隙
khích
Hán Việt: khích · Pinyin: xì
Tổng quan
vết nứt khe hở khoảng cách hoặc khoảng thời gian lỗ hổng bất hòa rạn nứt
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | xì |
|---|---|
| Hán Việt | khích |
| Quảng Đông | gwik1 |
| Mân Nam | khiah |
| Nhật Bản | SUKI |
| Hàn Quốc | 극 |
| Chú âm | ㄒㄧˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | khiek |
| Baxter-Sagart | [k]ʰrak |
| Hán ngữ Thượng cổ | [k]ʰrak |
| Phản thiết | 綺略反 |
| Thanh mẫu | 溪 |
| Vận | 陌 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cái lỗ hổng trên tường trên vách. Như sách Mạnh Tử [孟子] nói {toàn huyệt khích tương khuy} [鑽穴隙相窺] chọc lỗ tường cùng nhòm. Lúc nhàn hạ. Như lúc công việc làm ruộng được rỗi gọi là {nông khích} [農隙]. Oán. Như {hiềm khích} [嫌隙] có điều oán hận hiềm thù.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.裂縫、孔穴。如：「孔隙」、「縫隙」。《商君書．修權》：「蠹眾而木折，隙大而牆壞。」 2.空暇、閒暇。如：「農隙」。唐．柳宗元〈始得西山宴游記〉：「其隙也，則施施而行，漫漫而游。」宋．蘇軾〈教戰守策〉：「秋冬之隙，致民田獵以講武。」 3.漏洞、機會。如：「乘隙而入」。唐．德宗〈西平王李晟東渭橋紀功碑〉：「覷隙乘便，餌誘貪卒。」 4.仇怨。如：「嫌隙」。《史記．卷八二．田單傳》：「惠王立，與樂毅有隙。」南朝宋．鮑照〈代貧賤苦愁行〉：「或以一金恨，便成百年隙。」 [形] 1.空著的。如：「隙地」。 2.不完整、不足。《孫子．謀攻》：「夫將者，國之輔…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 隙 (会意。从阜亦声。阜,土山,与土有关。本义墙上开裂的裂缝) 同本义。也泛指孔穴、空隙 隙,壁际孔也。--《说文》 隙,裂也。--《广雅》 墙之隙坏,谁之咎也。--《左传》 若驷之过隙。--《礼记·三年问》 二间夹钟出四隙之细也。--《国语·周语下》 柳每以暇日隙壁窥韩(韩翃)所居,即萧然葭艾,闻客至,必名人。--唐·孟棨《本事诗》 谚曰蠹众而木折,隙大而墙坏。”--《商君书·修权》 又如裂隙;罅隙;隙穴(空隙与洞穴);隙地(空地);隙积(带有空隙垛体的体积) 空子 辅隙则国 隙、鄐xì ⒈裂缝缝～。墙～。 ⒉感情上的裂痕有～。嫌～。 ⒊孔，漏洞，空子…
Eng
- CC-CEDICT crack|crevice|gap or interval|loophole|discord|rift
ja
- JMdict gap|opening|room|space|break
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
〔古文〕：隟【唐韻】綺戟切【集韻】【韻會】【正韻】乞逆切，𠀤音綌。【說文】壁際孔也。【玉篇】穿穴也，裂也。【禮·三年問】若駟之過隙然。【釋文】隙，本又作卻。【左傳·昭元年】牆之隙壞。【孟子】鑽穴隙相窺。【史記·貨殖傳】秦文孝繆居雍隙。【註】隙者，閒孔也。地居隴蜀之閒要路，故曰隙。 又【玉篇】閒也。【左傳·隱五年】皆於農隙，以講事也。【註】隙，閒也。 又【廣韻】怨也。【史記·樊噲傳】大王今日至，聽小人之言，與沛公有隙。 又【前漢·匈奴傳贊】遭王莽始開邊隙。 又【前漢·地理志】北隙烏丸夫餘。【註】隙，際也。 又【唐韻正】古音綺略反，義同。 又【唐韻正】古音綺路反。【韓非子·亡徵篇】木之折也，必通蠹。牆之壞也，必通隙。【說苑·建本篇】枯魚銜索，幾何不蠹。二親之壽，忽如過隙。○按玉篇、廣韻、韻會、正韻諸書皆作𨻶，故字彙載入十一畫內。惟說文作隙，集韻、類篇因之。正譌，𡭴从二小，中从日，景也，會意。作𨻶，非。故正字通收入十畫內。應从正字通。【集韻】同䧍。亦作𡮱𧯈。【篇海】譌作𨻩。
Thuyết Văn
壁際也。 从𨸏𡭴。 𡭴亦聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
今本際下有孔字。依文選沈約詠月詩注正。左傳曰。牆之隙壞。誰之咎也。際自分而合言之。隙自合而分言之。引申之、凡坼裂皆曰隙。又引申之、凡閒空皆曰隙。叚借以郤爲之。 會意也。𡭴者、際見之白。 綺戟切。古音在五部。
【隙】 (khích) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 𨸏𡭴 (𨸏 𡭴) Phiên thiết: Khỉ kích thiết Thượng tự: 綺 (khỉ) | Hạ tự: 戟 (kích) Trung cổ thanh mẫu: 溪母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'kh' + vận mẫu 'ich' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: khích (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: bích (Bức vách.) tế (Giao tiếp. Người ta ) vậy
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 隟 · 䧍 · 𡮱 · 𧯈 · 𧯊 · 𨻈 · 𨻩 · 𨻶 · 隟 · 郄