魄
phách
Hán Việt: phách · Pinyin: pò
Tổng quan
linh hồn hồn phách (tức là gắn liền với cơ thể)
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | pò |
|---|---|
| Hán Việt | phách |
| Quảng Đông | baak3 |
| Mân Nam | phik |
| Nhật Bản | TAMASHII |
| Hàn Quốc | 백 |
| Chú âm | ㄆㄛˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | phrak |
| Baxter-Sagart | pʰˤrak |
| Hán ngữ Thượng cổ | pʰˤrak |
| Phản thiết | 闥各切 |
| Thanh mẫu | 透 |
| Vận | 鐸 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Vía. Phàm vật gì tinh khí hết kiệt, chỉ còn hình chất lại gọi là {phách}. Chỗ không có ánh sáng. Vì thế mặt trăng ngày mồng một gọi là {tử phách} [死魄], mặt trăng ngày rằm gọi là {sinh phách} [生魄]. Một âm là {thác}. {Lạc thác} [落魄] bơ vơ, người thất nghiệp không nơi nương tựa vậy.…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: bạc Xuất hiện 5 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: bạc Xuất hiện 7 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: bạc Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.人的精氣。《說文解字．鬼部》：「魄，陰神也。」如：「精魄」、「勾魂攝魄」、「驚心動魄」、「失魂落魄」、「魂飛魄散」。《左傳．宣公十五年》：「不及十年，原叔必有大咎，天奪之魄矣。」元．關漢卿《一枝花．攀出牆朵朵花套．尾》：「三魂歸地府，七魄喪冥幽。」 2.農曆月初時始見的月光。通「霸」。漢．王充《論衡．譋時》：「月三日魄，八日弦，十五日望。」 3.月亮。唐．盧仝〈月蝕〉詩：「初露半個璧，漸吐滿輪魄。」 4.酒渣、渣滓。通「粕」。《莊子．天道》：「然則君之所讀者，古人之糟魄已夫！」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 魄〈名〉 (形声。从鬼,白声。从鬼的字,常与灵魂、鬼怪有关。本义阴神,迷信的人指依附于人的身体而存在的精神) 同本义,有别于可游离于人体之外的魂 魄,阴神也。--《说文》 人生始化曰魄。--《左传·昭公七年》。注形也,既生魄,阳曰魂。疏附形之灵为魄。” 其魄兆于民矣。魄意之精也。--《国语·晋语》 魄也者,鬼之盛也。--《礼记·祭义》。注耳目之聪明为魄。” 忽魂悸以魄动。--唐·李白《梦游天姥吟留别》 又如魂魄(迷信者指附在人体内可以游离出去的精神);心魄(心灵);丧魂落魄;魄荡魂飞(魄散魂消、魄散魂飞 魄pò ⒈［魂魄］唯心者或迷信者所谓"依附于形体的…
Eng
- CC-CEDICT (literary) soul; mortal soul (i.e. attached to the body)
ja
- JMdict Yin energy|spirit
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
〔古文〕：霸【唐韻】【正韻】普伯切【集韻】【韻會】匹陌切，𠀤音拍。【說文】隂神也。【玉篇】人之精爽也。【禮·祭義】魄也者，鬼之盛也。【註】耳目之聰明爲魄。【疏】魄，體也。若無耳目，形體不得聰明。【關尹子·四符篇】因意有魄，因魄有精。【白虎通】魄者，迫然著人，主於性也。 又【晉語】其魄兆乎民矣。【註】魄，形也。 又【爾雅·釋詁】魄，閒也。【疏】閒謂閒隙也。 又【爾雅·釋木】魄，榽橀。【註】魄，大木，細葉，似檀。【疏】魄，一名榽橀。 又【後漢·西南夷傳】哀牢夷出虎魄。【註】虎魄生地中，其上及旁不生草，深者八九尺，大如斛，削去皮成虎魄，如斗。初時如桃膠，凝堅乃成。 又【書·武成】惟一月壬辰，旁死魄。【傳】月二日近死魄。【疏】魄者，形也。謂月之輪廓無光之處名魄也。【釋文】魄，漢書律歷志作霸。詳雨部霸字註。 又【集韻】白各切，音泊。聲也。【史記·周本紀】有火自上復于下，至于王屋，流爲烏，其色赤，其聲魄云。【註】馬融曰：魄然，安定意也。 又與粕同。【莊子·天道篇】古人之糟魄已夫。【音義】司馬云：爛食曰魄。一云糟爛爲魄。又作粕。 又【廣韻】【正韻】他各切【集韻】【韻會】闥各切，𠀤音托。落魄，貧無家業。【史記·酈生傳】家貧落魄。【漢書註】應劭曰：志行衰惡之貌。師古曰：失業無倚也。○按《史記》《漢書》俱音薄。 又與薄同。【史記·司馬相如傳】旁魄四塞。【荀子·性惡篇】雜能旁魄而無用。【註】旁魄，廣博也。
Thuyết Văn
陰神也。 从鬼。白聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
陰當作侌。陽言气、陰言神者、陰中有陽也。白虎通曰。魄者、迫也。猶迫迫然箸於人也。淮南子曰。地氣爲魄。祭義曰。氣也者、神之盛也。魄也者、鬼之盛也。鄭云。氣謂嘘吸出入者也。耳目之聰明爲魄。郊特牲曰。䰟氣歸於天。形魄歸於地。祭義曰。死必歸土。此之謂鬼。其氣發揚於上。神之箸也。是以聖人尊名之曰鬼神。按䰟魄皆生而有之而字皆从鬼者、䰟魄不離形質而非形質也。形質亡而䰟魄存。是人所歸也。故从鬼。 孝經說曰。魄、白也。白、明白也。䰟、芸也。芸芸、動也。普百切。古音在五部。
【魄】(phách) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 鬼 (quỷ) | Thanh phù (聲符): 白 (bạch) Phiên thiết: 普百切 → phổ + bá Nghĩa: 陰神 vậy。 từ 鬼。bạch (trắng) thanh。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư