鍛
đoán
Hán Việt: đoán · Pinyin: duàn
Tổng quan
rèn luyện rèn dũa rèn (kim loại)
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | duàn |
|---|---|
| Hán Việt | đoán |
| Quảng Đông | dyun3 |
| Mân Nam | tuàn |
| Nhật Bản | KITAERU |
| Hàn Quốc | 단 |
| Chú âm | ㄉㄨㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | tuanh |
| Baxter-Sagart | tons |
| Hán ngữ Thượng cổ | tons |
| Phản thiết | 丁亂反 |
| Thanh mẫu | 端 |
| Vận | 換 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Gió sắt, rèn sắt. Rửa, mài giũa cho sắc bén. Như {đoán luyện} [鍛鍊] rèn đúc, rèn luyện.
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 將金屬放入火中燒紅，再用鐵錘搥打。如：「鍛鍊」、「鍛造」、「鍛工」、「鍛接」。《書經．費誓》：「備乃弓矢，鍛乃戈矛，礪乃鋒刃，無敢不善。」《晉書．卷四九．嵇康傳》：「初，康居貧，嘗與向秀共鍛於大樹之下，以自贍給。」 [名] 磨刀石。同「碫」。《詩經．大雅．公劉》：「涉渭為亂，取厲取鍛。」漢．毛亨．傳：「鍛，石也。」
Eng
- CC-CEDICT to forge|to discipline|wrought
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】丁貫切【集韻】【韻會】【正韻】都玩切，𠀤音碫。【說文】小冶。从金段聲。【徐曰】椎之而已，不消，故曰小冶。【倉頡篇】椎也。【廣韻】打鐵。【增韻】冶金曰鍛。【書·費誓】鍛乃戈矛。【傳】鍛鍊戈矛也。【晉書·嵆康傳】康好鍛，每於柳樹下鍛，鍾會造之，康鍛如故。 又【前漢·路溫舒傳】上奏畏卻，則鍛鍊而周內之。【註】精熟周悉，致之法中也。【後漢·韋彪傳】鍛鍊之吏，持心近薄。【註】鍛鍊，猶言成熟也。言深文之吏，入人之罪，猶工冶陶鑄鍛鍊，使之成熟也。 又【儀禮·喪服】鍛而勿灰。【疏】冠用六升布，加以水濯，勿用灰而已。又【士喪禮·功布註】功布，鍛濯灰治之布也。 又【馬融·長笛賦】靁叩鍛之岌峇兮。【註】叩鍛，岌峇，爲聲。倉頡篇曰：鍛，椎也。 又與腶通。【左傳·哀十一年·腶脯釋文】腶，丁亂反。亦作鍛。【穀梁傳·莊二十四年】婦人之贄，棗栗鍛脩。【註】鍛，丁亂反。脯也。鍛而加薑桂曰脩。 又【詩·大雅】取厲取鍛。【傳】鍛，石也。【箋】鍛厲斧斤之石。【釋文】鍛本又作碫，丁亂反。《說文》云碫，厲石。 又矢名。【前漢·衡山王傳】作輣車鍛矢。 考證：〔【後漢·韋彪傳】鍛鍊之吏，持心近薄。【註】言文深之吏，入人之罪，猶工冶陶鑄鍛鍊，使之成熟也。〕 謹照原文文深改深文。
Thuyết Văn
小冶也。 从金。段聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
小冶謂小作鑪韛以冶金。如嵇康之鍛竈是也。冶之則必椎之。故曰鍛鐵。殳部曰。段、椎物也。鍛从段金、會意兼形聲。考工記。段氏爲鎛器。段卽鍛也。詩之碫石、則鍛質也。 丁貫切。十四部。
【鍛】(đoán) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 金 (kim) | Thanh phù (聲符): 段 (đoạn) Phiên thiết: 丁貫切 → đinh + quan Nghĩa: tiểu (nhỏ)冶 vậy。 từ kim (kim loại)。段 thanh。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 碫 · 鍜 · 煅 · 𤊳 · 𨪇 · 煅 · 碫 · 鍜 · 锻 · 锻 · 煅 · 锻