穴
huyệt
Hán Việt: huyệt · Pinyin: xué
Tổng quan
hang không gian trống huyệt châm cứu phiên âm Đài Loan [xue4]
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | xué |
|---|---|
| Hán Việt | huyệt |
| Quảng Đông | hyut6 |
| Mân Nam | hia̍t |
| Nhật Bản | ANA |
| Hàn Quốc | 혈 |
| Chú âm | ㄒㄩㄝˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | ghuet |
| Baxter-Sagart | [ɢ]ʷˤi[t] |
| Hán ngữ Thượng cổ | [ɢ]ʷˤi[t] |
| Phản thiết | 胡決切 |
| Thanh mẫu | 匣 |
| Vận | 屑 |
| Đẳng | 4 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Hang, ngày xưa đào hang ở gọi là {huyệt cư} [穴居]. Cái lỗ, các chỗ quan hệ ở thân thể người cũng gọi là {huyệt}. Huyệt, hố để mả. Ta gọi đào hố chôn xác là đào huyệt. Đào. Bên.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.人居的土室。《詩經．大雅．綿》：「陶復陶穴，未有室家。」 2.洞窟，泛指地上或建築物的坑、洞。如：「洞穴」、「幽穴」、「巖穴」。《文選．宋玉．風賦》：「空穴來風。」 3.墳墓、墓坑。如：「墓穴」。《詩經．王風．大車》：「穀則異室，死則同穴。」唐．元稹〈遣悲懷〉詩三首之三：「同穴窅冥何所望，他生緣會更難期。」 4.窩巢。如：「巢穴」、「兔穴」、「犁庭掃穴」、「不入虎穴，焉得虎子？」。唐．杜甫〈自京赴奉先縣詠懷五百字〉詩：「顧惟螻蟻輩，但自求其穴。」 5.中醫稱人體經脈會聚的要害，多為密集的神經末稍或較粗的神經纖維經過處。如：「經穴」、「太陽穴」…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 穴 (象形。小篆字形,上面是宀”,表覆盖物;下面两边表示洞孔。本义土窟窿,地洞) 同本义 穴,土室也。--《说文》。按,象嵌空之形,非八字。 出自穴。--《易·需》。注阴之路也。” 有穴窈然,入之甚寒。--宋·王安石《游褒禅山记》 古之民未知为宫室时,就陵阜而居,穴而处。--《墨子·辞过》 又如洞穴(地洞或山洞);穴人(在洞穴中采钟乳石的人);穴流(洞穴中的水流) 墓穴;埋棺材的坑 临其穴。--《诗·秦风·黄鸟》 谷则异室,死则同穴。--《诗·王风·大车》 又如寿穴(生前造的 穴xué ⒈岩洞，土室，窟窿～居。洞～。〈引〉动物的窝巢鼠～。虎～。蝼蚁之～。…
Eng
- CC-CEDICT cave|cavity|hole|acupuncture point|Taiwan pr. [xue4]
ja
- JMdict hole|opening|orifice|perforation|pit
- JMdict ass|arse|buttocks|rear|end
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
〔古文〕：𥤢【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤胡決切，音坹。【說文】土室也。【易·繫辭】上古穴居而野處。【詩·大雅】陶復陶穴。【箋】未有寢廟，故覆穴而居。 又【玉篇】孔穴也。【孟子】鑽穴隙相窺。 又【廣韻】窟也。【易·需卦】出自穴。 又訓爲側。【爾雅·釋水】氿泉穴出。穴出，仄出也。 又官名。【周禮·秋官】穴氏掌攻蟄獸。【疏】凡獸皆藏穴中，故以穴爲官名，使取蟄獸。 又地名。【書·禹貢】鳥鼠同穴。【爾雅·釋地】岠齊州以南戴日爲丹穴。【左傳·文十一年】潘崇伐麇，至于鍚穴。【註】鍚穴，麇地。【水經注】中廬縣之西山謂之馬穴山。【左思·蜀都賦】嘉魚出于丙穴。【註】丙穴，在漢中沔陽縣北。 又【韻會】古穴切。【前漢·天文志】暈適背穴。【註】孟康曰：穴，或作鐍，其形如鐍。如淳曰：凡氣在日上爲冠爲戴，在旁直射爲珥，在旁如半環向日爲抱，向外爲背，有氣刺日爲鐍。鐍，抉傷也。 又叶胡桂切。【曹植·七啓】采英奇于側陋，宣皇明于巖穴。此甯子商歌之秋，而呂望所以投綸而逝。 又【集韻】戸橘切。【淮南子·原道訓】水居窟穴，人民有室。【孔融詩】言多令事敗，器漏苦不密。河潰蟻孔端，山壞由猿穴。 考證：〔【左傳·文十一年】潘崇伐麇，至於錫穴。〕 謹照原文錫改鍚。
Thuyết Văn
土室也。 从宀。 八聲。 凡穴之屬皆从穴。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
引伸之凡空竅皆爲穴。 覆其上也。 胡決切。十二部。
【穴】 (huyệt) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 宀 (miên) | Thanh phù (聲符): 八 (bát) Phiên thiết: Hồ quyết thiết Thượng tự: 胡 (hồ) | Hạ tự: 決 (quyết) Trung cổ thanh mẫu: 匣母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'h' + vận mẫu 'yêt' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: hyệt (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: thổ (Đất. Như {niêm thổ} ) thất (Cái nhà. Như {cự thấ) vậy
Tự hình
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 宂 · 𥤢 · 宂