厌
yếmNôm yếm
Hán Việt: yếm · Pinyin: yān · Nôm: yếm
Tổng quan
Đầy đủ. Như tham đắc vô yếm [貪得無厭] tham lam không chán
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | yān |
|---|---|
| Hán Việt | yếm |
| Âm Nôm | yếm |
| Quảng Đông | jim3 |
| Chú âm | ㄧㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | qjemh |
| Baxter-Sagart | ʔep |
| Hán ngữ Thượng cổ | ʔep |
| Phản thiết | 益涉切 |
| Thanh mẫu | 影 |
| Vận | 琰 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Giản thể của chữ [厭]
- Thiều Chửu Đầy đủ. Như tham đắc vô yếm [貪得無厭] tham lam không chán. Chán ghét. Như yếm văn [厭聞] chán nghe. Một âm là áp. Đè, cũng như chữ áp [壓]. Lại một âm là yêm. Như yêm yêm [厭厭] yên yên. Lại một âm là ấp. Như ấp ấp [浥厭] ướt át, láp nháp
Nôm
- Giản Dị Hán Nôm yếm yếm khí (ghét bỏ), yếm thế (chán đời) [Eng: to hate, to be tired of living]
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 厌 ya 一物压在另一物上 厌,笮也。--《说文》。段注此义今人字作压,乃古今字之殊。” 地震陇西,厌四百余家。--《汉书·五行志下之上》 如墙厌之。--《荀子·彊国》 厌目而视者,视一以为两。--《荀子·解蔽》 又如厌覆(车翻人压) 泛指压制; 抑制 东厌诸侯之权,西远羌胡之难。--《汉书·翼奉传》。--师古曰厌,抑也。” 故贤人立朝,折冲厌难,胜于亡形。--《汉书·辛庆忌传》。师古曰厌,抑也。” 又如厌抑(压制) 以迷信的方法,镇服或驱避可能出现的灾祸,或致灾祸于人 厌（厭）yàn ⒈憎恶，烦腻～恶。～烦。～倦。讨～。〈引〉嫌山不～高，海不～深。 ⒉饱，满足，也作"餍"贪婪无～ 厌yā 1.一物压在另一物上。 2.指被压。 3.指被压死。 4.覆压。 5.压制; 抑制。 6.以迷信的方法，镇服或驱避可能出现的灾祸，或致灾祸于人。 7.镇压。 8.堵 塞。 9.迫近。 10.着; 佩带。 11.压降; 降低。 12.收缩。 13.承当。 厌yǎn 1."魇"的古字。恶梦。 2."黡"的古字。掩蔽; 掩藏。 3.通"奄"■然。参见"厌的"。 厌yān 1.安然。 2.和悦。参见"厌然"。 3.微弱; 不振。 4.疲倦; 困倦。 5.见"厌厌"。 厌yì 1.长揖。 2.见"厌浥"。
Eng
- CC-CEDICT (bound form) to loathe; to be fed up with, (literary) to satiate; to satisfy
Nguồn gốc
Khang Hy
【唐韻】於葉切【集韻】【韻會】益涉切，𠀤饜入聲。【說文】笮也。从厂，𤞣聲。【徐曰】笮，鎭也。壓也。一曰伏也。【左傳·昭二十六年】將以厭衆。【前漢·杜鄴傳】折衝厭難。【註】厭者，壓也。鎭壓𡨥難，使之銷靡也。又【正韻】順從貌。【荀子·儒效篇】天下厭然猶一也。又【增韻】禳也，當也。【史記·高祖紀】於是因東游以厭之。又合也。【周禮·春官巾車】王后厭翟。【註】次其羽，使相迫也。又損也。【左傳·文二年】及晉處父盟以厭之。【註】厭猶損也。又【儀禮·鄕飮酒禮】賔厭介入門左。【註】推手曰揖，引手曰厭。【疏】引手曰厭者，以手向身引之。又【廣韻】惡夢也。又【集韻】厭次，地名。又【集韻】或作壓。又【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤於豔切，饜去聲。【集韻】足也。【詩·周頌】有厭其傑。【註】厭，受氣足也。【前漢·王莽傳】克厭上帝之心。【註】厭，滿也。又【韻會】厭，斁也。【詩·葛覃】服之無斁。註：厭也。又通作饜。【禮·曾子問】孔子曰：有隂厭，有陽厭。【註】厭是饜飫之義。又【唐韻】【集韻】於琰切。【正韻】於檢切，𠀤音掩。【荀子·解蔽篇】厭目而視者，視一以爲兩。又【正韻】惡也。【論語】天厭之。又【廣韻】厭，魅也。別作魘。【韓愈·游湘西寺詩】怵惕夢成魘。又【正韻】與黶同。與掩藏之掩同音。【禮·大學】見君子而后厭然。【註】厭讀爲黶。厭，閉藏貌。又【集韻】於鹽切，音㤿。同懕。【說文】安也。【詩·小雅】厭厭夜飮。【秦風】厭厭良人。【註】安靜也。又【正韻】同𤞣。【左傳·昭二十八年】屬厭而已。【杜預註】言小人之腹飽，猶知厭足。又【集韻】【正韻】𠀤乙甲切，音押。【前漢·劉向傳】抑厭遂退。【註】師古曰：厭，音乙甲反，謂不伸也。又【荀子·儒效篇】厭旦於牧之野。【註】厭，猶臨也。謂𨻰於將旦之先也。又【正韻】通作壓。又【集韻】乙及切，音邑。厭邑，濕意。又【集韻】鄔感切，音暗。沈溺意。【莊子·逍遙遊】其厭也如緘。
Thuyết Văn
笮也。 从厂。猒聲。 一曰合也。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
竹部曰。笮者、迫也。此義今人字作壓。乃古今字之殊。土部壓訓壞也、也。無笮義。凡喪服言尊之所厭、皆笮義。喪冠謂之厭冠。謂冠出武下也。周禮巾車。王后厭翟。注云。次其羽使相迫也。禮經。推手曰揖。引手曰厭。厭卽尚書大傳、家語之葉拱。家語注云。兩手薄其心。古文禮揖、厭分別。今文禮厭皆爲揖。鄭不之從。而禮經有厭譌作撎者。周禮大祝疏竟作引手曰撎。斷不可從。撎爲跪而舉頭下手、與厭爲立而引手箸𦙄不相涉也。檀弓。死而不弔者厭。注。行止危險之下。巳上皆笮之義。其音於輒切。 於輒切。又一剡切。八部。按厭之本義笮也、合也。與壓義尚近。於猒飽也義則遠。而各書皆假厭爲猒足、猒憎字。猒足猒憎失其正字、而厭之本義䍐知之矣。 周語。克厭天心。韋注。厭、合也。韋注漢書敘傳亦同。按蒼頡篇云。伏合人心曰厭。字苑云。厭、眠內不祥也。此合義之一耑。㝥下云寐而厭也是也。俗字作魘。徐鉉用爲新附字。誤矣。山海經。服之使人不厭。郭云。不厭、不厭夢也。此厭字之冣古者也。其音一剡切。
【厭】 (yếm ⟨áp, yêm, ấp⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 厂 (hán) , Thanh phù (聲符): 猒 (yêm) Nghĩa: trách (board under tiles on roof/narrow) vậy Một thuyết khác: 合也
Tự hình
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Thảo thư
Dị thể: 懕 · 㦔 · 𢣽 · 厌 · 懕 · 猒 · 厌 · 厭 · 厌 · 厭