洞

dòngđỗngNôm dộng

Hán Việt: đỗng · Pinyin: dòng · Nôm: dộng

Tổng quan

Cái động (hang sâu). Nguyễn Trãi [阮廌] : Thanh Hư động lí trúc thiên can [清虛洞裡竹千竿] (Mộng sơn trung [夢山中]) Trong động Thanh Hư hàng nghin cành trúc

Pinyin
dòng
Hán Việt
đỗng
Âm Nôm
dộng
Chú âm
ㄉㄛˋ ㄋ
Unicode
U+6D1E
Bộ thủ
水
Số nét
9
Cấu trúc
left-right
Thương Hiệt
EBMR

洞上 · 洞下 · 洞中 · 洞入 · 洞口 · 洞天 · 洞头 · 洞子

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyindòng
Hán Việtđỗng
Âm Nômdọng
Quảng Đôngdung6
Mân Namtōng
Nhật BảnHOGARAKA
Hàn Quốc동
Chú âmㄉㄛˋ ㄋ
Hán ngữ Trung cổdung
Phản thiết徒當切
Thanh mẫu定
Vận東
Đẳng1

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Cái động (hang sâu). Nguyễn Trãi [阮廌] : Thanh Hư động lí trúc thiên can [清虛洞裡竹千竿] (Mộng sơn trung [夢山中]) Trong động Thanh Hư hàng nghin cành trúc. Lỗ hổng, cái gì đục thủng đều gọi là đỗng. Suốt. Như đỗng giám [洞鑒] soi suốt. $ Ta quen đọc là động

Nôm

  • Nguyễn Trãi Quốc Âm Từ Điển động 洞 dt. hang lớn ăn vào núi hoặc lòng đất. Cửa động chẳng hay lìa nẻo ấy, Bích đào đã mấy phút đâm hoa. (Tự thuật 118.7)
  • Giản Dị Hán Nôm dọng dọng tre [Eng: a soft part of bamboo]
  • Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) đọng ứ đọng; cô đọng [Eng: stagnant; condensation]
  • Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] máu tươi đọng đục hễ đi thì nhiều
  • Bảng Tra Chữ Nôm động cái hang, cái động [Eng: cave/grotto]
  • Bảng Tra Chữ Nôm đùng sấm đùng đùng; giận đùng đùng; lăn đùng [Eng: bang away; boomingly files into a passion; drop dead]
  • Bảng Tra Chữ Nôm dộng dộng cửa (đạp mạnh) [Eng: to stamp strongly]
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: dọng Xuất hiện 3 lần trong Truyện Kiều 1871
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: dọng Xuất hiện 3 lần trong Truyện Kiều 1902
  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: dọng Xuất hiện 2 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.深穴。如：「壁洞」、「山洞」。 2.穿破的孔。如：「衣服破了一個洞。」 3.口語中用來代替數目字的「零」。如：「洞洞拐」。 [動] 深察。南朝梁．劉勰《文心雕龍．宗經》：「洞性靈之奧區，極文章之骨髓者也。」 [副] 透澈、明白。如：「洞悉」、「洞察」。

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 洞 (形声。从水,同声。本义水流急) 同本义 洞,疾流也。--《说文》 幽深 广阔 深 清澈 透彻 洞 窟窿; 孔穴 心气内洞。--《素问·四气调神大论》。注洞,谓中空也。” 港洞坑谷。--马融《长笛赋》 距洞百余步。--宋·王安石《 洞 dòng ①物体中间穿通的部分或凹入较深的部分山～。 ②透彻; 深入～察。 ③称说数字时用来代替'零'。 【洞察秋毫】见【明察秋毫】。 【洞房花烛】新婚之夜，洞房里点着花烛。形容结婚时隆重喜庆的景象。洞房深邃的内室，指新房。花烛雕绘着花彩的红烛，表示吉祥喜庆。 【洞见症结】很清楚地观察出或了解到事物的问题和毛病所在。 【洞庭湖】中国第二大淡水湖。在湖南省北部、长江南岸。面积2820平方公里，湖面海拔34.5米。以产鱼和'湘莲'著称，是我国最大淡水养殖基地之一。 【洞悉】很清楚地知道。 【洞烛其奸】形容看透了对方的阴谋诡计。烛明亮; 清楚。 洞tóng 1.见"澒洞"。 2.见"洪洞"。

Eng

  • CC-CEDICT cave, hole, zero (unambiguous spoken form when spelling out numbers), CL:個, 个[ge4]
  • CC-CEDICT used in 洪洞[Hong2 tong2], a county in Shanxi
  • JMdict hollow
  • JMdict cavity
  • JMdict hole
  • JMdict cave
  • JMdict sinus
  • JMdict antrum
  • JMdict neighborhood (administrative division in North Korea)

ja

  • JMdict 洞（ほら）
  • JMdict 洞（どう）

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤徒弄切，音恫。【說文】疾流也。【班固·西都賦】潰渭洞河。 又深也，朗徹也。【顏延之詩】識密鑒亦洞。 又通也。【司馬相如·大人賦】洞出鬼谷之堀礨崴魁。 又貫也。亦貫徹之意。【史記·蘇秦傳】遠者括臂洞胸。 又洞洞，質慤貌。【禮·祭義】洞洞乎屬屬乎如弗勝。 又洞疑，心不定也。【史記·蘇秦傳】虛喝洞疑。 又幽壑曰洞。 又【後漢·梁冀傳】連房洞戸。【註】洞，通也。謂相當也。 又洞庭，湖名。 又山名，在長沙。 又【集韻】徒孔切【正韻】徒總切，𠀤音動。義同。 又【廣韻】徒紅切【集韻】徒東切，𠀤音同。洪洞，縣名。 又洚洞，水無涯貌。 又鴻洞，相連貌。【淮南子·天文訓】天地鴻洞。亦作澒洞。【枚乗·七發】澒洞兮蒼天。 又【韻補】叶徒當切，音唐。【道藏歌】開度飛元眞，凝化淪空洞。帝眞始明精，號曰子元陽。

Thuyết Văn

疾流也。 从水。同聲。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

此與辵部迵、馬部駧音義同。引伸爲洞達、爲洞壑。 徒弄切。九部。

【洞】 (đỗng ⟨động⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 水 (thuỷ) , Thanh phù (聲符): 同 (đồng) Phiên thiết: Đồ lộng thiết Thượng tự: 徒 (đồ) , Hạ tự: 弄 (lộng) Trung cổ thanh mẫu: 定母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'đ' + vận mẫu 'ông' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: động (âm hệ: 0 , từ vựng: 0) Nghĩa: tật (Ốm) lưu (Nước chảy. Như {hải ) vậy

Tự hình

  • Tiểu triện
  • Lệ thư
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 峝 · 㓊 · 峒 · 峝 · 峒