拨
bát
Hán Việt: bát · Pinyin: fá
Tổng quan
bát bát phố (rong chơi) [Eng: to loiter in the streets]
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | bō |
|---|---|
| Hán Việt | bát |
| Quảng Đông | but6 |
| Hàn Quốc | PAL |
| Chú âm | ㄅㄛˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | puat |
| Baxter-Sagart | pˤat |
| Hán ngữ Thượng cổ | pˤat |
| Phản thiết | 北末切 |
| Thanh mẫu | 幫 |
| Vận | 末 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Giản thể của chữ 撥
- Thiều Chửu Trừ sạch, đánh tan. Như {bát khai vân vụ} [撥開雲霧] trừ sạch mây mù. Chuyển, xoay lại. Như {bát loạn phản chánh} [撥亂反正] dẹp loạn chuyển lại chánh. Phát ra. Như {chi bát} [支撥] chi phát ra, chia ra, làm phân tán, {chi phối} [支配] phân chia sắp xếp. Khêu, bới. Như {khiêu bát} [挑撥] khiêu…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 拨 (形声。从手,发声。本义治理) 同本义 撥,治也。--《说文》 玄王桓拨。--《诗·商颂·长发》 拨乱世,反诸正,莫近诸《春秋》。--《公羊传·哀公十四年》 又如拨烦(治理烦杂的事务);拨乱(治理乱政;平定祸乱);拨畦(整治田畦);拨通(开导;启发) 拨动东西;分开;拨开 香炉风雪拨帘看。--唐·白居易《香炉峰下新卜山居草堂初成偶题东壁重题》 乃奋臂以指拨眦。--清·方苞《左忠毅公逸事》 试以猪鬣撩拨虫须,仍不动。--《聊斋志异·促织》 又如拨风(像拨开大风的样子,速度异常之快);拨火儿(拨 拨 bō ①手脚或棍棒等横着发力～开众人。 ②分出一部分发…
Eng
- CC-CEDICT to push aside with the hand, foot, a stick etc|to dial|to allocate|to set aside (money)|to poke (the fire)|to pluck (a string instrument)|to turn round|classifier: group, batch
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤北末切，音鉢。【說文】治也。【詩·商頌】𤣥王桓撥。【公羊傳·哀十四年】撥亂世，反諸正，莫近於春秋。 又除也。【前漢·司馬遷傳】秦撥去古文，焚滅詩書。 又發揚貌。【禮·曲禮】衣毋撥。 又【增韻】捩開也。又轉之也。【戰國策】弓撥矢鉤。【註】撥，弓反也。 又葬具。【禮·檀弓】廢輴而設撥，竊禮之不中者也。【註】撥可撥引輴車，所謂紼也。 又鼓弦之物。【唐書·蘇頲傳】皇甫恂使蜀，檄取庫錢，市琵琶捍撥玲瓏鞭，頲不肯予。 又叱撥，良馬名。 又【集韻】【韻會】【正韻】𠀤蒲襏切，音跋。絕也。【詩·大雅】枝葉未有害，本實先撥。箋撥，猶絕也。疏撥去餘根，故猶絕也。 又【詩·朱傳】叶方吠切，音廢。又叶必列切，音龞。義𠀤同。 又【唐韻】【集韻】𠀤普活切，音潑。芟草也。與發同。亦作𢯸。 又撥剌，張弓貌。【張衡·思𤣥賦】彎威弧之撥剌。【註】剌，音力達反。 又【史記·索隱】房越切，音伐。謂大楯也。【史記·孔子世家】會于夾谷，齊有司請奏四方之樂，于是旍旄羽祓，矛戟劒撥，鼓譟而至。【集韻】作瞂。 考證：〔【詩·大雅】枝葉未有害，本實先撥。【疏】撥者，撥去之，去其餘根，故猶絕也。〕 謹按故猶絕也四字是釋箋之詞，當先箋後疏。謹改爲箋撥，猶絕也。疏撥去餘根，故猶絕也。
Thuyết Văn
治也。 从手。發聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
公羊傳。撥亂世。反諸正。何注曰。撥猶治也。何言猶者、何意撥之本義非治。撥之所以爲治也。許則直云治。 北末切。十五部。
【撥】 (bát) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 手 (thủ) | Thanh phù (聲符): 發 (phát) Phiên thiết: Bắc mạt thiết Thượng tự: 北 (bắc) | Hạ tự: 末 (mạt) Trung cổ thanh mẫu: 幫母 — toàn thanh (全清) Quy tắc: thanh mẫu 'b' + vận mẫu 'at' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: bát (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: trì (Sửa. Tô Thức [蘇軾] : ) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 𢯸 · 𫝼 · 拨 · 拨 · 撥 · 拨 · 撥