刺
thứ
Hán Việt: thứ · Pinyin: cì
Tổng quan
Âm Nôm: chích Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | cì |
|---|---|
| Hán Việt | thứ |
| Quảng Đông | cek3 |
| Mân Nam | tshì |
| Nhật Bản | SASU |
| Hàn Quốc | 자 |
| Chú âm | ㄘˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | chieh |
| Baxter-Sagart | [tsʰ]ek-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | [tsʰ]ek-s |
| Phản thiết | 七迹切 |
| Thanh mẫu | 清 |
| Vận | 寘 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Đâm chết, lấy dao đâm giết. Kẻ giết người gọi là {thứ khách} [刺客]. Ta quen đọc là chữ {thích}. Ngày xưa gọi quan Tri châu là {thứ sử} [刺使]. Lựa lọc. Như cả một bài văn ngắt lấy một đoạn gọi là {thứ thủ} [刺取]. Châm, tiêm, lấy kim đâm vào gọi là {thứ}. Gai nhọn. Viết tên họ mình và…
Nôm
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: chích Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.以尖銳的東西扎入。如：「穿刺」。《廣韻．入聲．昔韻》：「刺，穿也。」宋．陸游〈出塞曲〉：「佩刀一刺山為開，壯士大呼城為摧。」 2.暗殺。《爾雅．釋詁上》：「刺，殺也。」如：「行刺」、「刺殺」。《史記．卷八六．刺客傳．豫讓傳》：「（豫讓）乃變名姓為刑人，入宮塗廁，中挾匕首，欲以刺襄子。」 3.以尖銳的話指出別人的過失。如：「諷刺」、「譏刺」。《漢書．卷八九．龔遂傳》：「面刺王過，王至掩耳起走。」 4.暗中打聽。如：「刺探」。《漢書．卷七四．丙吉傳》：「馭吏因隨驛騎至公車刺取，知虜入雲中、代郡，遽歸府見吉白狀。」唐．顏師古．注：「刺，謂探候之也。…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 刺 激烈的撞击或爆炸声 刺 (形声。从刀,朿声。本义扎入,用尖利的东西刺) 同本义 君杀大夫曰刺。刺,直伤也。--《说文》 刺,杀也。--《尔雅》 掌三刺三宥三赦之法。--《周礼·司刺》 夫专诸之刺王僚也,慧星袭月。--《战国策·魏策》 又如刺焚(刺股、焚膏之略词,比喻刻苦攻读);刺子(暗剑);刺心(以刀等刺进心脏。喻刺痛内心);刺血(刺手指出血。表示虔诚的一种苦行);刺臂(古代一种黥刑,在犯者臂部刺 字;刺臂出血,用以盟誓) 讽刺 刺 cī象声词车胎～地一声漏气了。又见cì。 刺 cì名帖。相当于现在的名片通～倪宽。（王充《论衡·骨》） ②尖的东西进入…
Eng
- CC-CEDICT (onom.) whoosh
- CC-CEDICT thorn|sting|thrust|to prick|to pierce|to stab|to assassinate|to murder
ja
- JMdict calling card
- JMdict thorn|spine|prickle|splinter (esp. lodged in one's flesh)|hard sharp item (esp. lodged in one's throat, e.g. fish bone)
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】七賜切【正韻】七四切，𠀤此去聲。【說文】刺，直傷也。从刀束。【爾雅·釋詁】刺，殺也。【春秋·僖二十八年】公子買戍衞，不卒戍刺之。【公羊傳】刺之者何，殺之也。又【儀禮·士相見禮】庶人則曰刺草之臣。【註】刺猶剗除之也。又【前漢·郊祀志】刺六經中作王制。【註】刺，采取之也。又【廣韻】針刺也。以針黹物曰刺。又【韻會】棘芒也。又【釋名】書姓名於奏白曰刺。【後漢·禰衡傳】建安初游洛下，始達穎川，隂懷一刺，旣而無所之，至刺字漫滅。又【詩·大雅】天何以刺。【毛傳】刺，責之。又【周禮·秋官】司刺掌三刺，一訊羣吏，二訊羣臣，三訊萬民。【註】刺，訊決也。又刺史，官名。【韻會】漢武帝初置刺史，掌奉詔察州。成帝更名牧，哀帝復爲刺史。又【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤七迹切，音磧。穿也，傷也。【增韻】刃之也。【孟子】刺人而殺之。又針黹也。【史記·貨殖傳】刺繡文，不如倚市門。又偵伺也。【前漢·燕王旦傳】燕王旦遣幸臣之長安問禮儀，隂刺𠋫朝廷事。又【韻會】黥也。又撐也。【史記·𨻰平世家】平乃刺船而去。【韓愈詩】峻瀨乍可刺。又刺刺，多言貌。【管子·心術篇】焉能去刺刺爲咢咢乎。【韓愈·送殷員外序】丁寧顧婢子，語刺刺不能休。又七計切，音砌。【詩·魏風】維是褊心，是以爲刺。【集韻】俗作㓨。【韻會】从朿从刀。俗作刺，誤。剌音辣。
Thuyết Văn
君殺大夫曰刺。刺、直傷也。 从刀朿。朿亦聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
刺篆疑非舊次。刺、直傷也。當爲正義。君殺大夫曰刺。當爲別一義。辭之先後今又倒亂矣。上文剽砭刺也、刲刺也皆直傷之義。然則刺篆當廁剽刲二篆下。禮經云刺草、大雅之刺訓責、史稱刺六經作王制、官稱刺史、鏚黹曰刺繡、用㰏曰刺船、盜取國家密事爲刺探尚書事皆其引伸之義也。一曰君殺大夫曰刺者、春秋僖二十八年。公子買戍衞。不卒戍。刺之。成十六年。刺公子偃。公羊傳曰。刺之者何。殺之也。内諱殺大夫。謂之刺之也。考諸周禮司刺。掌三刺之法。壹刺曰訊羣臣。再刺曰訊羣吏。三刺曰訊萬民。注。刺、殺也。訊而有罪則殺之。然則春秋於他國書殺其大夫。於魯國則兩書刺。諱魯之專殺而謂之刺。謂其當罪合於周禮。公羊内諱之說是矣。此云君殺大夫曰刺。春秋於他國不云爾也。 七賜切。十六部。按又七迹切。古不分去入。
【刺】 (thứ ⟨thích⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 刀朿 (đao + thứ) | Thanh phù (聲符): 朿亦 (thứ) Phiên thiết: Thất tứ thiết Thượng tự: 七 (thất) | Hạ tự: 賜 (tứ) Trung cổ thanh mẫu: 清母 — thứ thanh (次清) Quy tắc: thanh mẫu 'th' + vận mẫu 'i' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → sắc Suy luận: thí (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: quân (Vua) sát (Giết. Mình tự giết m) đại (Lớn.) phu (Đàn ông. Con trai…
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Cổ văn
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 剌 · 捇 · 㓨 · 𣐁 · 刾 · 剌 · 捇 · 莿 · 刾