催
thôi
Hán Việt: thôi · Pinyin: cuī
Tổng quan
thôi thôi rồi [Eng: no more]
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | cuī |
|---|---|
| Hán Việt | thôi |
| Quảng Đông | ceoi1 |
| Mân Nam | tshui |
| Nhật Bản | SAI |
| Hàn Quốc | 최 |
| Chú âm | ㄘㄨㄟˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | chuai |
| Baxter-Sagart | s-tʰˤuj |
| Hán ngữ Thượng cổ | s-tʰˤuj |
| Phản thiết | 倉回切 |
| Thanh mẫu | 清 |
| Vận | 灰 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Thúc giục. Cao Bá Quát [高伯适] : {Thanh Đàm thôi biệt duệ} [清潭催別袂] (Thanh Trì phiếm chu nam hạ [清池汎舟南下]) Giục giã chia tay ở Thanh Đàm.;
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm thôi thôi rồi [Eng: no more]
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: thui Xuất hiện 74 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: thui Xuất hiện 69 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: thui Xuất hiện 3 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 促使行動開始，或加速進行。如：「催生」、「時間到了，催他上車。」《文選．李密．陳情表》：「郡縣逼迫，催臣上道。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 催 (形声。从人,崔声。本义催促,促使) 同本义 交徧催我。--《诗·邶风·室人》 鸿仪催零金。--《侯成碑》 都门帐饮无绪,留恋处兰舟催发。--柳永《雨霖铃》 葡萄美酒夜光杯,欲饮琵琶马上催。--王翰《凉州词》 又如催比(催征);催并(催促;催逼);催迸(同催并”);催科(催租;亦指催缴钱粮的小吏);催命鬼(催人早死的鬼使);催索(催讨,催着要) 催 cuī ①叫人赶紧做某事家里来信，～你回去呢。 ②使事物的产生和变化加快～眠、～化剂。 【催产素】丘脑下部分泌的一种激素，为9个氨基酸组成的肽，已能人工合成。可促进乳腺排乳，对妊娠子宫有强烈刺激子宫肌收缩…
Eng
- CC-CEDICT to urge|to press|to prompt|to rush sb|to hasten sth|to expedite
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】𠀤倉回切，音崔。促也，迫也。本作趣，古有趣無催，催促皆後人所增。催趣同聲，實一字。
Thuyết Văn
相擣也。 从人。崔聲。 詩曰。室人交徧催我。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
猶相迫也。邶風北門曰。室人交徧摧我。傳曰。摧、沮也。音義曰。摧或作催。據許則催是也。不從傳者、傳取沮壞之義。與摧訓擠、訓折義同。葢當時字作催。而毛釋爲摧之假借。許則釋其本義也。 倉回切。十五部。山部無崔。偶奪耳。大徐據摧催字補。
【催】(thòi) Lục thư: Giả tá Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 人 (nhân) | Thanh phù (聲符): 崔 (thôi) Phiên thiết: 倉回切 → thương + hồi Nghĩa: 相擣 vậy。 từ nhân (người)。崔 thanh。 『Kinh Thi』viết: 。室nhân (người)交徧催我。
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Cổ văn
- Hành thư
- Thảo thư