躔
triền
Hán Việt: triền · Pinyin: chán
Tổng quan
(văn học) dấu chân động vật quỹ đạo thiên thể (thiên thể) đi theo quỹ đạo
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | chán |
|---|---|
| Hán Việt | triền |
| Quảng Đông | cin4 |
| Nhật Bản | FUMU |
| Hàn Quốc | 전 |
| Chú âm | ㄔㄢˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | drien |
| Baxter-Sagart | [d]ra[n] |
| Hán ngữ Thượng cổ | [d]ra[n] |
| Phản thiết | 呈延切 |
| Thanh mẫu | 澄 |
| Vận | 仙 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Xéo, giẫm. Chỗ, vòng của sao đi gọi là {triền}.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.踐踏。《說文解字．足部》：「躔，踐也。」 2.日月星辰在其軌道上運行。《漢書．卷二一．律曆志上》：「日月初躔，星之紀也。」唐．高宗〈頒行麟德曆詔〉：「日次月躔，寧循舊度。」 [名] 1.獸類的足跡。《爾雅．釋獸》：「其跡躔。」晉．郭璞．注：「腳所踐處。」 2.日月星辰所行經的度數。宋．陸游《老學庵筆記》卷三：「崇寧中，長星出。推步躔度長七十二萬里。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 躔 (形声。从足,廛)声。本义践,践履) 同本义 躔,践也。--《说文》 未知英雄之所躔也。--晋·左思《吴都赋》 又如躔躔的(快速舞动或转动);躔陛(指石级) 运行 躔,历行也。日运为躔,月运为逡。--《方言十二》 躔,行也。--《广雅》 日月初躔。--《汉书·律历志上》 月躔二十八宿。--《吕氏春秋·圜道》 日月星辰在黄道上运行 躔 麋鹿的足迹。又泛指脚迹,行迹 麋其迹躔。 躔chán ⒈行进中停留。 ⒉行迹，足迹迹～。 ⒊日月星辰运行时经过天空中某一区域书（记录）日月之所～。
Eng
- CC-CEDICT (literary) animal tracks|the course of a celestial body|(of a celestial body) to follow its course
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】直連切【集韻】【韻會】澄延切【正韻】呈延切，𠀤音廛。【說文】踐也。【徐曰】星之躔次，星所履行也。【揚子·方言】躔，逡循也。又歷行也，日運爲躔。【博雅】行也。又行徑轍迹也。【前漢·律歷志】舉終以定朔望分至，躔離弦望。【註】應劭曰：躔，徑也。【爾雅·釋獸】其迹躔。【註】脚所踐處。【左思·吳都賦】未知英雄之所躔也。【註】歷行也。【集韻】或从展作蹍。 又【集韻】丈善切，音紾。移行也，循也。
Thuyết Văn
踐也。 从足。廛聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
方言。躔、歷行也。日運爲躔。 直連切。十四部。
【躔】 (triền) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 足 (túc) | Thanh phù (聲符): 廛 (chờn) Phiên thiết: Trực liên thiết Thượng tự: 直 (trực) | Hạ tự: 連 (liên) Trung cổ thanh mẫu: 澄母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'tr' + vận mẫu 'iên' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: triền (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: tiễn (Xéo) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Thảo thư
Dị thể: 𧾡 · 𨂷