穹
khung
Hán Việt: khung · Pinyin: qiōng
Tổng quan
[Hồng nghĩa giác tư y thư] xuyên khung bạch chỉ tìm đòi cúc hoa
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | qiōng |
|---|---|
| Hán Việt | khung |
| Quảng Đông | gung4 |
| Mân Nam | kiong |
| Nhật Bản | KYUU |
| Hàn Quốc | 궁 |
| Chú âm | ㄑˊ ㄋ |
| Hán ngữ Trung cổ | khiung |
| Phản thiết | 丘弓切 |
| Thanh mẫu | 溪 |
| Vận | 東 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cao lớn, hình khum khum mà cao gọi là {khung}. Như {khung thiên} [穹天] trời cao. Nhà rạp căng trông như rạp hát gọi là {khung lư} [穹廬]. Hình khom, vật gì hình nổi gồ lên đều gọi là {khung}. Sâu. Cùng nghĩa với chữ {không} [空].;
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm khung khung ảnh, khung cửa; khung cửi [Eng: frame, door-case; loom]
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: khum Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 窮盡。《說文解字．穴部》：「穹，窮也。」《詩經．豳風．七月》：「穹窒熏鼠，塞向墐戶。」唐．孔穎達．正義：「故穹為窮，言窮盡塞其窟穴也。」 [形] 1.高大。如：「穹石」。《文選．司馬相如．長門賦》：「正殿塊以造天兮，鬱並起而穹崇。」 2.深。《文選．班固．西都賦》：「其陽則崇山隱天，幽林穹谷。」 3.中間隆起四邊下垂的樣子。《周禮．冬官考工記．韗人》：「穹者三之一。」鄭玄注引鄭司農云：「（穹）謂鼓木腹穹隆者，居鼓三之一也。」 [名] 天空。如：「蒼穹」、「清穹」。唐．李白〈暮春於江夏送張祖監丞之東都序〉：「手弄白日，頂摩青穹。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 穹 〈形〉 (形声。从穴,弓声。本义穷尽) 同本义 穹,穷也。从穴,弓声。--《说文》 又如穹窒(完全堵塞) 高 郁并起而穹崇。--司马相如《长门赋》 又如穹枝(犹高枝);穹穹(高大的样子);穹官(高官);穹居(高大的住所);穹宫(高大的宫室,祠堂) 大 穹,大也。--《尔雅·释诂》。注穹隆亦为大也。” 穹崖巨谷。--宋·沈括《梦溪笔谈》 又如穹石(大岩石);穹穹(高而大貌);穹龟(大龟) 漫远 深 穹〈名 穹qióng ⒈隆起成拱形的～隆。也指天苍～。 ⒉大～石。 ⒊深～谷。
Eng
- CC-CEDICT vault|dome|the sky
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
〔古文〕：𠫙【廣韻】去宮切【集韻】【韻會】丘弓切【正韻】丘中切，𠀤音芎。高也，大也。【詩·大雅】靡有旅力，以念穹蒼。【爾雅·釋天】穹蒼，蒼天也。【註】天形穹隆，其色蒼蒼，故名。 又【說文】窮也。【詩·豳風】穹窒熏䑕。【傳】窮也。 又【吳地志】穹窿，山名。 又音空。【周禮·冬官考工記】韗人爲臯陶穹者三之一。【鄭註】穹讀爲空。謂鼓木腹穹隆者，居鼓三之一也。【春秋緯】少昊邑于穹桑。【呂覽】伊尹生于穹桑。字或作空。【韻會小補】今雲南縣名浪穹，土音讀爲浪空。 又通作芎。【司馬相如·子虛賦】穹窮菖蒲。【註】穹窮似藳本。今歷陽呼爲江蘺。
Thuyết Văn
竆也。 从穴。弓聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
竆者、極也。豳風。穹窒熏鼠。毛傳曰。穹窮、窒塞也。穹窮雙聲。大雅。以念穹蒼。釋天、毛傳皆曰。穹蒼、蒼天也。按穹蒼者、謂蒼天難窮極也。韗人爲臯陶。穹者三之一。注謂𡔷木腹穹隆。居𡔷三之一。今人皆謂高爲穹隆。 去弓切。古音在六部。
【穹】(khum) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 穴 (huyệt) | Thanh phù (聲符): 弓 (cung) Phiên thiết: 去弓切 → khứ + cung Nghĩa: 竆 vậy。 từ 穴。弓 thanh。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 宆 · 𠫙 · 𡸕 · 宆