昌

chāng xương

Hán Việt: xương · Pinyin: chāng

Tổng quan

họ [Chang1] (dạng kết hợp) thịnh vượng phát đạt

Pinyin
chāng
Hán Việt
xương
Chú âm
ㄔㄢˉ
Unicode
U+660C
Bộ thủ
日
Số nét
8
Cấu trúc
top-bottom
Thương Hiệt
AA

昌乐 · 昌原 · 昌吉 · 昌图 · 昌宁 · 昌容 · 昌平 · 昌披

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinchāng
Hán Việtxương
Quảng Đôngcoeng1
Mân Namtshiong
Nhật BảnSAKAN
Hàn Quốc창
Chú âmㄔㄢˉ
Hán ngữ Trung cổchjang
Baxter-Sagarttʰjaŋ
Hán ngữ Thượng cổtʰjaŋ
Phản thiết尺良切
Thanh mẫu昌
Vận陽
Đẳng3

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Tương đang, lời nói hay. Như {Vũ bái xương ngôn} [禹拜昌言] vua Vũ nghe lời nói hay thì kính tạ. Nói thẳng không kỵ húy gì gọi là {xương ngôn} [昌言]. Sáng sủa. Như {xương minh} [昌明] sáng láng rõ rệt. Thịnh. Như {bang nãi kì xương} [邦乃其昌] nước mới được thịnh. Nguyễn Trãi [阮廌] : {Xương…

Nôm

  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: xương Xuất hiện 5 lần trong Truyện Kiều bản 1866
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: xương Xuất hiện 9 lần trong Truyện Kiều 1871

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [形] 1.光明。如：「昌明」。《玉篇．日部》：「昌，明也。」《詩經．齊風．雞鳴》：「東方明矣，朝既昌矣。」 2.恰當、美好。《漢書．卷八七．揚雄傳上》：「圖纍承彼洪族兮，又覽纍之昌辭。」唐．楊烱〈老人星賦〉：「獻仙壽兮祝堯，奏昌言兮拜禹。」 [動] 存活。《史記．卷一三○．太史公自序》：「順之者昌，逆之者不死則亡。」 [名] 姓。如明代有昌海。

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 昌 (会意。从日,从曰。本义善,正当) 同本义 昌,美言也。--《说文》 禹拜昌言。--《书·大禹谟》 又如昌言(正直的善言、好话);昌教(善美的教化) 兴旺发达,与亡”相对 邦乃其昌。--《书·仲虺之诰》 顺之者昌,逆之者不死则亡。--《史记·太史公自序》 今中国未闻有因变法而流血者,此国之所以不昌也。--清·梁启超《谭嗣同传》 又如昌瑞(昌盛祥瑞);昌乐(兴盛安乐) 光;光明 一曰日光。诗曰东方昌昌。--《说文》 又如昌晖(光明);昌华(光华) 壮大;美好 猗嗟昌兮,颀 昌 chāng ①兴旺；茂盛～盛。 ②姓。 【昌明】（政治、文化）兴旺发达科学～…

Eng

  • CC-CEDICT surname Chang
  • CC-CEDICT (bound form) prosperous; flourishing

Nguồn gốc

top-bottom

Khang Hy

【廣韻】尺良切【集韻】【韻會】蚩良切【正韻】齒良切，𠀤音倡。【說文】美言也。【爾雅·釋詁】昌，當也。【書·大禹謨】禹拜昌言曰。【傳】昌，當也。 又【博雅】盛也。【書·仲虺之誥】邦乃其昌。【傳】國乃昌盛。 又【詩·鄭風】子之昌兮。【傳】昌，盛壯貌。 又【詩·齊風】猗嗟昌兮。【箋】昌，狡好貌。 又【說文】一曰日光也。詩曰：東方昌矣。○按《詩·齊風·雞鳴》作東方明矣，朝旣昌矣。與《說文》所引不同。 又物也。【莊子·在宥篇】今夫百昌，皆生於土而反於土。【註】司馬云：百昌猶百物也。 又【儀禮·公食大夫禮】昌本。【註】昌，蒲。本，菹也。 又【史記·天官書】斗魁戴匡六星，曰文昌宮。【註】文者，精所聚。昌者，揚天紀，輔拂𠀤居，以成天象。 又【集韻】尺亮切，音唱。倡，或作昌。

Thuyết Văn

美言也。 从日。从曰。 一曰日光也。 詩曰。東方昌矣。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

咎繇謨曰。禹拜昌言。今文尙書作黨。趙注孟子引尙書。禹拜黨言。逸周書祭公解。拜手稽首黨言。張平子碑。黨言允諧。劉寛碑。對策嘉黨。皆昌言字之叚借也。至於讜言。亦見漢人文字。字林。讜言、美言也。此又因黨言而爲之言傍。謂之正俗字可。 會意。取縣諸日月不刊之意也。不入曰部者。日至尊也。尺良切。十部。 裴松之引易運期讖曰。㒳日並光日居午。㒳日、昌字。圖讖說字多不合本義。裴引孝經中黃讖。𣍘爲日載東。曹字亦本从曰。非从日。葢昌之本義訓美言。引伸之爲凡光盛之偁。則亦有訓爲日光者。日光袛爲餘義。例所不載。一曰日光也五字恐魏時因許昌之說而妄增之。 齊風。東方明矣。朝旣昌矣。傳曰。東方明則夫人纚筓而朝。朝巳昌盛。則君聽朝。云朝巳昌盛與美言之義相應。許幷二句爲一句。當由轉寫筆誤。

【昌】 (xương) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 日 (nhật ⟨nhựt⟩ (Mặt trời.)) + 曰 (viết (Rằng)) Phiên thiết: Xích lương thiết Thượng tự: 尺 (xích) | Hạ tự: 良 (lương) Trung cổ thanh mẫu: 昌母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'x' + vận mẫu 'ương' Suy luận: xương (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: mĩ (Đẹp) ngôn (Nói) vậy Một thuyết khác: 日光也

Tự hình

  • Giáp cốt
  • Kim văn
  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Lệ thư
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 𣅊 · 𣆫 · 𭥗