部

Nghĩa

Việt

• Thiều Chửu Tóm. Như bộ hạ [部下] những người dưới quyền mình cai quản. Xếp bày. Như bộ thự [部署] bố trí, xếp đặt. Dinh sở quan. Bộ. Bộ sách nào đầu đuôi hoàn toàn gọi là nhất bộ [一部], có khi sổ quyển nhiều mà cùng là một sách cũng gọi là một bộ. Cơ quan hành chính. Ngày xưa đặt ra sáu bộ như lễ bộ [禮部] bộ Lễ, binh bộ [兵部] bộ Binh, v.v

Nôm

• Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển bậu 部 ◎ Ss đối ứng: pậu là “người ta, chúng nó”, từ để gọi bạn bè kém tuổi mình (Tày) [HTA 2003: 399], cđ vậu [HTA 2003: 576-577], Phng. miền Trung: bậu là từ nam giới dùng để gọi vợ [Alves 2012: 4]. Phiên khác: mỗ bộ (TVG, MQL, PL), mấy bộ (ĐDA). Chú giải: “Nguyễn Trãi từng làm Thượng thư bộ lại, nay về ẩn, nên nói xin làm một bộ nào đó (bộ này không có trong cơ chế của triều đình) để quản lý núi sông, tức cảnh ẩn dật” [MQL 2001: 854]. Tồn nghi. dt. <từ cổ> “bậu: bạn” [Rhodes 1651 tb1994: 37], trong bậu bạn, bậu gốc Việt, bạn (伴) gốc Hán. Xin làm mỗ bậu quản giang san, có biết đâu là sự thế…
• Giản Dị Hán Nôm bõ bõ công; chẳng bõ [Eng: be worth troubling about; not to be worth-while]
• Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) bộ bộ phận; cán bộ; cục bộ; chi bộ; bộ lạc; bộ đồ [Eng: part; cadre; cell (of party); tribe; suit]
• Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] sáu bộ phù sát cho hay biểu tà
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: bõ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1871
• Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: bõ Xuất hiện 1 lần trong Truyện Kiều 1902
• Lục Vân Tiên Âm Nôm: bõ Xuất hiện 2 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

• MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.中央政府院以下的行政機關名稱。如：「教育部」、「外交部」。 2.專指機關中分別擔任不同職務的單位。如：「出版部」、「編輯部」。 3.指將整體條理劃分，進而歸納成的各個類別。漢．許慎〈說文解字序〉：「分別部居，不相雜廁也。」《晉書．卷九二．文苑傳．李充傳》：「于時典籍混亂，充刪除煩重，以類相從，分作四部，甚有條貫，秘閣以為永制。」 4.全體中的一些分子。如：「局部」、「部分」。 5.部首。如：「二一四部首系統的第一部是『一』部，最後一部是『龠』部。」 6.軍隊的領導機構或其所在地。如：「連部」、「營部」、「師部」、「總部」、「司令部」。 7.部隊、軍隊。《史記．卷一一○．匈奴傳》：「漢將軍王恢部出代擊胡輜重，聞單于還，兵多，不敢出。」《後漢書．卷一．光武帝紀上》：「昆陽即破，一日之閒，諸部亦矣。」 8.量詞：(1)計算書籍、影視戲劇等的單位。如：「一部辭典」、「兩部單元劇」、「三部電影」。(2)計算車輛或機器等的單位。如：「一部摩托車」、「三部推土機」。 [動] 1.統率。如：「所部者眾」。《史記．卷七．項羽本紀》：「春，漢王部五諸侯兵，凡五十六萬人，東伐楚。」 2.布置、安排。參見「部署」條。

Mainland

• Tân Hoa Tự Điển 部 (形声。从邑,)声。从邑”表示与行政区域有关。本义古汉地名。约在今甘肃省天水、清水、秦安、两当、礼县、徽县一带) 同本义 部,天水狄部。--《说文》 古代军事编制单位,后泛指部队,军队 瑜为前部大督。--《三国志·周瑜传》 又如部阵(队伍); 部校(部队; 泛称武官); 部将(部下的武官; 军中偏将) 中央行政官署。有时也称一般衙署、地方行政官署 还部白府君。--《玉台新咏·古诗为焦仲卿妻作》 又如部费(向吏部行贿以便批准任职所用的钱); 部尺(由工部 部 bù ①整体中的一份～分、内～。 ②某些机关的名称或机关企业中按业务分的单位民政～、公关～。 ③军队（连以上）等的领导机构或其所在地司令～。 ④指部队。 ⑤量词。用于书籍、影片等一～小说、两～影片。 ⑥姓。 【部队】 军队的通称。如导弹部队、野战部队、地方部队。#指团和团级以上的军队单位。 【部类】概括性较大的类。 【部落】人类社会发展过程的一种组织形式。由同一血缘的两个以上的氏族或胞族组成，有较明确的地域、名称、方言、宗教信仰和习俗。形成于原始社会晚期，是部族或民族 形成的前提。 【部门】组成整体的部分或单位企业～。 【部首】按照字形结构，取其相同部分作为查字依据，分部排列，其相同部分称部首。如'亻'部。 【部首检字法】汉字的形序排检法之一。按部首和笔画来编排和查检，先分析汉字结构中的偏旁，把偏旁相同的字归于一个部首之下…

Eng

• CC-CEDICT ministry, department, section, part, division, troops, board, classifier for works of literature, films, machines etc
• JMdict department (in an organization, company, etc.)
• JMdict division
• JMdict bureau
• JMdict faculty
• JMdict club (at a school, university, etc.)
• JMdict hereditary occupational group (Yamato period)

ja

• JMdict 部（ぶ）
• JMdict 部（べ）

other

• Nguồn khác 각 부의 책임자