案
án
Hán Việt: án · Pinyin: àn
Tổng quan
(pháp lý) vụ việc sự cố hồ sơ tài liệu bàn
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | àn |
|---|---|
| Hán Việt | án |
| Quảng Đông | ngon2 |
| Mân Nam | àn |
| Nhật Bản | AN |
| Hàn Quốc | 안 |
| Chú âm | ㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | qanh |
| Baxter-Sagart | ʔˤa[n]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | ʔˤa[n]-s |
| Phản thiết | 於幹切 |
| Thanh mẫu | 影 |
| Vận | 翰 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cái bàn. Như {phục án} [伏案] cúi đầu trên bàn, chỉ sự chăm học, {án thư} [案書] bàn để sách, để đọc sách . Cái mâm. Khảo xét, làm sách tự phát biểu ý kiến mình ra cũng gọi là {án}. Các bản thể lệ nhà nước định lại lệ cũ hay các bản kiện tụng đã quyết rồi đều gọi là {án}. Như {công á…
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: án Xuất hiện 7 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: án Xuất hiện 6 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: án Xuất hiện 3 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.古代盛飯食的短足木盤。《後漢書．卷八三．逸民傳．梁鴻傳》：「每歸，妻為具食，不敢於鴻前仰視，舉案齊眉。」南朝宋．鮑照〈擬行路難〉一八首之六：「對案不能食，拔劍擊柱長歎息。」 2.長方形的桌子。如：「桌案」、「伏案疾書」。唐．李白〈下途歸石門舊居〉詩：「羨君素書嘗滿案，含丹照白霞色爛。」 3.牽涉到法律或政治的事件。如：「犯案」、「命案」、「投案」、「破案」、「五三慘案」。 4.與公務相關的文書、成例或獄訟判定的結論。如：「檔案」、「串供翻案」。《隋書卷七五．儒林傳．劉炫傳》：「今之文簿，恆慮覆治，鍛鍊若其不密，萬里追證百年舊案。」 5.提議或…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 案〈名〉 (形声。从木,安声。本义木制的盛食物的矮脚托盘) 同本义 赵王张敖自持案进食。--《史记·田叔列传》 妻为具食,不敢于鸿前仰视,举案齐眉。--《后汉书·梁鸿传》 对案不能食,拔剑击柱长叹息。--南朝宋·鲍照《拟行路难》 又如捧案;案杯(案酒) 无靠背的坐具 师田,则张幕设案。(师田出师或田猎。)--《周礼·天官》 长方形的桌子 案,几属。--《说文》 权拔刀斫前奏案。--《三国志·周瑜传》 庑下一人伏案卧。--清·方苞《左忠毅公逸事》 案àn ⒈长方形的桌子书～。拍～叫绝。 ⒉记事的或儲存备查的文件有～可查。档～。 ⒊提出计划、办法，提供讨论研…
Eng
- CC-CEDICT (legal) case|incident|record|file|table
ja
- JMdict idea|plan|proposal|suggestion|(government) bill
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【唐韻】烏旰切【集韻】【韻會】於旰切【正韻】於幹切，𠀤音按。【說文】几屬。【徐曰】案，所凭也。【周禮·天官】王大旅上帝，則張氊案。朝日祀五帝，設重帟重案。 又食器。【周禮·冬官考工記】夫人享諸侯，案十有二寸。【註】玉案十有二列也。 又𠋫氣之法有木案。【後漢·歷志】爲室三重，密布緹縵，室中以木爲案。 又界也。【齊語】參國起案。 又次第也。【史記·高帝紀】吏民皆案堵如故。 又作按，考也。【前漢·賈誼傳】案之當今之務。【丙吉傳】無所案驗。 又撫也。【史記·孟嘗君傳】案劒以前。 又【正字通】凡官府興除成例及獄訟論定者皆曰案。又著書起義亦曰案。 又【集韻】一曰木名。 又叶伊甸切，音宴。【歐陽脩·讀書詩】初如兩軍交，乗勝方酣戰。至哉天下樂，終日在書案。
Thuyết Văn
几屬。 從木。安聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
考工記。玉人之事。案十有二寸。棗栗十有二列。大鄭云。案、玉案也。後鄭云。案、玉飾案也。棗栗實於器。乃加於案。戴先生云。案者、棜禁之屬。儀禮注曰。棜之制。上有四周。下無足。禮器注曰。禁、如今方案。隋長。局足。高三寸。此以案承棗栗。宜有四周。漢制小方案局足。此亦宜有足。按許云几屬、則有足明矣。今之上食木槃近似。惟無足耳。楚漢春秋。淮陰侯謝武涉。漢王賜臣玉案之食。後漢書梁鴻傳。妻爲具食。不敢於鴻前仰視。舉案齊睂。方言曰。案、陳楚宋魏之閒謂之。自關而東謂之案。後世謂所凭之几爲案。古今之變也。 烏旰切。十四部。
【案】 (án) Nghĩa: kỉ (Cái ghế dựa.) chúc (Liền)
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 桉