脂

zhīchiNôm chi

Hán Việt: chi · Pinyin: zhī · Nôm: chi

Tổng quan

Mỡ tảng, mỡ dót lại từng mảng

Pinyin
zhī
Hán Việt
chi
Âm Nôm
chi
Chú âm
ㄓˉ
Unicode
U+8102
Bộ thủ
肉
Số nét
10
Cấu trúc
left-right
Thương Hiệt
BPA

脂油 · 脂渣 · 脂类 · 脂粉 · 脂肪 · 脂腴 · 脂膏 · 脂质

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinzhī
Hán Việtchi
Âm Nômchỉ
Quảng Đôngzi1
Mân Namtsi
Nhật BảnSHI
Hàn Quốc지
Chú âmㄓˉ
Hán ngữ Trung cổcjii
Baxter-Sagartkij
Hán ngữ Thượng cổkij
Phản thiết旨夷切
Thanh mẫu章
Vận脂
Đẳng3

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Mỡ tảng, mỡ dót lại từng mảng. Yên chi [燕脂] phấn, đàn bà dùng để làm dáng. Nguyên viết là [燕支]. Có khi viết là [胭脂] hay [臙脂]. Tục gọi tắt là chi [脂]. Như chi phấn [脂粉] phấn sáp

Nôm

  • Giản Dị Hán Nôm chi chi phòng (mỡ) [Eng: fat, grease, blubber]
  • Giản Dị Hán Nôm chỉ chỉ phòng (mỡ); yên chỉ (sáp bôi) [Eng: fat, wax lipstick]
  • Hồng Nghĩa Giác Tư Y Thư [Hồng nghĩa giác tư y thư] tìm huyền hồ sách ngũ linh chi dùng

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.動植物體內的油質。如：「脂肪」、「羊脂」、「松脂」。 2.胭脂的簡稱。指化妝品。如：「脂粉」、「香脂」。《韓非子．顯學》：「故善毛嗇、西施之美，無益吾面，用脂澤粉黛，則倍其初。」 3.比喻財物。如：「民脂民膏」。 4.姓。如三國時魏國有脂司。 [動] 上油潤滑。《詩經．小雅．何人斯》：「爾之亟行，遑脂爾車。」

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 脂 (形声。从肉,旨声。本义动植物所含的油脂) 同本义 脂,戴角者脂,无角者膏。--《说文》 有羽者脂。--《易·本命》 脂,肪也。--《广苍》 脂膏以膏之。--《礼记·内则》。疏凝者为脂,释者为膏。 肤如凝脂。--《诗·卫风·硕人》 宗庙之事,脂者膏者以为牲。--《周礼·考工记·梓人》 又如脂灰(油脂和石灰,犹今油灰之类); 脂水(旧指妇人盥洗后的剩水; 或指石油; 脓水); 脂炬(即脂烛); 脂韦(油脂和软皮) 润滑脂 胭脂 邀人傅脂粉, 脂zhī ⒈动植物中所含的油质～肪。油～。 ⒉胭脂涂～抹粉。

Eng

  • CC-CEDICT fat, rouge (cosmetics), resin
  • JMdict fat
  • JMdict tallow
  • JMdict lard
  • JMdict grease
  • JMdict resin (from trees)
  • JMdict (tobacco) tar
  • JMdict nicotine
  • JMdict sleep (in one's eyes)
  • JMdict eye discharge

ja

  • JMdict 脂（あぶら）
  • JMdict 脂（やに）

Nguồn gốc

left-right

Khang Hy

【唐韻】旨夷切【集韻】【韻會】蒸夷切【正韻】旨而切，𠀤音祗。【說文】戴角者脂，無角者膏。【正字通】禽獸腴也。凝者爲脂，釋者爲膏。【詩·衞風】膚如凝脂。【傳】如脂之凝【史記·貨殖傳】販脂辱處也。又【釋名】脂，砥也。著面柔滑如砥石也。 又【博雅】人二月而脂。【前漢·五行志】在人腹中，肥而包裹心者，脂也。 又【正字通】燕脂，以紅藍花汁凝脂爲之，燕國所出。後人用爲口脂。【釋名】脣脂，以丹作之，象脣赤也。 又以喻榮祿也。【揚子·太𤣥經】出泥入脂。【註】脂，榮祿也。卜從洿泥之中出，求榮祿之處也。 又用以利物曰脂。【詩·衞風】載脂載舝。【傳】脂舝其車，以還我行也。 又鳥名。【爾雅·釋鳥】桑扈，竊脂。【註】俗謂之靑雀，觜曲，食肉，好盜脂膏，因名竊脂。【詩·小雅·交交桑扈傳】桑扈，竊脂也。 又草名。【抱朴子·僊藥卷】玉脂芝，生於有玉之山，常居懸危之處。 又【正字通】藥名。赤石脂，可以塗屋。又五靈脂。又補骨脂。 又【五音集韻】水名。 又姓。【後漢·孔融傳】初，京兆人脂習元升與融相善。 又【集韻】軫視切，音旨。手指也。與指同。

Thuyết Văn

戴角者脂。無角者膏。 从肉。旨聲。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

大戴易本命曰。戴角者無上齒。謂牛無上齒、觸而不噬也。無角者膏而無前齒。謂豕屬也。無前齒者、齒盛於後不用前。有羽者脂而無後齒。羽當爲角。謂羊屬也。齒盛於前不任後。考工記鄭注曰。脂者牛羊屬。膏者豕屬。内則注曰。肥凝者爲脂。釋者爲膏。按上文膏系之人。則脂系之禽。此人物之辨也。有角無角者各異其名。此物中之辨也。釋膏以脂。禽亦曰膏。周禮香臊腥羶皆曰膏。此皆統言不別也。 旨夷切。十五部。

【谷】 (cốc ⟨lộc, dục⟩) Nghĩa:

Tự hình

  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 脜