謝

xiètạNôm tạ

Hán Việt: tạ · Pinyin: xiè · Nôm: tạ

Tổng quan

Từ tạ. Như tạ khách [謝客] từ không tiếp khách. Xin thôi không làm quan nữa mà về gọi là tạ chánh [謝政]

Pinyin
xiè
Hán Việt
tạ
Âm Nôm
tạ
Chú âm
ㄒㄧㄝˋ
Unicode
U+8B1D
Bộ thủ
言
Số nét
17
Cấu trúc
left-right
Phồn thể
謝
Giản thể
谢
Thương Hiệt
YRHHI

謝世 · 謝傅 · 謝別 · 謝呈 · 謝孝 · 謝官 · 謝客 · 謝恩

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinxiè
Hán Việttạ
Âm Nômtạ
Quảng Đôngze6
Mân Namsiā
Nhật BảnAYAMARU
Hàn Quốc사
Chú âmㄒㄧㄝˋ
Hán ngữ Trung cổzsiah
Baxter-Sagartsə-lAk-s
Hán ngữ Thượng cổsə-lAk-s
Phản thiết辭夜切
Thanh mẫu邪
Vận禡
Đẳng3

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Từ tạ. Như tạ khách [謝客] từ không tiếp khách. Xin thôi không làm quan nữa mà về gọi là tạ chánh [謝政]. Lui. Như xuân thu đại tạ [春秋代謝] mùa kia lui đi mùa nọ thay đến. Hoa rụng cũng gọi là hoa tạ [花謝]. Tạ. Như tạ tội [謝罪] nói điều lỗi của mình để xin tha thứ, tạ ân [謝恩] dùng lời nói hoặc việc làm để đáp lại cái ơn mà người khác làm cho mình

Nôm

  • Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) tạ tạ ơn, đa tạ; tạ thế [Eng: to show/express one's gratitude towards somebody for something; to die]
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: tạ Xuất hiện 13 lần trong Truyện Kiều 1902
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: tạ Xuất hiện 13 lần trong Truyện Kiều 1871
  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: tạ Xuất hiện 13 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [動]_x000D_ 1.辭去、推卻、拒絕。《說文解字．言部》：「謝，辭去也。」如：「婉謝」、「敬謝不敏」、「閉門謝客」。《禮記．曲禮上》：「大夫七十而致事，若不得謝，則必賜之几杖。」_x000D_ 2.辭別、告別。如：「謝世」。晉．劉琨〈扶風歌〉：「揮手長相謝，哽咽不能言。」唐．白居易〈長恨歌〉：「含情凝睇謝君王，一別音容兩渺茫。」_x000D_ 3.凋零、消逝。如：「凋謝」。晉．潘岳〈悼亡〉詩三首之一：「荏苒冬春謝，寒暑忽流易。」唐．杜牧〈留贈〉詩：「不用鏡前空有淚，薔薇花謝即歸來。」_x000D_ 4.表示感激、酬答。如：「感謝」、「道謝」、「謝天謝地」。《史記．卷七．項羽本紀》：「噲拜謝，起，立而飲之。」《儒林外史》第三三回：「他前日進了學，我來賀他，他謝了我二十四兩銀子。」_x000D_ 5.賠罪、認錯。如：「謝罪」。《史記．卷七．項羽本紀》：「旦日不可不蚤自來謝項王。」_x000D_ 6.告訴。《史記．卷八九．張耳陳餘列傳》：「有廝養卒謝其舍中曰：『吾為公說燕，與趙王載歸。』」《樂府詩集．卷七三．雜曲歌辭一三．古辭．焦仲卿妻》：「多謝後世人，戒之慎勿忘。」_x000D_ 7.詢問、問候。《樂府詩集．卷二八．相和歌辭三．古辭．陌上桑》：「使君謝羅敷：『寧可共載不？』」_x000D_ 8.更換、替代。如：「新陳代謝」。《莊子．秋水》：「何少何多，是謂謝施…

Eng

  • CC-CEDICT surname Xie
  • CC-CEDICT to thank, (bound form) to apologize, (bound form) to decline; to refuse, (bound form) (of flowers, leaves etc) to wither

other

  • Nguồn khác Có lời nói lại để cảm ơn. Bái tạ: Cảm ơn một cách cung kính. 斂摩󰝧雙方拜謝 Liệm mừ khỉn soong phương bái tạ (G.H.) Chắp tay lên hai phương bái tạ
  • Nguồn khác 【Dịch nghĩa】Tạ, như tạ ơn, tạ tội 【Khang Hi】[Thuyết văn 說文] 辭去也。 Từ khứ dã (Từ tạ rời đi) [Quảng nhã 廣雅] 去也。 Khứ dã (Đi) 【Phiên thiết】[Đường vận 唐韻] 辭夜切 Từ dạ thiết [Tập vận 集韻] [Vận hội 韻會] [Chính vận 正韻] 詞夜切，音榭。 Từ dạ thiết, âm Tạ 【Bộ】Ngôn言

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】辭夜切【集韻】【韻會】【正韻】詞夜切，𠀤音榭。【說文】辭去也。【廣雅】去也。【楚辭·九章】願歲幷謝與長友兮。【註】謝，去也。 又【正韻】絕也。【史記·儒林傳】謝絕賔客。 又【增韻】退也，衰也，彫落也。【南史·範縝傳】形存則神存，形謝則神減。【淮南子·兵略訓】若春秋有代謝。 又【類篇】告也。【前漢·𨻰餘傳】厮養卒謝其舍。【晉灼註】以辭相告曰謝。 又【韻會】拜賜曰謝。【前漢·張安世傳】安世嘗有引薦，其人來謝。安世以爲舉賢達能，豈有私謝邪。 又【正字通】自以爲過曰謝。【禮·檀弓】從而謝焉。【史記·項羽紀】旦日不可不蚤自來謝項王。 又【韻會】聽也。【正韻】致仕曰謝。【禮·曲禮】大夫七十而致事若不得謝，必賜之几杖。【註】謝，猶聽也。𨻰皓曰：君不許其致事也。如辭謝、代謝，皆却而退去之義。 又鳥名。【張華·禽經】子規啼苦，則倒懸於樹，自呼曰謝豹。 又菜名。【本草綱目】水苦蕒，一名謝婆菜。 又島名。【唐書·地理志】登州東北海有大謝島。 又蠻名。【舊唐書·南蠻傳】東謝蠻，其地在黔州之西。 又國名。【詩·大雅】于邑于謝。【毛傳】謝，周之南國也。【朱傳】在今鄧州南陽縣。 又縣名。【前漢·地理志】謝沐縣，屬蒼梧郡。 又姓。【廣韻】出𨻰留、會稽二望。周宣王之舅姜申伯封于謝，以邑爲氏。【左傳·昭七年】謝息，爲孟孫守。又複姓。【風俗通】周宣王支子食采謝丘，因以爲氏。【前漢·古今人表】謝丘章，魯人。 又通作榭。【左傳·襄三十一年】宮室𤰞庳，無觀臺榭。【註】本亦作謝。【荀子·王霸篇】臺榭甚高。【註】與謝同。 又或作繹。亦作射。【爾雅·釋魚】龜仰者謝。【疏】謂行時頭仰。《周禮》地龜曰繹屬是也。【周禮·春官·龜人鄭註】仰者繹。【禮·玉藻·鄭註】靈射之屬。【釋文】射音亦。【周禮】作繹。【爾雅】作謝。 又叶祥豫切，徐去聲。【左思·魏都賦】有靦瞢容，神惢形茹。弛氣離坐，㥏墨而謝。 又叶徂賀切，音坐。【韓愈·送窮文】𠂹頭喪氣，上手稱謝。燒車與船，延之上坐。【說文】本作𧬄。 考證：〔【禮·曲禮】大夫七十而致仕，若不得謝，必賜之几杖。【疏】謝，猶聽也。〕　謹照原文致仕改致事。疏改註。

Thuyết Văn

辤去也。 从言。䠶聲。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

辤、不受也。曲禮。大夫七十而致事。若不得謝。則必賜之几杖。此謝之本義也。引伸爲凡去之偁。又爲衰退之偁。俗謂拜賜曰謝。 辤夜切。古音在五部。按經典無榭字。衹作謝。釋宫。無室曰榭。轉寫俗字也。木部不錄。

【謝】(tạ) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 言 (ngôn) , Thanh phù (聲符): 䠶 (xạ) Phiên thiết: 辤夜切 → từ + dạ Nghĩa: 辤去 vậy。 từ ngôn (nói)。䠶 thanh。

Tự hình

  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 𧧬 · 𧬄 · 𮘴 · 谢 · 谢 · 谢