篡
soán
Hán Việt: soán · Pinyin: cuàn
Tổng quan
chiếm đoạt cướp ngôi biến thể cũ của 篡[cuan4]
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | cuàn |
|---|---|
| Hán Việt | soán |
| Quảng Đông | cyun3 |
| Mân Nam | tshuàn |
| Nhật Bản | UBAU |
| Hàn Quốc | 찬 |
| Chú âm | ㄘㄨㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | chruanh |
| Phản thiết | 初患切 |
| Thanh mẫu | 初 |
| Vận | 諫 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Cướp lấy. Giết vua để lên làm vua gọi là {soán vị} [篡位] cướp ngôi.;
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm soán soán đoạt, soán nghịch [Eng: usurp; rebel]
- Bảng Tra Chữ Nôm thoán thoán đoạt [Eng: to usurp power]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.奪取。《漢書．卷五五．衛青傳》：「大長公主執囚青，欲殺之。其友騎郎公孫敖與壯士往篡之。」 2.以不正當的手段奪取君位或權力地位。《孟子．萬章上》：「而居堯之宮，逼堯之子，是篡也，非天與也。」《後漢書．卷一四．宗室四王三侯傳．齊武王縯傳》：「自王莽篡漢，常憤憤，懷復社稷之慮。」 3.獵取。《後漢書．卷八三．逸民傳．序》：「鴻飛冥冥，弋者何篡焉。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 簒 (形声。从竹,算声。本义非法地夺取) 同本义 自关而西,秦晋之间,凡取物而逆谓之篡。--《方言》一 且如人有财,见篡于盗。--王安石《原过》 豪民子闻难,鸠宗族僮奴百许人,欲要篡以归。--高启《书博鸡者事》 又如篡逆(用强力夺取君位的叛逆);篡取(夺取);篡事(篡夺之事) 特指臣子夺取君位 及王莽篡位,歆为国师。--《汉书·刘歆传》 又如篡臣(篡夺君权之臣);篡杀(弑君而夺其位);篡弑(犹篡杀);篡绝(篡夺君位而绝其后) 以私意歪曲 篡 cuàn非法地夺取。多指篡位。 【篡夺】强行夺取（地位或权力）～领导权。 【篡改】用作假的手段改动或曲解（经典、理…
Eng
- CC-CEDICT to seize|to usurp
- CC-CEDICT old variant of 篡[cuan4]
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【集韻】【韻會】【正韻】𠀤初患切。逆而奪取曰篡。【爾雅·釋詁】篡，取也。【註】篡者，奪取也。【前漢·衞靑傳】靑給事建章，未知名。大長公主執囚靑，欲殺之，其友公孫敖與壯士往篡之。【註】師古曰：逆取曰篡。 又弋取也。【字彙補】《揚子》鴻飛冥冥，弋人何篡焉。別本作篡，非。篡原字从艹，不从。
Thuyết Văn
屰而奪取曰篡。 从厶。 算聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
奪當作敓。奪者、手持隹失之也。引伸爲凡遺失之偁。今吳語云奪落是也。敓者、彊取也。今字奪行敓廢。但許造說文時。畫然分別。書中不應自相剌謬。凡讀許書當先校正、有如此者。屰而敓者、下取上也。 姦謀也。 初宦切。十四部。
【篡】(choán) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 厶 (khư) | Thanh phù (聲符): 算 (toán) Phiên thiết: 初宦切 → sơ + hoạn Nghĩa: 屰 nhi (mà) 奪thủ (lấy) viết 篡。 từ 厶。算 thanh。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 簒 · 簒 · 簒