | thọ |
| Quảng Đông | sau6 |
| Mân Nam | siū |
| Nhật Bản | KOTOBUKI |
| Hàn Quốc | 수 |
| Chú âm | ㄕㄡˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | zjuh |
| Baxter-Sagart | [N-t]uʔ |
| Hán ngữ Thượng cổ | [N-t]uʔ |
| Phản thiết | 殖酉切 |
| Thanh mẫu | 常 |
| Vận | 有 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Lâu dài. Có tuổi gọi là {thọ}. Trăm tuổi là {thượng thọ} [上壽]. Tám mươi gọi là {trung thọ} [中壽]. Ngày sinh nhật cũng gọi là {thọ}. Chúc, đời xưa đem vàng lụa tặng cho người tôn kính hay lấy rượu mà chuốc cũng gọi là {thọ}.
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: thọ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: thọ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: thọ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: thọ Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.長久、長命。如：「福壽雙全」。《詩經．小雅．天保》：「如月之恆，如日之升，如南山之壽，不騫不崩。」《莊子．人間世》：「是不材之木也，無所可用，故能若是之壽。」 2.年齡。《左傳．僖公三十二年》：「爾何知中壽，爾墓之木拱矣。」 3.生日。如：「祝壽」。 4.姓。如清代有壽山。 [動] 以金、帛贈人或對尊長敬酒祝賀均稱為「壽」。《史記．卷六．秦始皇本紀》：「始皇置酒咸陽宮，博士七十人前為壽。」 [形] 生前預為死後準備裝殮用的。如：「壽衣」、「壽木」。
Eng
- CC-CEDICT surname Shou
- CC-CEDICT long life|old age|age|life|birthday|funerary
Nguồn gốc
top-mid-bottom
Khang Hy
〔古文〕：𦓃、𦓂、𠭵、𠷎【唐韻】【集韻】𠀤承咒切，音綬。【說文】久也。凡年齒皆曰壽。【書·君奭】天壽平格。【詩·大雅】作召公考，天子萬壽。【左傳·僖三十二年】爾何知，中壽。【註】上壽百二十歲，中壽百歲，下壽八十。【董子繁露】壽者，酬也。壽有短長，由養有得失。【前漢·王吉傳】心有堯舜之志，則體有松喬之壽。 又以金帛贈人曰壽。【史記·刺客傳】嚴仲子奉。黃金百鎰，爲聶政母壽。 又星名。【爾雅·釋天】壽星，角亢也。【註】數起角亢，列宿之長，故曰壽。 又地名。平壽，衞下邑。【左傳·昭二十年】衞侯在平壽，壽州古淮南，春秋吳楚𨻰蔡之地，戰國倂于楚，考烈王遷此，曰郢都。靈壽，古中山邑。【史記·魏世家】樂羊拔中山，文侯封之靈壽。 又漢壽，亭名，在蜀嚴道。曹操以關羽爲漢壽亭侯。 又山名。【史記·五帝紀】舜作什器于壽山。又壽山在福州侯官縣，產文石，可爲印章，五色具備，惟艾綠色者少。【宋·黃幹詩】石爲文多招斧鑿。又水名。壽水，在太原壽陽縣，其源有二，一出要羅村，一出頡訖村，合流入于洞渦河。 又木名。靈壽木，可爲杖。【山海經】靈壽實華。【呂氏春秋】壽木之華。 又姓。吳王壽夢之後。又常壽，複姓。 又【廣韻】殖酉切【集韻】【韻會】【正韻】是酉切，𠀤讎上聲。【詩·豳風】爲此春酒，以介眉壽。○按酒壽俱有韻，朱子作叶音，非。《正字通》受授皆有上去二音，諸韻書分載有宥二韻，壽字亦然，非壽讀若受，專屬上聲，讀若授，專屬去聲也。
Thuyết Văn
久也。 从老省。𠷎聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
久者、從後灸之也。引伸爲長久。此用長久之義也。 見口部。今篆體作𠭵。誤。殖酉切。三部。
【壽】 (thọ) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 老省 (lão + tỉnh) | Thanh phù (聲符): 𠷎 (𠷎) Phiên thiết: Thực dậu thiết Thượng tự: 殖 (thực) | Hạ tự: 酉 (dậu) Trung cổ thanh mẫu: 常母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'th' + vận mẫu 'âu' ⚡ Chỉnh thanh: Trọc thượng biến khứ (濁上變去): Chữ thượng thanh + toàn trọc → đổi sang khứ thanh ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: thẫu (âm hệ: 0 |…
Tự hình
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 寿 · 𠋮 · 𠭵 · 𠷎 · 𡔽 · 𡭏 · 𤕋 · 𦓁 · 𦓃 · 𭐖 · 夀 · 寿